Định danh số và bước chuyển mới của không gian mạng Việt Nam

Chủ trương này được đặt ra trong Chương trình công tác năm 2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số do Tổng Bí thư Tô Lâm – Trưởng Ban Chỉ đạo – ký ban hành hồi tháng 2.

ẢNH: ĐÀO NGỌC THẠCH

Hạ tầng nền tảng của quốc gia số 

Theo chương trình công tác này, Chính phủ được giao nghiên cứu xây dựng các quy định và giải pháp kỹ thuật nhằm liên kết, tích hợp các nền tảng mạng xã hội với hệ thống định danh điện tử VNeID để phục vụ xác thực tài khoản người dùng. Kế hoạch năm 2026 đồng thời xác định nhiều mục tiêu quan trọng như nâng tỉ trọng kinh tế số lên khoảng 14,5% GDP, tỉ trọng đóng góp của khoa học công nghệ – đổi mới sáng tạo – chuyển đổi số đạt khoảng 17,5% GDP, mở rộng phủ sóng 5G đạt khoảng 70% dân số và phát triển các nền tảng dữ liệu quốc gia.

Những mục tiêu này cho thấy định danh số đang trở thành một trong những hạ tầng nền tảng của quốc gia số trong giai đoạn phát triển mới. Trong bối cảnh đó, việc mở rộng ứng dụng VNeID sang xác thực tài khoản trên môi trường mạng có thể được xem như một bước đi cần thiết nhằm hoàn thiện hạ tầng định danh số quốc gia và nâng cao mức độ tin cậy của không gian số Việt Nam.

Trong tiến trình phát triển của mỗi quốc gia, luôn tồn tại những hạ tầng mang tính nền tảng. Nếu trong giai đoạn trước là giao thông, điện lực hay viễn thông thì trong thời đại số, định danh điện tử đang trở thành một hạ tầng có ý nghĩa chiến lược.

Trong những năm gần đây, Việt Nam đã đạt được những bước tiến quan trọng trong xây dựng chính phủ số và xã hội số. Hệ thống định danh điện tử VNeID đã từng bước trở thành công cụ giúp người dân thực hiện các giao dịch trực tuyến thuận tiện hơn, giảm thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả phục vụ của bộ máy nhà nước. Việc mở rộng ứng dụng VNeID sang xác thực tài khoản trên môi trường mạng là bước phát triển tự nhiên của tiến trình này. 

Khi mỗi công dân có một danh tính số thống nhất, các dịch vụ số có thể kết nối với nhau thuận lợi hơn, hình thành một hệ sinh thái số đồng bộ và hiệu quả. Một hệ thống định danh số thống nhất sẽ tạo ra nền tảng tin cậy cho các giao dịch điện tử, giúp giảm chi phí xác thực và nâng cao hiệu quả vận hành của nền kinh tế số.

Nâng cao mức độ tin cậy của môi trường mạng 

Một trong những thách thức lớn hiện nay là tình trạng tài khoản ảo và các hành vi gian lận trên môi trường mạng. Các hình thức lừa đảo trực tuyến ngày càng tinh vi, gây thiệt hại đáng kể cho người dân và doanh nghiệp. Trong điều kiện đó, việc xác thực danh tính người dùng thông qua hệ thống định danh điện tử sẽ góp phần nâng cao trách nhiệm của mỗi cá nhân khi tham gia môi trường mạng, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc xử lý các hành vi vi phạm pháp luật. Một môi trường mạng có mức độ tin cậy cao là điều kiện cần thiết để kinh tế số phát triển bền vững. Các dịch vụ tài chính số, thương mại điện tử và dịch vụ trực tuyến chỉ có thể phát triển mạnh khi người dùng có niềm tin vào hệ thống.

Những kinh nghiệm này cho thấy phát triển định danh số quốc gia và mở rộng ứng dụng sang môi trường mạng là xu hướng chung của nhiều quốc gia trong giai đoạn hiện nay.

ẢNH: ĐÀO NGỌC THẠCH

Tác động tích cực đối với ngành du lịch 

Đối với ngành du lịch Việt Nam, việc phát triển hệ thống định danh điện tử thống nhất và tích hợp xác thực trên môi trường mạng có thể mang lại nhiều tác động tích cực. Định danh số giúp nâng cao mức độ tin cậy của các giao dịch du lịch trực tuyến, hạn chế tình trạng lừa đảo đặt phòng hoặc bán tour giả. Đồng thời, định danh điện tử có thể trở thành nền tảng cho hệ sinh thái du lịch số, cho phép du khách thực hiện các dịch vụ như đặt phòng, khai báo lưu trú hoặc mua vé tham quan mà không cần cung cấp lại thông tin nhiều lần.

Việc kết nối dữ liệu cũng giúp nâng cao chất lượng quản lý điểm đến và phát triển du lịch thông minh, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của du lịch Việt Nam trong giai đoạn mới.

Bước đi chiến lược trong giai đoạn phát triển mới 

Chuyển đổi số đang bước sang giai đoạn phát triển sâu hơn, trong đó các nền tảng số quốc gia đóng vai trò trung tâm của hệ sinh thái số. Định danh điện tử quốc gia là một trong những nền tảng như vậy. Khi được phát triển đầy đủ, hệ thống định danh số sẽ giúp kết nối người dân với chính quyền và doanh nghiệp trong một môi trường số thống nhất, thuận tiện và an toàn.

Việc nghiên cứu tích hợp mạng xã hội với VNeID vì thế không chỉ là một giải pháp kỹ thuật đơn lẻ mà là một bước đi chiến lược nhằm hoàn thiện hạ tầng quốc gia số. Trong nhiều năm tới, mức độ thành công của hệ thống định danh điện tử có thể trở thành một trong những yếu tố quan trọng quyết định hiệu quả của tiến trình chuyển đổi số quốc gia. 

Việc triển khai cần được thực hiện theo lộ trình phù hợp, bảo đảm thuận tiện cho người dân, đồng thời chú trọng an toàn dữ liệu và hiệu quả vận hành, để định danh số thực sự trở thành công cụ phục vụ phát triển đất nước trong giai đoạn mới.