Ô nhiễm không khí liên quan đến xơ cứng teo cơ và tốc độ suy giảm sức khỏe

Nhà khoa học Stephen Hawking đã sống chung với bệnh xơ cứng teo cơ (ALS), loại bệnh thoái hóa thần kinh vận động phổ biến nhất, trong suốt 55 năm. Ông là một trong những người sống lâu nhất mắc căn bệnh này.

Tuy nhiên, hầu hết những người mắc bệnh thoái hóa thần kinh vận động lại không may mắn như vậy. Bệnh thường tiến triển nhanh chóng, và nhiều người qua đời trong vòng hai đến năm năm sau khi được chẩn đoán.

Hiện vẫn chưa có phương pháp chữa trị. Yếu tố di truyền chỉ chiếm khoảng 10% trường hợp, và phần lớn các nguyên nhân còn lại vẫn chưa được biết đến.

Một nghiên cứu mới trên tạp chí JAMA Neurology đã chỉ ra một yếu tố có thể góp phần gây ra bệnh: ô nhiễm không khí, cả về nguy cơ mắc bệnh thoái hóa thần kinh vận động và tiến trình của bệnh.

Trong nghiên cứu này, Tiến sỹ Jing Wu và các đồng nghiệp đã kiểm tra mức độ ô nhiễm không khí tại địa chỉ nhà của 10.000 người tham gia trong vòng 10 năm trước khi được chẩn đoán. Họ tập trung vào hai loại chất ô nhiễm ngoài trời phổ biến được cho là có liên quan đến tác hại sức khỏe: nitơ dioxide và bụi mịn.

Bụi mịn bao gồm các hạt nhỏ li ti trong không khí (mỏng hơn nhiều so với sợi tóc người). Chúng thường được phân loại theo kích thước: PM2.5 (nhỏ hơn hoặc bằng 2,5 micromet), PM10 (nhỏ hơn hoặc bằng 10 micromet) và phần nằm giữa PM2.5-10 (từ 2,5 đến 10 micromet).

Kết quả theo dõi cho thấy việc tiếp xúc với ô nhiễm không khí trong thời gian dài, ngay cả ở mức độ khá thấp thường thấy ở Thụy Điển, cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh thoái hóa thần kinh vận động lên 20-30%.

Hơn nữa, mô hình này vẫn đúng khi có sự so sánh giữa các anh chị em ruột với nhau, điều này giúp loại trừ nhiều yếu tố chung như di truyền và việc lớn lên trong cùng một môi trường.

Các nhà nghiên cứu cũng nhận thấy rằng những người mắc bệnh thoái hóa thần kinh vận động, những người đã tiếp xúc nhiều năm với nồng độ PM10 và nitơ dioxide cao hơn, phải đối mặt với nguy cơ tử vong cao hơn hoặc cần máy hỗ trợ thở.

Các chất ô nhiễm này thường được tạo ra bởi giao thông đường bộ gần đó. Nhìn chung, các kết quả cho thấy rằng ô nhiễm phát sinh gần nhà, đặc biệt là từ khí thải xe cộ địa phương, có thể có tác động mạnh hơn so với bụi mịn từ xa, vốn thường chiếm phần lớn sự biến động hàng ngày về nồng độ bụi mịn.