Tình hình Trung Đông 17-3: Ông Trump họp báo, khẳng định tân lãnh tụ Iran Khamenei bị thương nặng

Theo Đài Al Jazeera, ngày 16-3, Tổng thống Mỹ Donald Trump cung cấp thêm thông tin cho báo chí về nỗ lực quân sự của Mỹ tại Iran.

Hoãn thăm Trung Quốc vì tình hình Iran

Tại buổi trả lời câu hỏi, ông Trump cho biết ông đã đề nghị hoãn chuyến thăm Trung Quốc, dự kiến sẽ diễn ra từ 31-3 đến 2-4, thêm khoảng một tháng do cuộc chiến với Iran.

Chia sẻ cùng lúc, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent giải thích quyết định hoãn này xuất phát từ “những trách nhiệm chiến tranh” của ông Trump, chứ không liên quan đến căng thẳng thương mại Mỹ – Trung.

“Nếu thật sự phải hoãn thì việc hoãn sẽ vì ngài tổng tư lệnh Mỹ tin rằng ông ấy nên ở trong nước khi cuộc chiến đang được triển khai”, ông Bessent chia sẻ.

Khẳng định đã ngăn được Thế chiến 3

Ông Trump khẳng định việc Mỹ tấn công chương trình hạt nhân Iran đã giúp tránh Thế chiến 3.

Ông khẳng định nếu Mỹ không hành động, Iran sẽ sở hữu vũ khí hạt nhân trong vòng một tháng và sẽ sử dụng nó nhắm vào Israel trước, sau đó là toàn bộ Trung Đông. 

“Chúng tôi đã làm điều này cho cả thế giới, không chỉ cho nước Mỹ”, ông Trump nhấn mạnh.

Sau khi Mỹ và Israel tấn công Iran, nhiều nguồn tin – bao gồm thông tin nội bộ của cộng đồng tình báo Mỹ – đã cùng khẳng định không có dấu hiệu nào cho thấy Iran sắp tấn công Mỹ hay Israel. 

Vấn đề Iran có thể “sở hữu vũ khí hạt nhân trong 1 tháng” cũng bị nhiều bên bác bỏ. Hầu hết giới chuyên gia cho rằng nếu Tehran quyết định theo đuổi vũ khí hạt nhân thì cũng phải mất nhiều tháng, thậm chí năm, mới có thể hoàn thành quá trình làm giàu uranium và chế tạo vũ khí.

Đáng chú ý, Phó tổng thống JD Vance – người trước đây nhiều lần phản đối việc can thiệp quân sự ở nước ngoài – cũng hiếm hoi lên tiếng ủng hộ, nói rằng ông “tin tưởng Tổng thống Trump sẽ hoàn thành công việc” tại Iran.

Chỉ trích đồng minh không điều quân đến eo biển Hormuz

Phát biểu với báo chí, tổng thống Mỹ kêu gọi các quốc gia phụ thuộc vào eo biển Hormuz hỗ trợ Mỹ bảo vệ tuyến đường biển này.

Ông cho biết đã trao đổi với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và đánh giá phản hồi của Paris ở mức “8 điểm, chưa hoàn hảo” nhưng tin rằng Pháp sẽ hỗ trợ. Tuy nhiên, trên thực tế Pháp vẫn khẳng định không tham chiến và chỉ duy trì cách tiếp cận “phòng thủ” ở Trung Đông. 

Ông Trump cũng tin Anh sẽ tham gia, trong bối cảnh Thủ tướng Anh Keir Starmer trước đó cho biết London đang phối hợp với đồng minh về “một kế hoạch tập thể khả thi” để mở lại eo biển.

Dù vậy, ông Trump chỉ trích một số đồng minh phản ứng thiếu nhiệt tình: “40 năm qua chúng tôi bảo vệ các bạn, vậy mà các bạn không muốn tham gia”. 

Khẳng định ông Khamenei bị thương nặng

Ông Trump cũng nói Washington hiện không rõ liệu tân Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei còn sống hay không. 

“Nhiều người nói ông ấy bị biến dạng nghiêm trọng, mất một chân và bị thương nặng. Người khác lại nói ông ấy đã chết. Không ai nói ông ấy hoàn toàn khỏe mạnh”, ông Trump nói, đồng thời cho biết Mỹ không biết đang đàm phán với ai ở Tehran vì “tất cả đều đã chết”.

Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cũng đưa ra nhận định tương tự. 

Tuy nhiên, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm 14-3 đã khẳng định ông Khamenei không gặp vấn đề gì.

Phía Iran tuyên bố cuộc chiến sẽ kết thúc theo điều kiện của Tehran và không tìm kiếm lệnh ngừng bắn, yêu cầu đảm bảo rằng các cuộc tấn công do Mỹ dẫn đầu sẽ không tái diễn trước khi tham gia giải pháp ngoại giao.

Khoe giảm trên 90% năng lực tên lửa Iran

Theo ông Trump, kể từ khi xung đột nổ ra, quân đội Mỹ đã tấn công hơn 7.000 mục tiêu trên khắp Iran, chủ yếu là các mục tiêu quân sự và thương mại. 

Theo ông, Mỹ đã “xóa sổ hoàn toàn” lực lượng quân sự Iran, giảm 90% năng lực phóng tên lửa đạn đạo và 95% năng lực tấn công bằng máy bay không người lái (drone) của nước này.

Hơn 100 tàu hải quân Iran bị phá hủy trong hơn hai tuần rưỡi qua, trong đó có hơn 30 tàu rải mìn. Riêng trong ngày 17-3, Mỹ tấn công thêm ba nhà máy sản xuất tên lửa và drone.

Về đảo Kharg – trung tâm xuất khẩu dầu của Iran – ông Trump nói Mỹ đã phá hủy mọi thứ trên đảo ngoại trừ khu vực chứa dầu và đường ống, nhằm phục vụ việc “tái thiết đất nước đó trong tương lai”, nhưng cảnh báo “có thể sẽ không giữ nguyên như vậy”.