Trong tài chính truyền thống, vàng luôn là mỏ neo tâm lý mỗi khi kinh tế vĩ mô chao đảo. Tuy nhiên, suốt một thập kỷ qua, thị trường tài chính phi tập trung (DeFi) lại thiếu vắng một lá chắn vững chãi như vậy.
Phản xạ thường thấy của các nhà đầu tư crypto khi “bão nổi” là bán tháo tài sản rủi ro để chạy về stablecoin (các đồng tiền neo giá theo USD). Nhưng kịch bản của năm 2025 và đầu năm 2026 đã thay đổi hoàn toàn.
Dữ liệu thị trường sau sự kiện “Ngày thứ Sáu đen” (10/10/2025) – thời điểm 19 tỷ USD vị thế mua bị xóa sổ chỉ trong 24 giờ – cho thấy một sự dịch chuyển dòng vốn lịch sử. Thay vì rút tiền ra khỏi thị trường, giới đầu tư đang ở lại và đổ xô vào vàng được token hóa (vàng on-chain).
Vàng on-chain là vàng thật được mã hóa lên nền tảng blockchain, cho phép bạn sở hữu và giao dịch vàng vật chất một cách linh hoạt, an toàn ngay trên ứng dụng điện tử mà không cần trực tiếp cầm nắm hay cất giữ.
Trong bối cảnh hoạt động DeFi suy giảm và giá bitcoin đi xuống, các hàng hóa được token hóa đang mang đến cho nhà đầu tư on-chain một lựa chọn an toàn hơn (Ảnh: Coindesk).
Khi “vàng số” ngược dòng bão lửa
Trong khi sắc đỏ bao trùm các bảng điện tử, bitcoin lao dốc 24% trong một tháng và các hệ sinh thái lớn như ethereum hay solana chứng kiến lượng tài sản khóa (TVL) sụt giảm hơn 30%, thì vàng on-chain lại tỏa sáng rực rỡ.
Theo số liệu từ The Defiant và Coindesk, trong giai đoạn thị trường crypto chung giảm 11% sau cú sốc tháng 10/2025, nhóm hàng hóa on-chain lại lội ngược dòng tăng trưởng 5%. Nếu nhìn rộng ra cả tháng 10, con số này là mức tăng ấn tượng 27%.
Đà tăng này được cộng hưởng mạnh mẽ bởi sự thăng hoa của giá vàng vật chất trên thị trường quốc tế. Từ mức 2.624 USD/ounce vào đầu năm 2025, giá vàng đã vượt mốc 4.400 USD/ounce vào tháng 12/2025, được thúc đẩy bởi bất ổn địa chính trị và nhu cầu mua gom của các ngân hàng Trung ương châu Á.
Ông Kevin Rusher, nhà sáng lập nền tảng RAAC, nhận định đây là một tín hiệu cực kỳ lành mạnh cho thị trường tiền mã hóa. Nó cho thấy khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư Web3 đã trưởng thành. Họ không còn hoảng loạn rời bỏ thị trường như trước, mà biết cách sử dụng các công cụ on-chain để phòng vệ, cân bằng danh mục đầu tư trước những biến động khổng lồ của các tài sản rủi ro cao như memecoin hay altcoin.
Tính đến cuối năm 2025, tổng vốn hóa của thị trường vàng token hóa đã tăng gấp ba lần so với đầu năm, tiệm cận mốc 4 tỷ USD. Đây là minh chứng rõ ràng nhất cho thấy vàng không hề lỗi thời trong kỷ nguyên số, mà đang trở lại mạnh mẽ hơn bao giờ hết.
Không chỉ là trú ẩn, mà là sinh lời kép
Điều gì khiến vàng on-chain hấp dẫn hơn việc mua một chỉ vàng vật chất về cất két sắt? Câu trả lời nằm ở hai chữ, đó là thanh khoản và hiệu suất.
Trong tài chính truyền thống, vàng là tài sản “chết” bởi nó an toàn nhưng không sinh lời (trừ khi giá tăng). Tuy nhiên, khi được đưa lên blockchain (token hóa), câu chuyện hoàn toàn khác. Nhờ tính năng “tái thế chấp” đặc trưng của DeFi, các token vàng này trở thành một loại tài sản năng động.
