Nhà vệ sinh trên tàu Orion của sứ mệnh Artemis II đắt đỏ thứ hai thế giới, sử dụng bệ titan, nhưng gặp trục trặc ngay sau khi khởi hành.
Thời gian ngắn sau khi tàu vũ trụ Orion của sứ mệnh Artemis II rời bệ phóng tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, Florida, hướng tới Mặt Trăng lúc 5h35 sáng 2/4 (giờ Hà Nội), nhà vệ sinh được báo cáo đã bị hỏng. Nói với Space, phát ngôn viên NASA Gary Jordan, cho biết quạt thông gió và ống dẫn nước tiểu của nhà vệ sinh trên tàu Orion bị kẹt, nhưng đã giải quyết nhanh sự cố ngay sau đó.
Với tên gọi Hệ thống Quản lý Chất thải Tầng thượng (Upper Waste Management System – UWMS), nhà vệ sinh “mong manh” này có chi phí chế tạo tới 23 tỷ USD. NASA cho biết đã mất 6 năm để tạo ra chiếc “ngai vàng” bằng titan in 3D cho các phi hành gia.
Theo NYPost, thế hệ đầu tiên của UWMS đã được lắp đặt trên Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS vào năm 2020 với chi phí 11,5 triệu USD. So với phiên bản cũ, nhà vệ sinh mới trên Artemis II có một số cải tiến, như thay thế túi ni lông bằng hệ thống hút chân không giúp giữ chất thải an toàn và sạch sẽ.
Nhà vệ sinh UWMS được trang bị trên tàu Orion của sứ mệnh Artemis II. Ảnh: NASA
Tuy nhiên, chi phí xây dựng UWMS trên Artemis II vẫn thấp hơn so với nhà vệ sinh trên tàu con thoi Endeavour năm 1992. Theo Sách kỷ lục Guinness, hệ thống thu gom chất thải của tàu này có chi phí chế tạo và lắp đặt khoảng 30 triệu USD, tương đương giá trị 70 triệu USD năm 2026.
Theo Popular Science, hiện có 10 nhà vệ sinh tiên tiến trong không gian vũ trụ. Bên cạnh nhà vệ sinh của tàu Artemis II còn có bốn chiếc trên ISS, hai chiếc trên trạm vũ trụ Taingong của Trung Quốc. Ngoài ra, mỗi tàu Soyuz (Nga), Crew Dragon (Mỹ) và Shenzhou (Trung Quốc) đang hoạt động trên quỹ đạo đều có một chiếc.
Artemis II đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Họ có 10 ngày bay quanh Mặt Trăng, thực hiện các thí nghiệm nghiên cứu khoa học, thử nghiệm khả năng điều khiển tàu vũ trụ, kiểm tra y tế, huấn luyện sinh tồn và nhiều công việc khác.
Tính đến sáng 4/4, phi hành đoàn bốn người đã cách Trái Đất hơn 229.000 km, bắt đầu gửi về những hình ảnh chụp Trái Đất. Họ còn khoảng 190.000 km để tiếp cận Mặt Trăng. Họ dự kiến tiến vào “vùng ảnh hưởng của Mặt Trăng” vào tối 5/4.
Bảo Lâm (theo NYPost, Popular Science, Space)
- Toàn cảnh Trái Đất nhìn từ Artemis II
- Phi hành đoàn Artemis II vượt mốc ‘nửa đường tới Mặt Trăng’
- Điểm đặc biệt của bốn phi hành gia Artemis II
Nguồn: https://vnexpress.net/nha-ve-sinh-23-trieu-usd-tren-artemis-ii-5058649.html
