Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt leo thang và những biến động kinh tế khó lường, khái niệm “công việc trọn đời” đang dần trở nên lỗi thời. Giấc mơ kiếm tiền ngay cả khi đang ngủ không còn là đặc quyền của giới thượng lưu, mà trở thành mục tiêu tài chính thiết yếu của người trẻ và giới đầu tư cá nhân.
Sam Dogen, người từng rời bỏ công việc ngân hàng đầu tư lương cao vào năm 2012 với tài sản ròng 3 triệu USD, chia sẻ trên CNBC: “Bạn bè nghĩ tôi điên rồ khi bỏ việc. Nhưng họ không thấy hơn 10 năm tôi âm thầm xây dựng các dòng thu nhập không phụ thuộc sức lao động”.
Dưới đây là 5 phương pháp tạo thu nhập thụ động được các chuyên gia tài chính đánh giá cao, đã được chọn lọc để phù hợp với môi trường đầu tư và kinh doanh tại Việt Nam.
Thu nhập thụ động là một trong những cách hiệu quả nhất để cải thiện dòng tiền mà không cần nhận thêm việc làm thứ hai – điều đặc biệt quan trọng khi giá cả hàng hóa, dịch vụ thiết yếu ngày càng leo thang (Ảnh: Getty).
Đầu tư vào cổ phiếu trả cổ tức: Lãi suất kép từ doanh nghiệp bền vững
Theo GoBankingRates, đầu tư chứng khoán là một trong những cách nhanh nhất để tiếp cận thu nhập thụ động, và tại Việt Nam, đây là kênh quen thuộc nhưng chưa nhiều người tận dụng đúng cách sức mạnh của cổ tức.
Ông Uli Ebensperger, CEO Ziggma Analytics nhận định: “Nếu muốn tạo thu nhập, không lựa chọn nào hiệu quả hơn cổ phiếu trả cổ tức. Nhà đầu tư hưởng lợi kép: Vừa tăng giá trị tài sản, vừa nhận lương đều đặn từ lợi nhuận công ty”.
Tuy nhiên, bẫy của nhiều nhà đầu tư cá nhân (F0) là chỉ nhìn vào con số lợi suất cao nhất thời. Chiến lược khôn ngoan, theo Sam Dogen, là tập trung vào nhóm “quý tộc cổ tức” – thuật ngữ chỉ các công ty lớn, kinh doanh bền vững và tăng cổ tức liên tục trong hàng thập kỷ.
Tại Việt Nam, dù danh sách này không dài như Mỹ, nhà đầu tư vẫn có thể tìm thấy những doanh nghiệp đầu ngành trong lĩnh vực năng lượng, tiêu dùng hay ngân hàng có lịch sử trả cổ tức bằng tiền mặt đều đặn. Đây là dòng tiền thực, chảy về tài khoản bất chấp thị trường lên xuống.
Gửi tiết kiệm và chứng chỉ tiền gửi: Bệ đỡ an toàn
Trong tháp tài sản, đây là phần chân đế vững chắc nhất. Sam Dogen thừa nhận phương pháp này có thể “nhàm chán”, nhưng tính hữu ích là không thể chối cãi.
Tại thị trường Việt Nam, khi lãi suất huy động có xu hướng ổn định quanh mức 4-6%/năm (tùy kỳ hạn và thời điểm), việc gửi tiết kiệm hoặc mua chứng chỉ tiền gửi (CDs) vẫn là kênh trú ẩn an toàn, đặc biệt cho các quỹ dự phòng khẩn cấp. Khác với Mỹ nơi lãi suất phụ thuộc chặt chẽ vào Fed, lãi suất Việt Nam mang tính thực tế cao với người dân.
Ưu điểm tuyệt đối của kênh này là tính thanh khoản và sự an tâm. Bạn không cần lo lắng về biểu đồ nến hay giá thuê nhà. “Hãy coi đây là phần lương hưu được đảm bảo, giúp bạn ngủ ngon hơn để minh mẫn đầu tư vào các kênh rủi ro cao khác”, Dogen chia sẻ.
