Tại Hội nghị Da liễu thẩm mỹ miền Nam 2026, diễn ra ngày 29/3 ở TPHCM, ThS.BS Phan Ngọc Huy, khoa Thẩm mỹ da, Bệnh viện Da Liễu TPHCM đã có bài báo cáo về vấn đề xử trí tắc mạch do tiêm filler (chất làm đầy).
Biến chứng nghiêm trọng khiến hàng trăm người mù mắt
Theo đó, tắc mạch do tiêm filler là một biến chứng hiếm nhưng đặc biệt nghiêm trọng. Nếu không được nhận diện và xử trí kịp thời, bệnh nhân có thể bị thiếu máu mô, hoại tử da, để lại sẹo vĩnh viễn.
Nặng hơn, bệnh nhân sẽ mù mắt hoặc thậm chí tai biến mạch máu não, khi chất làm đầy đi vào các đường thông nối mạch máu vùng mặt với hệ mạch mắt và não.
Bác sĩ Huy cho biết, ở góc độ dịch tễ, dù tiêm filler được xem là biến chứng hiếm, nhưng không có nghĩa là “hầu như không gặp”.
Theo thống kê của Viện Nghiên cứu Quốc gia Hoa Kỳ (NIH), giai đoạn từ 2015 đến tháng 3/2023, có tổng cộng 511 ca mù mắt do tiêm filler đã được công bố trên y văn thế giới, trong khi số trường hợp thực hiện thủ thuật filler trên toàn cầu đã tăng rất mạnh.
Ở Việt Nam, thủ thuật tiêm filler gây tai biến thường được thực hiện ở các cơ sở phi y tế, không đảm bảo được tính an toàn. Do đó, trong thực hành hiện nay, đây không còn là tình huống chỉ mang tính lý thuyết.
Mắt trái cô gái bị biến chứng mất thị lực sau khi tiêm filler (Ảnh: BV).
Bác sĩ Huy phân tích, khuôn mặt có nhiều nhánh mạch nhỏ, lại có các đường thông nối với hệ động mạch mắt. Nếu filler đi vào lòng mạch dưới áp lực đủ lớn, chất làm đầy có thể đi ngược dòng rồi trôi xuôi vào tuần hoàn mắt hoặc các vùng da xa hơn, gây tắc mạch cấp và hoại tử dẫn đến mất thị lực vĩnh viễn.
Nếu xét nhóm nguy cơ cao nhất, ba vùng cần đặc biệt thận trọng khi tiêm filler là vùng chân mày, mũi và trán. Ngoài ra, rãnh mũi – má, vùng quanh hốc mắt, thái dương cũng là những vị trí không thể xem nhẹ.
Riêng biến chứng mù mắt, phần lớn trường hợp khởi phát ngay lập tức hoặc trong 10 phút đầu sau tiêm filler. Dữ liệu hiện tại cho thấy, nhồi máu võng mạc có thể xuất hiện chỉ sau 12-15 phút thiếu tưới máu, nên cơ hội cứu thị lực là cực kỳ hẹp.
Đối với da, tình trạng thiếu máu mô có thể bắt đầu rất sớm và nếu không tái lập tưới máu kịp thời sẽ tiến triển đến hoại tử. Vì vậy, đây là biến chứng phải được xem là cấp cứu, không phải tình trạng có thể trì hoãn theo dõi.
Một trường hợp khác bị biến chứng nặng ở vùng mũi, sau khi tiêm filler tại cơ sở trôi nổi (Ảnh: BS).
Dấu hiệu và cách xử trí
Cũng theo bác sĩ Huy, những dấu hiệu cần nghĩ ngay đến tắc mạch là việc da đổi màu bất thường tại chỗ hoặc theo đường đi mạch máu. Trong đó, người tiêm filler cần đặc biệt chú ý tình trạng da tái trắng, nhợt, tím sẫm kèm theo đau tăng nhanh, đau dữ dội hoặc đau lan xa vị trí tiêm.
Về thăm khám lâm sàng, thời gian đổ đầy mao mạch (CRT) chậm hơn bình thường là dấu hiệu gợi ý thiếu máu động mạch. Ngược lại, da xanh tím kèm CRT quá nhanh có thể gợi ý ứ trệ tĩnh mạch. Các dấu hiệu này cần được xem là tình huống cấp cứu cho đến khi được loại trừ.
