Rét đậm kéo dài, nhiều người cao tuổi rời nhà từ tờ mờ sáng đi khám bệnh

Trong những ngày miền Bắc chịu tác động của đợt không khí lạnh tăng cường, nhiệt độ tại Hà Nội giảm sâu, mức thấp nhất phổ biến trong khoảng 10–12 độ C. Thời tiết này được đánh giá là yếu tố gây bất lợi đối với sức khỏe, đặc biệt là người cao tuổi.

Ở nhóm tuổi này, sức đề kháng và hệ miễn dịch suy giảm theo thời gian, khiến cơ thể khó thích nghi khi thời tiết thay đổi đột ngột.

Sáng 12/1, tại Bệnh viện Lão khoa Trung ương, nhiều người cao tuổi đến khám sức khỏe từ sớm do ảnh hưởng của thời tiết lạnh, khám định kỳ hoặc theo chỉ định của bác sĩ đã chủ động mặc áo ấm, đội mũ len, quàng khăn để giữ ấm cơ thể, hạn chế những tác động bất lợi của thời tiết đối với sức khỏe.

Không khí lạnh có thể ảnh hưởng trực tiếp đến đường hô hấp, làm tăng nguy cơ khởi phát hoặc làm nặng thêm các bệnh hô hấp mạn tính.

Bên cạnh đó, điều kiện thời tiết lạnh ẩm tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn và virus gây cúm, viêm phổi phát triển, làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh này ở người cao tuổi.

Ông Trần Xuân Nhuận (79 tuổi, phường Phương Liệt) cho biết, những ngày thời tiết trở lạnh khiến cơ thể ông thường xuyên rơi vào tình trạng mệt mỏi, đau nhức các khớp và khó ngủ về đêm.

“Thời tiết rét khiến cơ thể tôi nặng nề, không ngủ được sâu giấc, nhiều đêm phải trở mình liên tục. Tình trạng kéo dài kèm theo bị đau khớp vai từ trước nên tôi quyết định đi khám để kiểm tra sức khỏe”, ông Nhuận chia sẻ.

Ông Nhuận cho biết thêm, ông luôn duy trì thói quen tập thể dục, đi bộ tại Công viên Thống Nhất khoảng 1 giờ mỗi buổi sáng.

Việc vận động đều đặn giúp các khớp linh hoạt hơn, giảm cảm giác đau mỏi, tuy nhiên khi thời tiết rét đậm ông buộc phải hạn chế cường độ vận động.

Khu vực khám bệnh nhanh chóng đông đúc khi nhiều người cao tuổi, do sinh sống xa trung tâm, đã rời nhà từ 4–5 giờ sáng để có mặt tại bệnh viện ngay khi mở cửa, nhằm lấy số thứ tự sớm và chờ đến lượt thăm khám.

Một bộ phận người cao tuổi vẫn còn minh mẫn, sức khỏe tương đối ổn định đã chủ động tự đi khám.

Họ coi việc thăm khám định kỳ là cách theo dõi sức khỏe, phát hiện sớm những bất thường, nhất là trong giai đoạn thời tiết rét lạnh dễ làm các bệnh mạn tính diễn biến phức tạp.

Tuy nhiên, không ít trường hợp phải có người nhà đi cùng do tuổi cao, sức yếu hoặc xuất hiện tình trạng lú lẫn, giảm trí nhớ. Nhiều người cần được hỗ trợ trong việc di chuyển, làm thủ tục và trao đổi với bác sĩ.

Sự đồng hành của người thân không chỉ giúp quá trình khám bệnh thuận lợi hơn mà còn là chỗ dựa tinh thần quan trọng đối với người cao tuổi trong những ngày thời tiết khắc nghiệt.

Nhờ đã nhiều lần thăm khám, nhiều người cao tuổi nắm rõ các bước trong quy trình khám, chữa bệnh, chuẩn bị đầy đủ giấy tờ cần thiết và phối hợp tốt với y bác sĩ tại Khoa Khám bệnh.

Sự hiểu biết và quen thuộc này giúp khâu tiếp nhận, thăm khám cũng như chỉ định cận lâm sàng được thực hiện thông suốt, qua đó rút ngắn thời gian chờ đợi và nâng cao hiệu quả chăm sóc, điều trị cho người bệnh.

