Bất ổn Trung Đông khuấy đảo thị trường: Giá dầu, vàng tăng vọt, chứng khoán lao dốc

Theo Hãng tin Reuters, sáng 2-3 (giờ Việt Nam), thị trường tài chính toàn cầu chao đảo ngay trong phiên giao dịch đầu tuần khi căng thẳng quân sự tại Trung Đông tiếp tục leo thang. 

Nhà đầu tư đồng loạt tìm đến các loại tài sản trú ẩn như USD và vàng, trong khi chứng khoán thế giới chìm trong sắc đỏ.

Giá dầu tăng mạnh

Sáng 2-3, giá dầu Brent tăng 4,5%, lên 76,07 USD/thùng, có thời điểm vượt mốc 82 USD/thùng. Dầu thô Mỹ cũng tăng 3,9%, đạt 69,59 USD/thùng.

Diễn biến này xuất phát từ việc các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Tehran đáp trả bằng các đợt tấn công tên lửa trong khu vực, làm dấy lên nguy cơ xung đột lan rộng.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết cuộc đối đầu có thể kéo dài thêm bốn tuần và khẳng định các chiến dịch quân sự sẽ tiếp diễn cho đến khi đạt được mục tiêu đề ra.

Mối quan tâm lớn nhất hiện nay là eo biển Hormuz – tuyến vận tải chiến lược chiếm khoảng 20% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển và 20% khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu.

Dù chưa bị phong tỏa, dữ liệu hàng hải cho thấy nhiều tàu chở dầu đang neo đậu hai bên eo biển do lo ngại nguy cơ bị tấn công hoặc không thể mua bảo hiểm cho hành trình.

Ông Jorge Leon, Giám đốc phân tích địa chính trị tại Rystad Energy, nhận định việc lưu thông qua Hormuz gần như đình trệ khiến khoảng 15 triệu thùng dầu/ngày chưa thể tiếp cận thị trường. Nếu căng thẳng không sớm hạ nhiệt, giá dầu có thể tiếp tục leo thang.

Nguy cơ lạm phát

Đà tăng kéo dài của giá dầu có nguy cơ tái kích hoạt áp lực lạm phát toàn cầu, làm gia tăng chi phí cho doanh nghiệp và người tiêu dùng, từ đó kìm hãm tăng trưởng kinh tế.

Cuối tuần qua, liên minh OPEC+ đã nhất trí tăng sản lượng thêm 206.000 thùng/ngày trong tháng 4. Tuy nhiên, phần lớn nguồn cung bổ sung vẫn phải vận chuyển qua Trung Đông bằng đường biển, khiến thị trường hoài nghi về hiệu quả ngắn hạn của quyết định này.

Chuyên gia Alan Gelder cho rằng tình hình hiện nay có thể được so sánh với lệnh cấm vận dầu mỏ Trung Đông thập niên 1970 – thời điểm giá dầu từng tăng 300%. Theo ông, trong bối cảnh thị trường lo ngại mất nguồn cung lớn, việc giá dầu vượt ngưỡng tương đương 90 USD/thùng là hoàn toàn khả thi.

Chứng khoán đồng loạt giảm điểm

Thị trường cổ phiếu thế giới cũng đang chịu áp lực mạnh. Chỉ số Nikkei của Nhật Bản giảm 1,4% do nền kinh tế này phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nhập khẩu dầu, trong đó các cổ phiếu hàng không bị bán tháo đáng kể.

Chỉ số MSCI khu vực châu Á – Thái Bình Dương giảm 1,2%. Chỉ số EUROSTOXX 50 và DAX lần lượt giảm 1,4% và 1,3%, trong khi S&P 500 và Nasdaq giảm 0,6%.

Thậm chí, tại Trung Đông, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) và Kuwait đã tạm thời đóng cửa thị trường chứng khoán với lý do “hoàn cảnh đặc biệt”.

Vàng, USD hưởng lợi

Sáng 2-3, giá vàng bật tăng hơn 100 USD (tương ứng gần 2%), chạm mốc 5.384 USD/ounce. Ngân hàng JPMorgan và Bank of America đều dự báo giá vàng có thể sớm chạm mốc 6.000 USD/ounce.

Trên thị trường tiền tệ, đồng USD tăng 0,6% – mức cao nhất kể từ năm 2015. Đồng euro giảm 0,2% xuống 1,1788 USD. Đồng yen Nhật, đồng nhân dân tệ và nhiều loại tiền tệ khác giảm nhẹ.

Tuần này, giới đầu tư theo dõi sát các dữ liệu kinh tế quan trọng của Mỹ như khảo sát sản xuất ISM, doanh số bán lẻ và đặc biệt là báo cáo việc làm. 

Hiện thị trường định giá khoảng 50% khả năng Fed hạ lãi suất vào tháng 6 và tổng mức cắt giảm khoảng 60 điểm cơ bản trong năm nay.