Chiều 1/4, phiên tòa xét xử vụ án xảy ra tại Công ty Hoàng Dân, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (cũ) tiếp tục phần tranh luận. VKSND TP Hà Nội đã đối đáp lại những luận điểm bào chữa của luật sư các bị cáo.
Đại diện VKS đã phản bác nhiều quan điểm bào chữa của các luật sư đối với nhóm bị cáo là cựu quan chức và doanh nghiệp.
Trước đó, trong phần bào chữa, một số luật sư cho rằng doanh nghiệp rơi vào “thế khó”, buộc phải duy trì những “quan hệ tế nhị” với cán bộ, quan chức để công việc được thuận lợi. Với nhóm cựu quan chức bị truy tố, có luật sư nêu quan điểm số tiền bị cáo nhận thực chất chỉ là “văn hóa cảm ơn”, nên cần xem xét trong bối cảnh các bị cáo khó phân biệt ranh giới giữa quà biếu và hành vi nhận hối lộ.
Liên quan đến hành vi gian lận trong đấu thầu, một số luật sư khác cho rằng việc cán bộ cung cấp file dự toán hoặc hồ sơ mời thầu cho doanh nghiệp chưa phải yếu tố mang tính quyết định để Công ty Hoàng Dân trúng thầu. Thậm chí, luật sư còn dẫn lời khai của một bị cáo, cho rằng việc hỗ trợ như vậy “chỉ giúp nhà thầu tăng khoảng 10% cơ hội trúng thầu”.
Đại diện VKSND TP Hà Nội tại tòa (Ảnh: Phùng Nam).
Đối đáp lại, đại diện VKS bác bỏ lập luận này và nhấn mạnh trong hoạt động đấu thầu, khi đã đặt ra nguyên tắc cạnh tranh, công bằng và minh bạch thì chỉ cần lợi thế rất nhỏ cũng có thể quyết định kết quả thắng – thua. Theo kiểm sát viên, “không phải 10%, mà chỉ 1%, thậm chí 0,1% lợi thế cũng đã là vấn đề”, bởi đây là hành vi pháp luật nghiêm cấm.
Đại diện VKS dẫn quy định của Luật Đấu thầu, cho rằng chủ đầu tư có trách nhiệm bảo đảm bí mật thông tin trong quá trình lựa chọn nhà thầu; còn nhà thầu phải tuân thủ pháp luật, bảo đảm tính trung thực, cạnh tranh lành mạnh. Tuy nhiên, trong vụ án này, cả phía chủ đầu tư lẫn doanh nghiệp đều có hành vi vi phạm.
Theo phân tích của VKS, trong cả 5 gói thầu mà Công ty Hoàng Dân tham gia, doanh nghiệp này đều được tạo lợi thế về giá và cuối cùng đều trúng thầu. Đây không phải sự trùng hợp ngẫu nhiên, mà là kết quả của quá trình tác động có hệ thống đến nhiều cán bộ có chức vụ trong bộ máy quản lý dự án.
Kiểm sát viên nêu rõ, để đạt được mục đích, doanh nghiệp đã tiếp cận, tác động từ những người giữ vị trí cao nhất trong vụ án như cựu Thứ trưởng Hoàng Văn Thắng, sau đó đến cục trưởng, cục phó, lãnh đạo các ban quản lý dự án và những người có thẩm quyền ở cấp dưới.
Dù tại tòa, nhiều bị cáo là cựu cán bộ khai rằng họ chỉ nhận tiền chứ không trực tiếp chỉ đạo cấp dưới làm trái quy định, song đại diện VKS cho rằng không thể tách rời hành vi nhận tiền với ảnh hưởng từ vị trí, chức vụ của họ.
Các bị cáo tại phiên tòa (Ảnh: Nam Phùng).
Theo VKS, trong môi trường hành chính, khi cấp trên giới thiệu một nhà thầu, cấp dưới sẽ hiểu đây không còn là một thông tin bình thường. Dù không có mệnh lệnh bằng văn bản hay lời chỉ đạo trực diện, cấp dưới vẫn nhận thức được rằng nhà thầu đó đang được lãnh đạo “nhắm đến” và cần được quan tâm, hỗ trợ.
“Không cần nói ra là chỉ đạo, nhưng cấp dưới đương nhiên sẽ hiểu đây là thông tin rất tế nhị, và từ đó sẽ tìm cách hỗ trợ tối đa cho nhà thầu”, kiểm sát viên nêu quan điểm.
Từ đó, VKS cho rằng lập luận cho rằng các bị cáo không chỉ đạo, không can thiệp trực tiếp nên không phải chịu trách nhiệm đến cùng là không có cơ sở. Bởi chỉ riêng việc dùng ảnh hưởng từ chức vụ để giới thiệu, tạo tín hiệu, tác động đến quy trình lựa chọn nhà thầu cũng đã làm sai lệch môi trường đấu thầu vốn phải được bảo đảm công bằng, minh bạch.
Kết thúc phần đối đáp, đại diện VKS cho biết cơ quan công tố ghi nhận thái độ thành khẩn của nhiều bị cáo tại phiên tòa, đồng thời đã cân nhắc nhiều tình tiết giảm nhẹ khi đề nghị mức án.
Theo VKS, mức án được đưa ra đã thể hiện sự xem xét thận trọng, nhân văn, nên không có căn cứ để thay đổi quan điểm truy tố đối với các bị cáo trong vụ án.
Nguồn: https://dantri.com.vn/phap-luat/vks-bac-lap-luan-van-hoa-cam-on-trong-vu-an-co-cuu-thu-truong-nong-nghiep-20260401184819798.htm
