Nghị quyết 71: “Cú hích” nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo

Nâng phụ cấp ưu đãi nghề cho giáo viên

Một trong những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm của Nghị quyết 71 là đổi mới mạnh mẽ thể chế, xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội nhằm thúc đẩy phát triển giáo dục và đào tạo.

Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu tập trung hoàn thiện các quy định pháp luật để kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn, nút thắt về thể chế, cơ chế, chính sách; nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác xây dựng và thực thi pháp luật; thúc đẩy đổi mới sáng tạo và kiến tạo phát triển giáo dục và đào tạo.

Nghị quyết 71 tập trung vào chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội đối với đội ngũ nhà giáo, mức phụ cấp 100% đối với giáo viên công tác tại khu vực đặc biệt khó khăn (Ảnh: Hoài Nam).

Cùng với đó là việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân bổ nguồn lực; tăng cường quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các cơ sở giáo dục đi đôi với kiểm tra, giám sát hiệu quả.

Nghị quyết cũng đặt ra yêu cầu giảm đầu mối cơ quan quản lý, bảo đảm nguyên tắc gắn trách nhiệm quản lý chuyên môn với quản lý nhân sự và tài chính; tăng cường đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Song song đó là xây dựng hệ thống giáo dục mở, liên thông, thúc đẩy học tập suốt đời và hình thành xã hội học tập.

Đáng chú ý, Nghị quyết 71 yêu cầu ban hành chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội đối với đội ngũ nhà giáo. Theo đó, phụ cấp ưu đãi nghề đối với giáo viên các cơ sở giáo dục mầm non và phổ thông được nâng lên tối thiểu 70% đối với giáo viên, tối thiểu 30% đối với nhân viên; riêng giáo viên công tác tại khu vực đặc biệt khó khăn, biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số được hưởng mức phụ cấp 100%.

Ý nghĩa trước mắt và lâu dài đối với đội ngũ nhà giáo

Với hơn 20 năm công tác trong ngành, cô Huỳnh Thị Thanh Phương, giáo viên Trường Tiểu học Nguyễn Thị Rành (xã Tân An Hội, TPHCM), cho biết những năm gần đây đã ghi nhận sự thay đổi rõ rệt trong các chính sách và cơ chế liên quan đến thu nhập, điều kiện làm việc cũng như nâng cao chất lượng nghề nghiệp và đời sống của giáo viên.

Theo cô Phương, việc ban hành Nghị quyết 71 ngay trong giai đoạn đất nước có nhiều thay đổi lớn, sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính còn 34 tỉnh, thành phố, cho thấy giáo dục luôn được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển.

Trong bối cảnh chuyển mình của đất nước, vai trò của giáo dục và đội ngũ nhà giáo càng được quan tâm, chú trọng.

Thầy trò ở TPHCM trong giờ học (Ảnh: Yến Hoài).

Chính sách ưu đãi đặc thù dành cho nhà giáo trong Nghị quyết 71 có ý nghĩa quan trọng cả trước mắt lẫn lâu dài.

Trước hết, chính sách này khẳng định rõ vị thế trung tâm và vai trò then chốt của đội ngũ nhà giáo trong sự nghiệp phát triển giáo dục và đào tạo, đồng thời thể hiện quan điểm coi đầu tư cho nhà giáo là đầu tư cho phát triển bền vững của đất nước.

Việc quy định các ưu đãi vượt trội, đặc biệt là về phụ cấp nghề và điều kiện làm việc, góp phần cải thiện thu nhập, ổn định đời sống cho giáo viên, nhất là giáo viên mầm non, phổ thông và giáo viên công tác tại vùng khó khăn – những đối tượng lâu nay chịu nhiều áp lực trong khi chế độ đãi ngộ còn hạn chế.

Về lâu dài, các chính sách này tạo động lực thu hút người giỏi vào ngành, giữ chân đội ngũ giáo viên có năng lực, qua đó nâng cao chất lượng giáo dục một cách thực chất, hạn chế tình trạng thiếu giáo viên và bỏ nghề.

