Nằm giữa cánh đồng lúa thôn Lộc Hạ, xã Tuy Phước, tỉnh Bình Định (cũ), ngọn núi Xương Cá không chỉ gây ấn tượng bởi hình thù độc đáo mà còn ẩn chứa những giai thoại kỳ bí về người khổng lồ, thu hút du khách gần xa đến khám phá.
Núi Xương Cá là một hòn núi nhỏ, dài khoảng 300m, không quá cao. Từ xa, ngọn núi hiện lên như một bộ xương cá khổng lồ, một hình ảnh đã gắn bó với người dân địa phương.
Núi Xương Cá và truyền thuyết ông khổng lồ đắp bờ tát đầm Thị Nại bắt cá ăn (Ảnh: Doãn Công).
Tên gọi núi Xương Cá không chỉ đơn thuần dựa vào hình dáng bên ngoài mà còn gắn liền với truyền thuyết được người dân thôn Lộc Hạ truyền miệng qua nhiều thế hệ.
Ông Phan Văn Long (72 tuổi), một người dân sống ngay dưới chân núi, cho biết từ thuở xa xưa, các bậc cao niên trong làng đã kể về câu chuyện người khổng lồ. Theo truyền thuyết, vào thời khai thiên lập địa, khi biển cả còn lấn sâu vào đất liền và bão tố hoành hành, một ông khổng lồ đã xuất hiện để giúp đỡ nhân dân. Ông dùng sức mạnh phi thường dời non lấp bể, tạo nên những vùng đất mới cho con người sinh sống.
Sau khi hoàn thành công việc, ông khổng lồ dừng chân nghỉ ngơi bên đầm Thị Nại. Khi đói bụng, ông đã dùng đất đá đắp bờ bao quanh đầm, dùng sòng lớn tát cạn để bắt cá ăn và chia cho dân làng. Phần xương cá sau khi ăn xong được chất thành đống lớn ven bờ đầm. Trải qua thời gian, đống xương khổng lồ ấy hóa đá, tạo nên ngọn núi có hình dáng kỳ lạ như ngày nay.
Theo ông Phan Văn Long, bao đời nay người dân địa phương vẫn truyền nhau câu chuyện về ông khổng lồ (Ảnh: Doãn Công).
Sách Nước non Bình Định của Quách Tấn cũng ghi chép: “Xưa kia, ông khổng lồ ngồi tát nước đầm Thị Nại để bắt cá ăn. Thình lình một con cá Vược to lớn nhảy vọt qua núi ra biển. Khổng lồ nhảy theo chụp không được, tức mình dậm chân. Chân dậm quá mạnh, một phần đá sụp xuống thành vũng, phần còn lại thành eo. Do đó, eo mệnh danh là Eo Vược và vũng hợp với eo thành sòng tát khổng lồ”.
Ngày nay, người dân ven đầm Thị Nại vẫn gọi là Eo Cá Vược (Eo Vược) gắn liền với truyền thuyết này. “Nghe có phần hoang đường, nhưng người xưa kể lại thì con cháu lấy làm tin”, ông Long chia sẻ.
Dưới chân núi Xương Cá có một am nhỏ, người dân gọi là miếu Bà. Miếu từng bị tàn phá trong chiến tranh nhưng sau đó được xây dựng lại vì bà con tin vào sự linh thiêng của nơi này. Hằng năm, vào ngày 9 tháng Giêng, người dân địa phương lại chuẩn bị lễ vật đến cúng bái.
Trong những năm gần đây, núi Xương Cá không chỉ thu hút người dân trong tỉnh mà còn cả du khách từ các địa phương khác, du khách nước ngoài đến tham quan và lắng nghe những giai thoại kỳ thú.
Từ đỉnh núi Xương Cá có thể nhìn ra đầm Thị Nại (Ảnh: Doãn Công).
Ông Thái Văn Thuận, Phó Chủ tịch UBND xã Tuy Phước, nhận định núi Xương Cá có tiềm năng lớn để phát triển du lịch sinh thái gắn với văn hóa dân gian nhờ hình thù độc đáo và vị trí nổi bật giữa vùng đồng bằng ven đầm Thị Nại.
“Trên địa bàn xã còn nhiều điểm được nhiều người biết đến như Tiểu chủng viện Làng Sông, chùa Long Phước, bến thuyền Bình Thái. Thời gian tới, xã sẽ khảo sát, đưa các điểm nổi bật, trong đó có núi Xương Cá vào quy hoạch nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch”, ông Thuận cho biết thêm.
Nguồn: https://dantri.com.vn/du-lich/ngon-nui-co-hinh-thu-ky-la-giua-canh-dong-va-truyen-thuyet-ong-khong-lo-20260314161827506.htm

