Dự án hệ thống lá chắn tên lửa Vòm vàng của Mỹ (Ảnh: Getty).
Trong những tuyên bố gần đây, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng, Mỹ cần kiểm soát Greenland, một vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch, vì lợi ích an ninh quốc gia. Ông giải thích, hòn đảo này rất quan trọng cho việc xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa Vòm vàng theo kế hoạch.
Ông Trump khẳng định NATO sẽ trở nên “mạnh mẽ và hiệu quả hơn nhiều nếu Greenland nằm trong tay Mỹ”, đồng thời cảnh báo nếu không có Mỹ, khối này “sẽ không phải là một lực lượng hiệu quả hay có khả năng răn đe”.
Ông Trump công bố sáng kiến Vòm vàng vào đầu năm ngoái. Hệ thống dự kiến bao gồm các thành phần đặt trên không gian và các tùy chọn tấn công phủ đầu, có chi phí dự kiến vượt trên 542 tỷ USD trong 2 thập niên.
Trả lời phỏng vấn TASS, ông Alexander Stepanov, chuyên gia quân sự tại Viện Luật và An ninh Quốc gia thuộc Học viện Kinh tế Quốc dân và Hành chính Công trực thuộc Tổng thống Nga (RANEPA), đã lý giải mối liên hệ tiềm tàng giữa Greenland và hệ thống Vòm vàng.
“Vòm vàng là một dự án nhằm giám sát không phận và không gian cận Trái Đất để kịp thời phát hiện các vụ phóng và đánh chặn nhiều loại vũ khí tấn công không chỉ ở Tây bán cầu, mà còn tại các vùng biển phía bắc và khu vực Bắc Cực của Liên bang Nga”, ông Stepanov nói.
Theo ông, kế hoạch của Mỹ triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa Vòm vàng tại Greenland được cho là nhằm giám sát tình hình ở Bắc Cực và cung cấp năng lực đánh chặn các vũ khí siêu vượt âm của Nga.
Ông cho biết thêm, để bảo đảm ưu thế chiến lược ở Bắc Cực, Lầu Năm Góc có kế hoạch triển khai thêm các trạm theo dõi mặt đất và hệ thống radar tại Greenland, chẳng hạn như radar AN/TPY-2 nâng cấp được trang bị mảng ăng-ten gallium nitride, bên cạnh Căn cứ Không gian Pituffik hiện có (trước đây là Căn cứ Không quân Thule).
Bộ Tư lệnh Hải quân Mỹ cũng dự kiến thiết lập một căn cứ hải quân nhằm bảo đảm hậu cần cho hạm đội tàu ngầm hạt nhân hoạt động ở Bắc Cực, bao gồm tàu ngầm hạt nhân lớp Los Angeles USS Newport News (SSN 750).
Ngoài ra, Mỹ có kế hoạch bố trí các tàu mặt nước tại Greenland, trong đó có các tàu trinh sát chuyên dụng và tàu phá băng, nhằm bảo đảm việc giám sát và tuần tra toàn diện các tuyến hàng hải ở Bắc Cực.
“Vì vậy, tầm quan trọng quân sự – chiến lược của hòn đảo này là rất khó đánh giá hết trong bối cảnh triển khai chương trình toàn diện của Lầu Năm Góc nhằm tăng cường hạ tầng quân sự tại Bắc Cực”, ông Stepanov kết luận.
Greenland là hòn đảo lớn nhất thế giới. Với diện tích 2,16 triệu km², hòn đảo này có vị trí chiến lược ở Bắc Cực, nhưng dân số chỉ khoảng 57.000 người. Ngoài vị trí chiến lược, Greenland còn được đánh giá dồi dào tài nguyên thiên nhiên.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/chuyen-gia-ly-giai-lien-he-giua-greenland-va-he-thong-vom-vang-cua-my-20260117162939475.htm