Đồng thời, đây cũng là bước chuyển quan trọng trong tư duy quản lý giáo dục, khi Nhà nước không chỉ đặt ra yêu cầu về trách nhiệm và chuẩn mực đối với nhà giáo mà còn bảo đảm quyền lợi và điều kiện cống hiến tương xứng, góp phần nâng cao vị thế xã hội của nghề giáo và củng cố niềm tin của đội ngũ vào các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

“Cú hích” mở rộng cánh cửa cho học sinh giỏi vào sư phạm

PGS.TS Nguyễn Kim Hồng, Hiệu trưởng Trường Đại học Nguyễn Tất Thành, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm TPHCM, cho biết Nghị quyết 71 đã xác định rõ những mục tiêu cụ thể và sát thực đối với giáo dục trong giai đoạn tới.

Theo đó, đến năm 2030, phấn đấu ít nhất 85% người trong độ tuổi hoàn thành chương trình trung học phổ thông và tương đương, không có tỉnh, thành phố nào đạt dưới 60%. Đối với giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp, mục tiêu là 100% cơ sở giáo dục đại học và ít nhất 80% cơ sở giáo dục nghề nghiệp đạt chuẩn quốc gia; trong đó 20% cơ sở được đầu tư hiện đại, tiệm cận trình độ của các nước phát triển trong khu vực châu Á.

Bên cạnh đó, tỷ lệ người trong độ tuổi theo học các trình độ sau trung học phổ thông đạt 50%; tỷ lệ lao động có trình độ cao đẳng, đại học trở lên đạt 24%. Tỷ lệ người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật và công nghệ đạt ít nhất 35%, trong đó có tối thiểu 6.000 nghiên cứu sinh và 20.000 người học các chương trình đào tạo tài năng.

Nghị quyết 71 được đánh giá tạo động lực thu hút học sinh giỏi vào sư phạm (Ảnh: Nam Anh).

Cùng với các mục tiêu này, Nghị quyết 71 đặc biệt nhấn mạnh chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội đối với đội ngũ nhà giáo, trong đó có việc nâng phụ cấp ưu đãi nghề cho giáo viên các cấp mức cao nhất lên đến 100% đối với giáo viên ở vùng đặc biệt khó khăn. 

Theo PGS.TS Nguyễn Kim Hồng, định hướng đầu tư mạnh mẽ, có trọng tâm cho giáo dục và đội ngũ giáo viên tiếp tục tạo ra “cú hích” quan trọng, thu hút thí sinh giỏi đăng ký dự tuyển vào các ngành sư phạm. Nhờ đó, điểm xét tuyển đầu vào của các khoa, các trường sư phạm được kỳ vọng sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao như hiện nay.

Ông cho rằng, điểm chuẩn đầu vào là một trong những yếu tố then chốt quyết định chất lượng giáo dục đại học và chất lượng nguồn nhân lực. Thực tế cho thấy, vào những năm 1980 và đầu thập niên 1990, tuyển sinh sư phạm từng rơi vào giai đoạn khó khăn với điểm đầu vào thấp, kéo theo chất lượng đào tạo và đầu ra không đảm bảo.

Ngược lại, trong nhiều năm gần đây, nhiều cơ sở đào tạo sư phạm như Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội), Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Trường Đại học Sư phạm TPHCM… có mức điểm trúng tuyển trung bình trên 8 điểm mỗi môn, thậm chí một số ngành trên 9,5 điểm mới trúng tuyển.

Mức điểm đầu vào cao phản ánh sự quan tâm của xã hội và học sinh đối với nghề dạy học. Khi đầu vào tốt, quá trình đào tạo được bảo đảm, người học có động lực và khát vọng trở thành giáo viên, đồng thời nghề giáo được xã hội trân trọng hơn, chất lượng đội ngũ giáo viên đầu ra cũng sẽ được nâng lên.

Theo PGS.TS Nguyễn Kim Hồng, với việc chú trọng đầu tư cho giáo dục và đội ngũ nhà giáo, Nghị quyết 71 đã đi đúng vào gốc rễ của phát triển bền vững trong giáo dục, đặc biệt là trong việc thu hút học sinh giỏi, có năng lực và đam mê theo đuổi con đường sư phạm, qua đó xây dựng đội ngũ nhà giáo chất lượng cao trong tương lai.