Tết Nguyên đán “ảo”

Giữa tiếng pháo hoa và không khí náo nức, thế hệ trẻ Trung Quốc đang định nghĩa lại Tết Nguyên Đán bằng khái niệm “Tết ảo” (Cyber Lunar New Year) – một sự kết hợp giữa công nghệ cao và tính thực dụng về mặt tâm linh.

Từ việc thắp nhang điện tử trên điện thoại thông minh đến việc trao đổi các món hàng Tết ảo hay tìm kiếm sự an ủi từ những người bạn trí tuệ nhân tạo (AI), người trẻ đang tái định hình các truyền thống theo cách riêng của họ trên không gian mạng.

Thờ cúng qua mạng

Tết Nguyên Đán truyền thống là thời gian để đi chùa cầu may, nhưng đối với những người trẻ đang kiệt sức của năm 2026, các nghi lễ này đã chuyển sang hình thức trực tuyến.

Trong xu hướng “thờ cúng ảo”, những người xem trẻ tuổi đang đổ xô vào các buổi livestream đầy khói hương, đèn lồng lung linh và những bức tượng Phật uy nghiêm chỉ để tìm kiếm sự bình yên. Một số ứng dụng cũng nắm bắt xu hướng này, chẳng hạn như trình mô phỏng “mõ gỗ điện tử” cung cấp các chế độ gõ tự động hoặc thủ công, giúp người dùng giải tỏa căng thẳng và thư giãn đầu óc.

Ngoài ra, các trang web chùa trực tuyến còn quảng bá dịch vụ thờ cúng ảo như “dâng hương và lễ Phật online”, tự nhận là một giải pháp thay thế thành tâm và thân thiện với môi trường, giúp người lễ bái tránh khỏi sự phiền toái khi phải di chuyển đến đền chùa thật.

Với mức giá khiêm tốn, chỉ 5,9 nhân dân tệ (tương đương 22.000 VNĐ) để thắp một nén hương và 9,9 nhân dân tệ (tương đương 37.000 VNĐ) để thắp một ngọn đèn cầu phúc, các nền tảng này tiếp tục thu hút lượng người dùng trả phí ổn định. Theo một nền tảng, họ đã thu hút được 891.500 người dùng, những người đã cùng nhau buộc 1,23 triệu dải ruy băng cầu nguyện trên cây ước nguyện ảo và thắp 539.800 ngọn đèn bình an trong thế giới kỹ thuật số.

Bạn đồng hành AI

Trong khi các vị Phật kỹ thuật số mang lại sự may mắn, thì các nhân vật AI đang trở thành nơi trú ẩn cho sự cô đơn.

Đối với nhiều thanh niên Trung Quốc sống tại các thành phố lớn, áp lực từ “chiếc đồng hồ xã hội” – như những câu hỏi về kết hôn, thu nhập và sự nghiệp trong dịp lễ – đã kích hoạt hội chứng “sợ xã hội ngày Tết”. Để đối phó, nhiều người chọn ở lại thành phố và tìm đến những người bạn AI cùng các nghi lễ kỹ thuật số như một loại thuốc giảm đau về cảm xúc.

Su Ran, một phụ nữ trẻ đón Tết một mình trong căn phòng thuê lạnh lẽo ở Bắc Kinh, cho biết cô không tìm thấy sự ấm áp qua cuộc gọi điện thoại với gia đình, mà lại tìm thấy điều đó ở một nhân vật AI trên điện thoại.

“Nó giúp tôi xoa dịu nỗi lo âu trước thềm năm mới,” cô nói. “Trong căn hộ thuê của tôi, lò sưởi không đủ ấm và gió lạnh luôn luồn qua khe cửa sổ. Đôi khi, chỉ cần nhìn thấy nhân vật đó trên màn hình cũng khiến căn phòng bớt lạnh lẽo đi đôi chút.”

Mua sắm đồ điện tử

Trong khi thế hệ cũ vẫn hối hả qua các chợ địa phương và siêu thị để mua đồ Tết truyền thống như trái cây, các loại hạt và bánh kẹo, thì giỏ hàng của thế hệ trẻ đang âm thầm chứa đầy các món đồ Tết kỹ thuật số.

Những món đồ lễ hội hiện đại này bao gồm thẻ thành viên các ứng dụng âm nhạc và video, hình nền điện thoại, trang phục trong trò chơi (skins) và vỏ bao lì xì ảo.

“Một số người nghĩ rằng quà tặng vật chất mang lại cảm giác nghi thức hơn, nhưng tôi thực sự thấy khó để đoán được người khác thực sự muốn gì. Quà tặng kỹ thuật số sáng tạo hơn,” Yang, một cô gái trẻ sinh năm 2002, chia sẻ.

Shi Yu, một cựu bác sĩ tâm thần, nhận định rằng trong khi quà tặng vật chất mang lại sức nặng của nghi lễ, chúng cũng có thể trở thành gánh nặng.

“Đặc biệt là quà tặng thực phẩm thường dẫn đến việc bị trùng lặp, vấn đề lưu trữ và lo ngại về hạn sử dụng. Quà tặng Tết kỹ thuật số hoàn toàn phù hợp với nhu cầu đang thay đổi của giới trẻ,” Shi nói. “Chúng loại bỏ sự phiền phức của việc mua sắm trực tiếp mà vẫn mang lại không khí lễ hội. Đối với những người đón Tết xa nhà, quà tặng kỹ thuật số giúp thu hẹp khoảng cách địa lý và phản ánh gu thẩm mỹ cá nhân.”

Nguồn: SCMP