Vì sao phụ nữ mãn kinh loãng xương nhanh?

Mãn kinh là giai đoạn sinh lý tự nhiên khi hoạt động của các nang trứng ở buồng trứng suy giảm, kéo theo nhiều thay đổi về nội tiết tố nữ. Những biến đổi này có thể gây ra các triệu chứng như bốc hỏa, cáu gắt, rối loạn tâm trạng, nhiễm trùng đường tiết niệu, da khô, rụng tóc…

Loãng xương là bệnh lý phổ biến ở người cao tuổi, liên quan đến sự suy giảm khối lượng và chất lượng xương. Ở phụ nữ sau mãn kinh, nồng độ estrogen giảm làm rối loạn quá trình chuyển hóa xương, đẩy nhanh tốc độ mất xương và làm tăng nguy cơ gãy xương.

Hormone estrogen đóng vai trò then chốt trong việc duy trì mật độ xương bằng cách ức chế hoạt động của tế bào hủy xương (osteoclast) và thúc đẩy tế bào tạo xương (osteoblast). Sự thiếu hụt estrogen, đặc biệt sau mãn kinh, dẫn đến mất cân bằng, gây loãng xương. Tuổi tác cao khiến quá trình hấp thụ canxi và sản xuất các tế bào xương mới giảm đi, xương trở nên yếu tự nhiên.

Nguyên nhân khác gồm ăn thiếu chất, hút thuốc lá, uống quá nhiều rượu, không tập thể dục, sử dụng corticosteroid trong thời gian dài hoặc chỉ số khối cơ thể (BMI) thấp. Đây là những yếu tố liên quan đến lối sống, phái đẹp có thể điều chỉnh để giảm nguy cơ mắc bệnh. Tiền sử gia đình có người mắc bệnh, thuộc chủng da trắng cũng là nguyên nhân. Phụ nữ loãng xương thường có biểu hiện như đau lưng do gãy xương nén đốt sống, giảm chiều cao, gù lưng, yếu cơ, mất thăng bằng, dễ ngã.

Để bảo vệ sức khỏe xương khớp, phụ nữ nên duy trì lối sống lành mạnh. Cơ thể cần được cung cấp đủ canxi (khoảng 1.000-1.200 mg/ngày) kết hợp với vitamin D (800-1.000 IU/ngày) nhằm hỗ trợ hấp thu và duy trì mật độ xương. Bên cạnh đó, nên tập thể dục thường xuyên, tránh khói thuốc lá, hạn chế bia rượu.

Thiếu magie làm giảm khả năng hình thành tế bào xương và tăng hoạt động của tế bào hủy xương, từ đó làm tăng nguy cơ loãng xương. Phụ nữ nên bổ sung magie thông qua thực phẩm như các loại hạt, trứng, rau lá xanh trong chế độ ăn hằng ngày.

Thực phẩm chế biến sẵn, nước ngọt, đồ ăn vặt nhiều muối và đường có thể cản trở quá trình hấp thu canxi đồng thời làm tăng đào thải canxi qua nước tiểu. Vì vậy, phụ nữ nên hạn chế muối, đường và caffeine để hỗ trợ xương chắc khỏe.

Bên cạnh chế độ sinh hoạt phù hợp, phụ nữ nên đo mật độ xương định kỳ khoảng hai năm một lần, kết hợp kiểm tra vitamin D và canxi. Đánh giá nguy cơ té ngã giúp tăng cường an toàn và giảm nguy cơ gãy xương trong tương lai.

Lê Nguyễn (Theo Times of India)