Bất động sản cho thuê: Kênh tích sản “vua”
Không thể phủ nhận, với người Việt Nam, bất động sản vẫn là kênh đầu tư được ưa chuộng nhất. Theo CNBC, bất động sản cho thuê là cách hiệu quả bậc nhất để tích lũy tài sản dài hạn. Tiền thuê nhà tạo ra dòng tiền dương hàng tháng để chi trả lãi vay hoặc tái đầu tư, trong khi giá trị miếng đất/căn nhà thường tăng theo thời gian.
Tuy nhiên, cần phân biệt rõ: Đây không phải kênh “thụ động 100%”. Bạn sẽ phải đối mặt với việc bảo trì, tìm khách thuê và các thủ tục pháp lý. Dù vậy, khi khoản vay mua nhà được tất toán, dòng tiền từ bất động sản sẽ trở thành nguồn thu nhập khổng lồ.
Với những nhà đầu tư ít vốn, mô hình thuê – cho thuê lại cũng là một biến thể thú vị để bắt đầu mà không cần sở hữu tài sản.
Kinh doanh “chất xám”: Bán sản phẩm số
Nếu bạn không có vốn lớn để mua đất hay chứng khoán, hãy bán những gì bạn biết. Ed Huang, chuyên gia từ SideHustles.com, chia sẻ trên GoBankingRates rằng bán sản phẩm kỹ thuật số là mô hình có biên lợi nhuận cao khủng khiếp vì chi phí sản xuất gần như bằng 0.
Khác với bán hàng online truyền thống phải lo nhập kho, vận chuyển, sản phẩm số như E-book, khóa học trực tuyến, mẫu thiết kế, hay thậm chí là file Excel quản lý tài chính… chỉ cần tạo ra một lần và bán n lần.
Trong kỷ nguyên số, nhu cầu học tập và tối ưu hóa công việc rất cao. Nếu bạn giỏi ngoại ngữ, kỹ năng văn phòng hay thiết kế, hãy đóng gói kiến thức đó. “Bạn thiết kế một mẫu planner với giá 200.000 VNĐ, nếu bán được 50 bản/tháng, bạn đã có 10 triệu đồng thu nhập thụ động mà không tốn thêm công sức”, Ed Huang lấy ví dụ.
Thu nhập thụ động “trì hoãn”: Đầu tư vào tăng trưởng
Đây là tư duy khác biệt của người giàu. Nếu bạn chưa cần tiền mặt ngay để chi tiêu, hãy đầu tư vào các công ty tăng trưởng. Theo Sam Dogen, hãy coi đây là việc “trồng cây lâu năm”.
Ví dụ điển hình là các công ty công nghệ hoặc các doanh nghiệp đang mở rộng quy mô. Họ thường không trả cổ tức mà dùng tiền đó tái đầu tư để tăng trưởng thần tốc. Apple hay Amazon từng không trả cổ tức trong nhiều thập kỷ, nhưng những nhà đầu tư kiên nhẫn nắm giữ cổ phiếu đã nhận lại khối tài sản khổng lồ nhờ chênh lệch giá.
Chiến lược này phù hợp với các nhà đầu tư trẻ, có khẩu vị rủi ro cao và tầm nhìn từ 3-5 năm trở lên, nhắm vào các doanh nghiệp có câu chuyện tăng trưởng đột phá.
Thu nhập thụ động không có nghĩa là “không làm gì cả”. Thực tế, nó đòi hỏi sự nỗ lực rất lớn ở giai đoạn đầu để xây dựng hệ thống, dù là tích lũy vốn mua cổ phiếu hay dành thời gian viết một cuốn sách.
Như lời khuyên từ các chuyên gia trên CNBC: Đừng chờ đợi một thời điểm hoàn hảo. Rào cản lớn nhất không nằm ở ý tưởng, mà ở hành động. Hãy bắt đầu với một phương pháp phù hợp nhất với túi tiền và kỹ năng của bạn ngay trong tuần này. Thời gian chính là đòn bẩy mạnh nhất của lãi suất kép và tự do tài chính.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/trieu-phu-my-chi-5-cach-tien-de-ra-tien-hieu-qua-nguoi-viet-de-ap-dung-20260207170121801.htm
