Tín dụng bứt tốc, cổ phiếu ngân hàng vẫn phân hóa mạnh: Điều gì quyết định cuộc chơi?

Dữ liệu cho thấy tín dụng của các ngân hàng niêm yết tăng đều qua từng quý trong năm 2025, từ mức 3,82% ở quý 1, tăng lên 10,41% ở quý 2, tiếp tục mở rộng lên mức 14,97% ở quý 3 và kết thúc năm ở mức 19,48% trong quý 4. 

Việc tăng trưởng được phân bổ khá đều giữa các quý cho thấy khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế đã cải thiện rõ rệt so với những năm trước đó, đặc biệt trong bối cảnh các chính sách hỗ trợ kinh tế và giải ngân đầu tư công được đẩy rất mạnh trong cả năm, đặc biệt là trong quý 4 để đạt mức tăng trưởng mục tiêu 8%.

Bức tranh tăng trưởng tín dụng toàn ngành và sự phân hóa theo nhóm

Nếu phân tích theo nhóm ngân hàng, tăng trưởng tín dụng quý 4 được dẫn dắt chủ yếu bởi nhóm ngân hàng tư nhân quy mô lớn, khi cả nhóm ngân hàng thiên về cho vay bán lẻ và doanh nghiệp đều tăng trưởng mạnh, lần lượt tăng 23,36% và 24,13%. 

Đây là các ngân hàng tận dụng tốt sự phục hồi kinh tế để mở rộng dư nợ ở các phân khúc có nhu cầu vốn cao. 

Trong khi đó, nhóm ngân hàng quốc doanh ghi nhận mức tăng thấp hơn, đạt 15,52%, phản ánh đặc thù quy mô dư nợ lớn và vai trò ổn định mặt bằng lãi suất của hệ thống. 

Nhóm ngân hàng quy mô nhỏ có mức tăng trung bình tương đương nhóm quốc doanh, nhưng giữa các ngân hàng trong nhóm có mức phân hóa rất mạnh.

Do đó, động lực phía sau sự tăng trưởng này xoay quanh hai yếu tố chính là cơ cấu danh mục tín dụng và cân đối nguồn vốn. 

Nhiều ngân hàng đã chủ động điều chỉnh danh mục theo hướng chọn lọc hơn, giảm tỉ trọng ở các mảng rủi ro nhằm bảo toàn chất lượng tài sản. 

Đồng thời, tăng trưởng tín dụng cao tiếp tục gây sức ép lên nguồn vốn khi chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và huy động bị nới rộng, buộc các ngân hàng phải cạnh tranh huy động và điều chỉnh lãi suất huy động vào cuối năm, tạo thêm áp lực lên NIM.

Động lực tăng trưởng của từng nhóm ngân hàng và phản ứng của giá cổ phiếu

Đặt tăng trưởng tín dụng trong mối tương quan với mức sinh lời cổ phiếu cho thấy thị trường không phản ứng đơn thuần với tốc độ mở rộng quy mô dư nợ, mà đánh giá cao khả năng chuyển hóa tăng trưởng tín dụng thành hiệu quả kinh doanh trong bối cảnh NIM chịu áp lực.

Ở nhóm ngân hàng quốc doanh, VCB, CTG và BID duy trì nhịp tăng trưởng tín dụng ổn định. VCB ghi nhận mức sinh lời cổ phiếu chỉ khoảng 16,41%. 

Tuy nhiên, nếu không tính kết quả tháng 1 thì mức tăng trưởng của VCB là -5%, mức tăng trưởng thấp nhất trong hệ thống ngân hàng. Các ngân hàng quốc doanh được hưởng lợi trực tiếp từ việc ban hành Nghị quyết 79, giúp giá cổ phiếu bật tăng mạnh. 

Trong khi đó, CTG và BID dù tăng trưởng tín dụng tương đương nhưng ghi nhận mức sinh lời cổ phiếu cao hơn đáng kể, lần lượt là 49,50% và 45,13%, phản ánh kỳ vọng thị trường vào cải thiện chất lượng tài sản và khả năng duy trì lợi nhuận. 

NIM của Vietcombank trong năm tiếp tục sụt giảm đáng kể khi mức NIM của ngân hàng này đã giảm về gần bằng CTG.

Ở nhóm ngân hàng cho vay bán lẻ, VPB là trường hợp tiêu biểu khi tăng trưởng tín dụng cao nhất trong nhóm và mức sinh lời cổ phiếu tích cực, phản ánh chiến lược mở rộng mạnh tín dụng ở phân khúc doanh nghiệp nhỏ và vừa và tín dụng cá nhân có tài sản bảo đảm, song hành với việc củng cố nền vốn. 

TPB và ACB ghi nhận tăng trưởng tín dụng ở mức trung bình, với mức sinh lời cổ phiếu khiêm tốn hơn, phản ánh định vị cổ phiếu mang tính ổn định.

VIB dù tăng trưởng tín dụng tương đối tốt nhưng giá cổ phiếu tăng chậm, cho thấy kỳ vọng thị trường thận trọng trong bối cảnh biên lãi thuần chịu áp lực khi hoạt động tiêu dùng chưa rõ sự phục hồi rõ nét. 

Riêng STB là trường hợp đặc biệt khi tăng trưởng tín dụng không cao nhưng giá cổ phiếu tăng mạnh, phản ánh kỳ vọng tái cơ cấu và cải thiện nền tảng tài chính nhiều hơn là động lực tăng trưởng.

Ở nhóm ngân hàng cho vay doanh nghiệp, dù thể hiện mức phân hóa lớn nhưng không thể phủ nhận 2025 là năm thành công của nhóm này.

MBB ghi nhận mức tăng trưởng tín dụng gần 39,57% và mức sinh lời cổ phiếu khoảng 66,06%, phản ánh việc thị trường đánh giá cao khả năng mở rộng quy mô lớn song hành với hiệu quả kinh doanh và lợi thế hệ sinh thái. 

TCB tăng trưởng tín dụng 21,51% và ghi nhận mức sinh lời cổ phiếu khoảng 49,52%, cho thấy chiến lược tái cơ cấu danh mục tín dụng và giảm tỉ trọng bất động sản đã giúp cải thiện kỳ vọng lợi nhuận trong bối cảnh NIM chịu áp lực.

Ở nhóm ngân hàng quy mô nhỏ, mối quan hệ giữa tăng trưởng tín dụng và giá cổ phiếu mang tính phân hóa mạnh nhất. 

NVB ghi nhận tăng trưởng tín dụng 37,05% và mức sinh lời cổ phiếu khoảng 40,45%, phản ánh kỳ vọng vào quá trình củng cố nội tại. ABB tăng trưởng tín dụng 15,35% nhưng mức sinh lời cổ phiếu lên tới khoảng 105,93%, cho thấy thị trường phản ứng mạnh với việc cải thiện huy động vốn và chất lượng tài sản.

Quý 4 năm 2025 khép lại với bức tranh tăng trưởng tín dụng tích cực, nhưng diễn biến giá cổ phiếu ngân hàng cho thấy tăng trưởng tín dụng không còn là yếu tố quyết định duy nhất. Thị trường ngày càng tập trung vào chất lượng tăng trưởng, khả năng kiểm soát NIM trong quá trình tăng trưởng.