4 thói quen thường gặp gây hại hệ hô hấp khi trời lạnh

Thạc sĩ, bác sĩ Phùng Thị Thơm, khoa Hô hấp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết khi nhiệt độ giảm, niêm mạc đường thở dễ bị khô, nhạy cảm. Ở người có cơ địa dị ứng hoặc mắc hen suyễn, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, yếu tố kích thích nhỏ cũng có thể gây co thắt phế quản, tăng tiết đờm, khó thở. Điều chỉnh thói quen sinh hoạt trong mùa lạnh đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa đợt cấp.

Vận động mạnh dưới trời lạnh

Vận động giúp cơ thể sinh nhiệt và tạo cảm giác ấm. Tuy nhiên, với người mắc hen suyễn hoặc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, tập thể dục gắng sức ngoài trời lạnh có thể gây co thắt phế quản. Không khí lạnh khi hít sâu, nhanh làm đường thở co lại, xuất hiện các triệu chứng như ho, khò khè, nặng ngực, khó thở.

Người bệnh cần sử dụng thuốc cắt cơn theo hướng dẫn của bác sĩ ngay khi có dấu hiệu khởi phát. Không tập luyện ngoài trời khi nhiệt độ xuống thấp, đặc biệt vào sáng sớm và chiều tối; nên tập trong nhà, nơi kín gió, đủ ấm. Người mắc hen hoặc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính nên để sẵn thuốc cắt cơn với khi vận động.

Đặt hoa tươi trong phòng

Phấn hoa là một trong những tác nhân phổ biến gây dị ứng và khởi phát cơn hen. Khi đặt hoa tươi trong phòng kín, phấn hoa dễ phát tán trong không khí, xâm nhập qua mũi và miệng, kích thích niêm mạc đường thở.

Những gia đình có người bị hen suyễn, viêm mũi dị ứng hoặc dị ứng với phấn hoa nên cân nhắc hạn chế trưng hoa tươi trong không gian kín. Nếu cần trang trí dịp lễ, nên tránh hoa có mùi nồng, nhiều phấn, ưu tiên đặt ở khu vực thông thoáng.

Dùng điều hòa vào mùa đông

Điều hòa hai chiều giúp làm ấm phòng nhanh chóng nhưng nếu cài đặt nhiệt độ quá cao có thể khiến không khí khô, làm khô da và niêm mạc mũi họng. Niêm mạc khô sẽ giảm khả năng bảo vệ tự nhiên trước bụi mịn, vi sinh vật.

Nhiệt độ phòng nên duy trì khoảng 22 đến 25 độ C. Đặt thêm chậu nước hoặc sử dụng máy tạo ẩm để bổ sung độ ẩm cho không khí. Bên cạnh đó, cần vệ sinh điều hòa định kỳ, làm sạch hoặc thay bộ lọc hàng tháng để hạn chế nấm mốc và mầm bệnh tích tụ.

Dùng thảm trải sàn

Sử dụng thảm trải sàn trong mùa lạnh tuy giúp không gian ấm áp hơn nhưng lại tiềm ẩn nhiều nguy cơ với hệ hô hấp. Thảm là nơi tích tụ bụi, vi khuẩn và các tác nhân dị ứng, khi di chuyển, bụi dễ phát tán vào không khí và được hít sâu vào đường thở. Trẻ nhỏ thường bò chơi trên sàn, hay đưa tay lên miệng nên càng tăng nguy cơ tiếp xúc với vi sinh vật. Hạn chế dùng thảm, đặc biệt là thảm lông trong phòng ngủ và phòng sinh hoạt chung. Nếu sử dụng cần vệ sinh, hút bụi định kỳ để giảm phát tán bụi và nguy cơ kích ứng hô hấp.

Đóng kín cửa

Nhiều người cho rằng đóng kín cửa giúp giữ ấm, phòng bệnh. Tuy nhiên, việc không lưu thông không khí trong nhiều ngày khiến bụi, vi khuẩn, virus và các hạt xơ vải tích tụ trong phòng. Những tác nhân này có thể đi sâu vào phế quản, kích thích đường thở và làm tăng nguy cơ khởi phát cơn hen cũng như các bệnh lý hô hấp khác.

Đóng kín cửa cũng hạn chế ánh nắng tự nhiên, trong khi ánh nắng có tác dụng nhất định trong việc giảm vi sinh vật trong môi trường sống. Bác sĩ khuyên nên đóng cửa vào những ngày chất lượng không khí ngoài trời kém và tranh thủ mở cửa vào thời điểm có nắng, gió, không khí khô thoáng để làm mới không gian.

Giữ ấm đúng cách, duy trì môi trường sống sạch và thông thoáng, đồng thời tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ là những yếu tố quan trọng giúp người có bệnh hô hấp mạn tính hạn chế đợt cấp trong mùa lạnh. Khi xuất hiện các dấu hiệu như ho tăng, khó thở, khò khè kéo dài, người bệnh nên đi khám sớm để được tư vấn và xử trí kịp thời.

Thu Giang