Những thực phẩm người mắc polyp túi mật nên tránh

Túi mật có vai trò dự trữ, cô đặc dịch mật do gan tiết ra, quan trọng đối với cơ thể. Một trong những bệnh lý thường gặp tại cơ quan này là polyp túi mật – những u nhỏ hoặc giả u phát triển trên niêm mạc của túi mật.

ThS.BS Nguyễn Anh Duy Tùng, Chuyên khoa Dinh dưỡng – Tiết chế, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, cho biết hơn 90% polyp ở túi mật đều lành tính, một số trường hợp polyp có thể phát triển thành ung thư. Người bệnh có thể theo dõi định kỳ bằng siêu âm, kết hợp thay đổi thói quen ăn uống, nên hạn chế một số loại thực phẩm dưới đây.

Thực phẩm giàu chất béo chuyển hóa

Chất béo chuyển hóa trong các loại thực phẩm chế biến sẵn như khoai tây chiên, gà rán, thức ăn nhanh, bánh ngọt… làm cản trở quá trình phân hủy chất béo trong túi mật, dẫn đến rối loạn chuyển hóa. Các loại thịt đỏ (thịt bò, thịt lợn, thịt cừu) thịt mỡ, da gia cầm và mỡ động vật làm tăng nồng độ cholesterol trong mật khiến mật cô đặc hơn, nguy cơ cao kết tủa thành sỏi.

Nội tạng động vật và lòng đỏ trứng

Nội tạng động vật (gan, tim, thận và não) và lòng đỏ trứng chứa hàm lượng cholesterol cao. Tiêu thụ thường xuyên có thể dẫn đến tăng cholesterol trong máu, mật, tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa cholesterol trong túi mật dẫn đến hình thành sỏi. Người bệnh nên hạn chế tiêu thụ các sản phẩm chế biến từ nội tạng như pate, xúc xích gan, dồi sụn.

Sữa béo và sản phẩm từ sữa

Các chế phẩm từ sữa như sữa nguyên kem, bơ, kem tươi, sữa đặc, phô mai chứa lượng chất béo bão hòa cao. Tiêu thụ quá mức làm tăng nồng độ cholesterol xấu trong máu, dịch mật, hình thành sỏi mật. Người không dung nạp lactose khi tiêu thụ các sản phẩm từ sữa có thể bị khó tiêu, đầy hơi, chướng bụng.

Thực phẩm chế biến sẵn

Nước ngọt, bánh quy, pizza, khoai tây chiên, gà rán, xúc xích, thịt xông khói… thường chứa lượng lớn đường tinh luyện, chất béo chuyển hóa, chất bảo quản. Sử dụng thường xuyên các thực phẩm này làm tăng lượng đường dư thừa trong cơ thể, nguy cơ kháng insulin, sỏi mật. Những món ăn này còn nhiều gia vị và chất bảo quản không lành mạnh, gây viêm nhiễm và rối loạn chuyển hóa.

Rượu bia, cà phê

Uống nhiều rượu còn khiến men gan tăng cao, dễ dẫn đến viêm gan, ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa của túi mật. Cà phê đặc chứa nhiều caffeine và đường tinh luyện, người bệnh có dạ dày nhạy cảm nếu sử dụng quá nhiều có thể kích thích co bóp túi mật, gây đau, viêm.

Thức ăn cay nóng

Capsaicin trong tỏi, tiêu, ớt gây kích ứng niêm mạc dạ dày, thành ống mật, dẫn đến co thắt túi mật, gây cảm giác đau quặn. Thức ăn cay nóng còn làm tăng tiết axit dạ dày, dẫn đến trào ngược hoặc khó tiêu, nhất là những người thường gặp vấn đề rối loạn tiêu hóa.

Bác sĩ Duy Tùng khuyên mỗi người cần ăn nhạt, giảm gia vị, ưu tiên các món như hấp, luộc, ninh, nướng… để giảm lượng dầu mỡ. Ăn nhiều bữa nhỏ và thường xuyên hơn (5-6 bữa) thay vì ăn 2-3 bữa lớn một ngày để hạn chế tiết dịch túi mật, giảm chứng khó tiêu, khó chịu sau bữa ăn.

Tăng cường các thực phẩm giàu chất xơ, vitamin, khoáng chất từ rau củ và trái cây như su hào, cà rốt, bắp cải, cam, táo, lê, các loại hạt… để làm sạch đường ruột, chống viêm, giảm cholesterol trong dịch mật. Về nguồn đạm, nên ưu tiên thực phẩm chứa protein dễ tiêu hóa như cá, ức gà bỏ da, đậu phụ. Sử dụng dầu ô liu hoặc kết hợp với nguồn chất béo lành mạnh như bơ, hạnh nhân, hạt óc chó.

Người bệnh polyp túi mật nên uống ít nhất 2 lít ngày giúp làm loãng dịch mật và thúc đẩy quá trình đào thải diễn ra hiệu quả. Ưu tiên đồ uống hỗ trợ chức năng gan mật như trà thảo mộc, trà hoa cúc, trà bạc hà, nước ép cà rốt, nước ép củ dền…

Mỗi người nên khám định kỳ tại các chuyên khoa tiêu hóa hoặc dinh dưỡng để được theo dõi thường xuyên. Tùy theo kích thước polyp, triệu chứng, nguy cơ biến chứng, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi hoặc can thiệp điều trị khi cần thiết.

Quốc An