9,5 tỷ lượt “Xuân vận” phơi bày sức khỏe nền kinh tế số 2 thế giới

Tại Nam Xương (Giang Tây), những đoàn tàu cao tốc xếp hàng dài tăm tắp như một hạm đội chuẩn bị xuất kích. Đó là hình ảnh mở màn cho Chunyun (xuân vận) – đợt cao điểm di chuyển dịp Tết Nguyên đán 2026, bắt đầu từ ngày 2/2 đến 13/3.

Xuân vận (chunyun) – cao điểm di chuyển dịp Tết Nguyên đán của Trung Quốc – thường được mô tả là cuộc di cư thường niên lớn nhất thế giới (Ảnh: SCMP).

Kỷ lục 9,5 tỷ lượt di chuyển: Cú hích hay áp lực hạ tầng?

Theo dữ liệu từ Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc, mùa xuân vận năm nay dự kiến thiết lập một kỷ lục vô tiền khoáng hậu: 9,5 tỷ lượt di chuyển trong vòng 40 ngày. Con số này vượt xa dân số thế giới, biến đây trở thành cuộc di chuyển thường niên lớn nhất hành tinh.

Nếu nhìn từ góc độ kinh tế vĩ mô, đây là một tín hiệu tích cực về sự phục hồi nhu cầu đi lại. Ngành đường sắt dự kiến vận chuyển khoảng 540 triệu lượt khách (tăng 5% so với năm 2025), trong khi hàng không phục vụ khoảng 95 triệu lượt.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư cần nhìn sâu hơn vào cơ cấu của con số khổng lồ này. Không phải tất cả đều là những chuyến bay hạng thương gia hay tàu cao tốc đắt tiền. Sự phân hóa trong lựa chọn phương tiện di chuyển đang phản ánh rõ nét bức tranh thu nhập và niềm tin tiêu dùng của người dân Trung Quốc trong năm 2026.

Nghịch lý tiêu dùng: Giữa “thắt lưng buộc bụng” và “trải nghiệm cao cấp”

Một lát cắt thực tế từ tờ Washington Post đã chỉ ra xu hướng “tiêu dùng thận trọng” đang len lỏi trong tầng lớp lao động. Liu Zhiquan, một công nhân xây dựng tại Bắc Kinh, đã chọn ngồi tàu chậm hơn 30 tiếng để về quê nhà Tứ Xuyên thay vì đi tàu cao tốc chỉ mất 9 tiếng.

Lý do của Liu rất đơn giản nhưng mang tính đại diện cao: Vé tàu cao tốc đắt gấp đôi. “Cảm giác năm nay khó khăn hơn năm ngoái. Kinh tế không tốt và việc kiếm tiền ngày càng khó”, Liu chia sẻ.

Câu chuyện của Liu là chỉ dấu quan trọng cho thấy sự nhạy cảm về giá đang tăng lên. Người lao động vẫn về quê – nhu cầu này là bất biến – nhưng họ đang tối ưu hóa chi phí, chấp nhận mất thời gian để giữ lại tiền mặt. Điều này báo hiệu các doanh nghiệp bán lẻ và dịch vụ bình dân cần có chiến lược giá cực kỳ cạnh tranh để thu hút nhóm khách hàng khổng lồ này.

Ở chiều ngược lại, giới trung lưu và thượng lưu Trung Quốc lại đang đòi hỏi sự nâng cấp mạnh mẽ về trải nghiệm. Ngành đường sắt Trung Quốc năm nay đã phải tung ra các dịch vụ “ngách” để phục vụ nhóm khách hàng chịu chi này.

Dịch vụ “toa tàu yên tĩnh”: Hơn 8.000 chuyến tàu cao tốc cung cấp không gian hạn chế tiếng ồn, phục vụ riêng cho những người cần nghỉ ngơi hoặc làm việc.

Vận chuyển thú cưng: Nắm bắt xu hướng nuôi thú cưng đang bùng nổ, dịch vụ đặt chỗ cho thú cưng đã mở rộng tại nhiều nhà ga, cho phép “con cưng” của giới trẻ thành thị cùng về quê ăn Tết.

Dịch vụ “tóc bạc”: Các sân bay như Thạch Gia Trang mở lối đi riêng cho người cao tuổi, nhắm vào nền kinh tế già hóa đang tăng trưởng nhanh.