Dù đã chú ý giữ ấm và hạn chế ra ngoài trong những ngày giá rét, bà Lê Thị Tân (phường Hoàng Văn Thụ) vẫn phải nhập viện do sức khỏe suy giảm theo tuổi tác.

Bà cho biết, vài ngày trước khi nhập viện, cơ thể xuất hiện tình trạng mệt mỏi rõ rệt, khó thở kèm sốt nhẹ trên 37,5 độ C nên đã chủ động đi khám. Qua thăm khám và chụp chiếu, các bác sĩ xác định bà bị viêm phổi và chỉ định điều trị nội trú.

Theo lời bà Tân, các triệu chứng khởi phát khá nhanh, chủ yếu là mệt, nặng người và khó thở, dù không sốt cao. 

Hiện sức khỏe của bà Tân đã dần ổn định, tình trạng khó thở giảm nhiều, chỉ còn mệt nhẹ do mới qua đợt bệnh cấp.

Bà cho biết, ở tuổi ngoài 90, cơ thể rất nhạy cảm với những thay đổi của thời tiết, đặc biệt là các đợt rét đậm, rét hại, chỉ cần trời trở lạnh sâu là người đã thấy mệt. 

Theo BS.CKII Nguyễn Thị Thu Hiền, Khoa Nội chung (Bệnh viện Lão khoa Trung ương), người cao tuổi và người có bệnh nền là nhóm dễ bị tổn thương khi thời tiết lạnh do tuổi cao, sức mạnh cơ xương khớp suy giảm, phản xạ chậm, thị lực và thính lực kém.

Những yếu tố này kèm theo sức đề kháng đã suy giảm làm gia tăng nguy cơ tai biến mạch máu não, đột quỵ khi nhiệt độ xuống thấp.

BS.CKII Nguyễn Thị Thu Hiền, Khoa Nội chung, Bệnh viện Lão khoa Trung ương (Ảnh: Thanh Bình).

Để hạn chế nguy cơ bệnh diễn biến nặng hoặc khởi phát các đợt cấp dễ bùng phát, BS Nguyễn Thị Thu Hiền đưa ra một số khuyến cáo dành cho người cao tuổi như sau:

– Ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng hàng ngày, bổ sung thêm các loại sữa có lợi khuẩn cho đường tiêu hóa; uống nước ấm, canh nóng để tránh mất nhiệt từ bên trong cơ thể.

– Giữ ấm cơ thể ở mọi thời điểm trong ngày, tránh việc thay đồ làm lạnh khiến bản thân mất nhiệt, run cơ, dễ gây viêm phổi, ngã, đột quỵ… Chú ý khoác áo ấm, kín gió và đội mũ, đeo găng tay, khẩu trang khi phải đi ra ngoài trời hoặc ban công. 

– Tập thể dục vừa sức, vận động trong sinh hoạt hằng ngày là điều cần thiết và nên duy trì để cơ thể không bị trì trệ, căng cứng cơ khớp; giúp máu lưu thông tốt hơn, giữ ấm cơ thể và tăng cường hệ miễn dịch.

Nhờ đó, người cao tuổi có thể hạn chế tình trạng ứ đọng đờm dãi do hô hấp kém, giảm nguy cơ nhiễm khuẩn tiết niệu liên quan đến ít vận động và vệ sinh không đảm bảo, đồng thời phòng ngừa các biến chứng như tắc mạch, thiếu máu chi hay táo bón.

Người cao tuổi nên chuyển địa điểm thể dục vào phòng ấm, kín gió. Giữ ấm phòng ở và cơ thể trong mọi hoạt động thể dục, vận động, sinh hoạt.

– Người cao tuổi cần luôn quan tâm tới tình trạng sức khỏe và tinh thần của bản thân; kịp thời chia sẻ và tìm sự hỗ trợ của gia đình khi phát hiện dấu hiệu như: sốt nóng, ho tăng, nhiều đờm, đau ngực, khó thở, chán ăn, nôn hay buồn nôn, vã mồ hôi bất thường, rối loạn đại tiểu tiện, chậm chạp ít giao tiếp hoặc hôn mê.

Đồng thời, chú ý lắng nghe hướng dẫn của bác sĩ, duy trì lịch hẹn tái khám để đảm bảo tình trạng bệnh nền ổn định; phát hiện sớm các dấu hiệu bệnh nếu xuất hiện để kịp thời điều trị, hạn chế tăng nặng bệnh.