Sau khi tiêm filler về nhà, bệnh nhân cần theo dõi sát. Nếu xuất hiện tình trạng nêu trên hay bất kỳ triệu chứng thị giác nào (như nhìn mờ, mất thị lực, song thị, sụp mi, hạn chế vận nhãn) và các dấu hiệu thần kinh (như yếu liệt, nói khó) cũng phải đến bệnh viện ngay để được can thiệp kịp thời.
“Tắc mạch có thể biểu hiện ngay lập tức, sau vài giờ thậm chí muộn hơn. Bệnh nhân không nên chủ quan khi thấy triệu chứng khởi phát”, bác sĩ Huy cảnh báo.
Người dân đến khám tại khoa Thẩm mỹ da, Bệnh viện Da Liễu TPHCM (Ảnh: Hoàng Lê).
Về cách xử trí tắc mạch sau tiêm fille, bác sĩ sẽ đi theo 4 bước.
Bước 1, xác định nhanh biến chứng có thực sự là tắc mạch hay không dựa trên các dấu hiệu bất thường, nếu nghi ngờ tổn thương mắt/thần kinh thì kích hoạt chuyển tuyến khẩn.
Bước 2, khôi phục tưới máu càng sớm càng tốt với thuốc đặc hiệu xử lý loại filler được xác định.
Bước 3, điều trị hỗ trợ theo tình huống, có thể bao gồm thuốc kháng viêm, giảm đau, kháng sinh, thuốc giãn mạch toàn thân, chăm sóc vết thương, theo dõi tình trạng hoại tử.
Bước 4, điều trị các di chứng như sẹo xơ hóa, giảm sắc tố, tăng sắc tố, hồng ban kéo dài bằng các thiết bị laser ánh sáng, thuốc thoa và uống.
“Tắc mạch da là biến chứng mà hiệu quả xử trí giảm đi rõ rệt nếu nhận diện và tái tưới máu chậm. Việc can thiệp trong những giờ đầu cho tiên lượng tốt hơn. Ngược lại khi đến muộn – đặc biệt sau hơn 5 ngày – bệnh nhân có thể đối diện với di chứng vĩnh viễn”, bác sĩ Huy phân tích.
Bác sĩ khuyến cáo, người dân khi muốn làm đẹp nói chung và tiêm filler nói riêng nên lựa chọn cơ sở y tế hợp pháp, có nhân viên y tế được đào tạo bài bản về giải phẫu vùng mặt, kỹ thuật tiêm và đặc biệt là cách xử trí biến chứng mạch máu.
BSCK2 Nguyễn Thị Phan Thúy, Giám đốc Bệnh viện Da Liễu TPHCM chia sẻ, Hội nghị Da liễu thẩm mỹ miền Nam là một trong những sự kiện thường niên quan trọng của ngành, nhằm cập nhật kiến thức chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm giữa các cán bộ y tế trong khu vực và quốc tế.
Hội nghị năm nay có chủ đề “Da liễu thẩm mỹ: Hội nhập và phát triển”, với sự tham gia của các chuyên gia đầu ngành trong nước và quốc tế, tập trung đi sâu vào tư duy thẩm mỹ hiện đại và cập nhật xu hướng tiên tiến trên thế giới.
BSCK2 Nguyễn Thị Phan Thúy, Giám đốc Bệnh viện Da Liễu TPHCM phát biểu khai mạc hội nghị (Ảnh: BV).
Hội nghị gồm 2 phiên toàn thể và 8 phiên đồng thời. Đặc biệt, phiên toàn thể 1 sẽ là điểm nhấn quan trọng với sự tham gia của các chuyên gia quốc tế uy tín đến từ Philippines, Indonesia và Thái Lan.
Bên cạnh đó, 8 phiên đồng thời sẽ đi sâu vào các chủ đề đặc sắc, như: Cập nhật da liễu thẩm mỹ năm 2026; Tối ưu điều trị mụn và sẹo mụn; Các hoạt chất mới trong da liễu thẩm mỹ; Giải pháp thẩm mỹ an toàn và hiệu quả; Y học tái tạo…
Nguồn: https://dantri.com.vn/suc-khoe/tiem-filler-co-the-gay-mu-vinh-vien-bac-si-neu-nguyen-nhan-pho-bien-20260329152458159.htm