Người sở hữu vàng token hóa không chỉ nắm giữ giá trị của vàng thực, mà còn có thể sử dụng token đó để làm tài sản thế chấp để vay vốn, cung cấp thanh khoản cho các giao thức để hưởng lãi suất và thậm chí tham gia vào các hoạt động quản trị kho bạc của các dự án.
Sự linh hoạt này giải quyết được “gót chân Achilles” lớn nhất của thị trường tài chính: Thanh khoản. Ngay cả khi thị trường đóng băng, dòng vốn vẫn luân chuyển qua các kênh trú ẩn an toàn này.
Kevin Rusher ví von đây là bước tiến hóa tiếp theo của tài chính, nơi các tài sản an toàn bậc nhất thế giới được “chia nhỏ” và tái cấu trúc để tạo ra dòng tiền thụ động – điều mà phố Wall chưa từng mang lại cho nhà đầu tư cá nhân.
Thực tế, xu hướng này đang biến vàng từ một tài sản phòng thủ thụ động trở thành một công cụ tài chính tấn công hiệu quả. Nhà đầu tư có thể vừa bảo toàn vốn trước lạm phát (nhờ giá vàng tăng), vừa kiếm thêm lợi nhuận từ các hoạt động DeFi.
Tether – công ty mẹ của đồng stablecoin lớn nhất thế giới USDT – không chỉ phát hành token mà đang âm thầm trở thành một “tay to” trên thị trường vàng vật chất toàn cầu (Ảnh: ET).
Cuộc đua của những “gã khổng lồ”
Sự bùng nổ của vàng on-chain không chỉ là sân chơi nhỏ lẻ mà đang trở thành cuộc đua của các “cá mập”. Báo cáo từ The Block chỉ ra sự thống trị tuyệt đối của hai ông lớn Tether Gold (XAUt) và Paxos Gold (PAXG), hiện nắm giữ gần 90% thị phần vàng token hóa.
Đặc biệt, Tether (công ty đứng sau đồng stablecoin lớn nhất thế giới USDT) đang nổi lên như một “tay buôn vàng” sừng sỏ toàn cầu. Dữ liệu cho thấy Tether Gold (XAUt) dẫn đầu thị trường với vốn hóa khoảng 2,2 tỷ USD.
Chỉ riêng trong quý III/2025, Tether đã mua vào 26 tấn vàng, vượt qua lượng mua của nhiều ngân hàng Trung ương. Tổng lượng vàng Tether nắm giữ đạt 116 tấn, đưa công ty này lọt vào Top 30 tổ chức nắm giữ vàng lớn nhất thế giới, vượt qua dự trữ quốc gia của Hy Lạp hay Úc.
Sự trỗi dậy của vàng là mũi nhọn dẫn dắt toàn bộ mảng Tài sản thực (Real World Assets – RWA). Trong năm 2025, trong khi thị trường DeFi nói chung chỉ tăng trưởng khiêm tốn 4,5%, thì mảng RWA đã bùng nổ với mức tăng 132%, đạt quy mô hơn 16,4 tỷ USD.
Các tổ chức tài chính lớn như BlackRock hay Franklin Templeton cũng đang ráo riết tham gia vào mảng này, mở ra triển vọng về các loại stablecoin thế hệ mới: Không neo theo tiền pháp định (fiat) đang mất giá, mà neo theo rổ hàng hóa thực.
“Cơn sốt vàng” trong mùa đông crypto không chỉ là hiện tượng nhất thời. Như các chuyên gia nhận định, DeFi không giết chết vàng, mà đang giúp vàng “tiến hóa”. Ở dạng token hóa, kim loại quý này lần đầu tiên thực sự trở thành một phần năng động của hệ thống tài chính toàn cầu, xóa nhòa ranh giới giữa tài sản thực và tài sản số.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/vang-so-hoa-ham-tru-an-moi-giua-nhung-con-bao-crypto-20260112011600812.htm
