Sáng 7/4, TAND TPHCM mở phiên tòa xét xử 22 bị cáo trong vụ án xảy ra tại Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam, Tổng Công ty Cao su Đồng Nai, Công ty Cao su Bà Rịa, UBND TPHCM, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các đơn vị liên quan.
Trong phần thủ tục, HĐXX cho biết bị cáo Phạm Văn Hiền (73 tuổi, nguyên Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) có đơn xin xét xử vắng mặt vì lý do sức khỏe. Bị cáo Đào Thị Hương Lan (cựu Giám đốc Sở Tài chính, Ủy viên Thường trực Ban Chỉ đạo 09 TPHCM) đang bị truy nã nên bị xét xử vắng mặt.
Người đầu tiên lên bục khai báo là ông Lê Quang Thung (80 tuổi, nguyên quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam). Bị cáo khai nhận các nội dung đúng như hồ sơ vụ án. Đồng thời, ông cho biết năm 2019 từng bị TAND TPHCM tuyên phạt 4 năm tù về tội Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng.
Bị cáo Lê Quang Thung (Ảnh: Trịnh Nguyễn).
Sau khi thẩm tra lý lịch, nhận thấy ông Thung có dấu hiệu sức khỏe không tốt, HĐXX thông báo khi cần thiết có thể cho bị cáo ra ngoài để được chăm sóc y tế. Phiên tòa đang ở phần thủ tục và dự kiến kéo dài trong 4 ngày.
Theo hồ sơ vụ án, nguồn cơn sai phạm bắt đầu từ mối quan hệ đặc biệt giữa ông Lê Quang Thung và bà Lê Y Linh (cựu Giám đốc Công ty TNHH Việt Tín).
Tại cơ quan điều tra, ông Thung khai rằng vào tháng 12/2009, sau khi TPHCM không giao khu đất 39-39B Bến Vân Đồn (quận 4 cũ) có diện tích hơn 6.200m2 cho đối tác cũ, ông đã chủ động đề xuất bán khu đất này cho bà Lê Y Linh. Lý do là trước đó bà Linh đã giúp ông đưa con trai sang Singapore chữa bệnh.
Tuy nhiên, sự ưu ái này đi kèm với một thỏa thuận tài chính ngầm. Ông Thung tự khảo sát và xác định giá đất là 1.200 USD/m2, đồng thời yêu cầu bà Linh phải “chi lại” cho phía Tập đoàn Cao su số tiền 3 triệu USD.
Bị cáo Lê Y Linh (Ảnh: Trịnh Nguyễn).
Khoản tiền này được phân chia cụ thể: khoảng 1,2 triệu USD (tương đương 200 USD/m2) là khoản chi riêng cho cá nhân ông Thung; phần còn lại khoảng 1,8 triệu USD được thực hiện dưới hình thức bà Linh phải bán lại 18 suất căn hộ của dự án cho các cá nhân phía Tập đoàn với giá gốc. Trường hợp các cá nhân này không mua, bà Linh phải mua lại với mức chênh lệch khoảng 100.000 USD/căn.
Thực hiện thỏa thuận, ông Thung đã nhận từ bà Linh 200.000 SGD (thông qua việc thanh toán viện phí cho con trai) và 300.000 USD tiền mặt tại một nhà hàng ở quận 1 cũ.
Để hợp thức hóa việc chuyển nhượng, ông Thung chỉ đạo miệng cấp dưới tại Công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa thực hiện thủ tục góp vốn thành lập Công ty Phú Việt Tín, sau đó chuyển nhượng phần vốn góp cho nhóm của bà Linh mà không thông qua đấu giá, thậm chí ký xác nhận khống việc nhận tiền.
Để thâu tóm dự án, bà Lê Y Linh đã hợp tác với ông Đặng Phước Dừa (Chủ tịch Công ty Việt Tín) theo tỷ lệ phân chia lợi nhuận: bà Linh hưởng 80% (phụ trách quan hệ với phía Tập đoàn Cao su), ông Dừa hưởng 20% (lo thủ tục với cơ quan chức năng).
Lời khai của ông Dừa cho thấy quá trình “bôi trơn” một số cá nhân có thẩm quyền tại TPHCM. Cụ thể, ông Dừa đã nhờ ông Hồ Thanh Mẫn (chồng bà Nguyễn Thị Hồng, Phó Chủ tịch UBND TPHCM) để tiếp cận bà Hồng. Sau các buổi gặp gỡ tại nhà riêng, ông Dừa đã đưa bà Hồng 10.000 USD trong túi quà và 50.000 USD nhân dịp tân gia nhằm “cảm ơn” việc ký văn bản liên quan đến giao đất.
Đến năm 2013, dự án bị đình trệ do mâu thuẫn giữa nhóm bà Linh và ông Dừa, đồng thời cạn kiệt nguồn vốn. Đây là thời điểm bà Nguyễn Thị Như Loan, Tổng giám đốc Công ty Quốc Cường Gia Lai, tham gia.
Bị cáo Nguyễn Thị Như Loan (Ảnh: Trịnh Nguyễn).
Khoảng tháng 10/2013, khi tiếp cận hồ sơ, bà Loan biết rõ khu đất có nguồn gốc là tài sản công, việc chuyển nhượng trước đó không qua đấu giá, doanh nghiệp dự án chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính và chưa có giấy chứng nhận đầu tư.
Dù nhận thức được rủi ro pháp lý, nhưng trước tiềm năng lợi nhuận, ngày 6/12/2013, bà Loan vẫn ký hợp đồng hứa nhận chuyển nhượng 100% vốn góp tại Công ty Phú Việt Tín với giá 460,9 tỷ đồng (đã bao gồm khoản tiền sử dụng đất nộp thay).
Đáng chú ý, bà Loan khai đã chuyển trước 50 tỷ đồng theo đề nghị của bà Linh và ông Dừa để “chi ngoại giao” cho phía Tập đoàn Cao su (lúc này do ông Trần Ngọc Thuận làm Tổng giám đốc) nhằm hoàn tất các thủ tục pháp lý.
Đến tháng 8/2014, Công ty Quốc Cường Gia Lai được ghi nhận sở hữu 99% vốn điều lệ Công ty Phú Việt Tín. Ngày 5/9/2014, trước khi nhận chuyển nhượng nốt 1% còn lại, bà Loan đã ký thỏa thuận cam kết chuyển nhượng toàn bộ dự án cho Công ty CP Bất động sản Thịnh Vượng (thuộc Tập đoàn Novaland).
Nguồn: https://dantri.com.vn/phap-luat/nguyen-quyen-chu-tich-cao-su-viet-nam-doi-dat-vang-sau-an-tinh-ca-nhan-20260407094209478.htm
