Chấm dứt thời kỳ giảm giá sâu, dầu Nga áp sát mốc 100 USD/thùng
Bức tranh thị trường năng lượng đã đảo chiều ngoạn mục. Từng có giai đoạn dầu Nga phải chịu mức giảm giá sâu chưa từng thấy do các lệnh hạn chế, rẻ hơn dầu chuẩn Brent tới 30,62 USD/thùng và ngụp lặn ở vùng 40-42 USD/thùng.
Tuy nhiên, mức chiết khấu của dầu Urals so với dầu Brent hiện thu hẹp chỉ còn 4,8 USD/thùng – mức thấp nhất trong 4 tháng qua.
Theo Bloomberg, dữ liệu mới nhất cho thấy giá dầu Urals (loại dầu xuất khẩu chủ lực của Nga) giao tại các cảng Ấn Độ đã vọt lên mốc 98,93 USD/thùng. Đây là đà tăng lên tới 70%, tương đương khoảng 40 USD chỉ tính từ cuối tháng 2.
Giá dầu Urals – loại dầu xuất khẩu chủ lực của Nga – giao tới các cảng Ấn Độ đã tăng lên mức kỷ lục 98,93 USD/thùng vào cuối tuần trước (Ảnh: TOD).
Sự phục hồi của chuỗi logistics cũng góp phần tạo lực đẩy. Sau khi cảng Novorossiysk hoạt động trở lại từ sự cố hồi đầu tháng 3, xuất khẩu dầu đường biển của Nga đã đạt trung bình 3,44 triệu thùng/ngày, nhích thêm 90.000 thùng/ngày.
Đà tăng giá bùng nổ đang tạo ra “cú hích kép” cho nền kinh tế Nga.
Trước đó, ngân sách liên bang chịu sức ép rất lớn khi doanh thu dầu khí tháng 1-2 chỉ bằng một nửa cùng kỳ năm ngoái, đẩy mức thâm hụt lên 3,5 nghìn tỷ ruble (tương đương 43 tỷ USD). Nhưng hiện tại, theo tính toán của Financial Times, giá dầu tăng đang mang lại cho Moscow thêm 150 triệu USD mỗi ngày.
Chuyên gia kinh tế Dmitry Polevoy nhận định, nếu giá dầu duy trì ở mức 70 USD/thùng trong vài tháng tới, thâm hụt ngân sách có thể thu hẹp đáng kể.
Dù vậy, nhà phân tích Vladimir Chernov từ Freedom Finance lưu ý đây chưa phải “liều thuốc vạn năng” do chi tiêu công vẫn rất lớn, buộc chính phủ Nga phải tính phương án cắt giảm 10% chi ngân sách cho các lĩnh vực không thiết yếu để bảo toàn Quỹ Tài sản Quốc gia.
Cơn khát năng lượng và cú “quay xe” của châu Á
Trong bối cảnh nguồn cung bị thắt chặt, các nền kinh tế châu Á đã nhanh chóng thay đổi chiến thuật.
Theo Reuters và AFP, hai ông lớn năng lượng Trung Quốc là Sinopec và PetroChina đã khôi phục đàm phán mua dầu Nga sau 4 tháng đóng băng. Quyết định xoay trục này nhằm phòng ngừa rủi ro thiếu hụt, bởi dầu Nga hiện vẫn có lợi thế cạnh tranh về chi phí so với các nguồn cung từ Brazil hay Tây Phi.
Làn sóng này cũng đang lan nhanh xuống Đông Nam Á, nơi được đánh giá là cực kỳ nhạy cảm trước cú sốc năng lượng do dư địa tài khóa hạn hẹp.
Tại Thái Lan, Phó Thủ tướng Phiphat Ratchakitprakarn xác nhận nước này đang triển khai đàm phán mua dầu từ Nga. Áp lực đứt gãy đã buộc Bangkok phải cấm xuất khẩu nhiên liệu từ 1/3 để giữ nguồn cung trong nước, đồng thời khuyến khích người dân làm việc từ xa. Thậm chí, giới doanh nghiệp đã bắt đầu “thấm đòn” khi tập đoàn hóa chất SCG phải đóng cửa một nhà máy ở Rayong do thiếu nguyên liệu naphtha.
Tình cảnh tương tự cũng diễn ra tại Indonesia. Bộ trưởng Năng lượng Bahlil Lahadalia nhấn mạnh ưu tiên lớn nhất lúc này là đảm bảo nguồn cung và khẳng định “bất kỳ quốc gia nào cũng có thể là đối tác”.
Theo dữ liệu từ Kpler, nhập khẩu dầu từ Ả Rập Xê Út của Indonesia trong tháng 3 đã lao dốc thảm hại từ mức 104.000 xuống chỉ còn 23.000 thùng/ngày. Sự tắc nghẽn logistics lộ rõ khi siêu tàu chở 2 triệu thùng dầu của tập đoàn Pertamina đang mắc kẹt tại vùng Vịnh, buộc chính phủ phải chuẩn bị phương án cắt giảm ngân sách nếu giá dầu tiếp tục neo cao.
Khe cửa hẹp từ Mỹ và bài toán an ninh của Nhật Bản
Sự bùng nổ của dòng chảy dầu Nga về châu Á không thể thiếu một “chất xúc tác” bất ngờ từ Washington.
Mới đây, Bộ Tài chính Mỹ thông qua Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) đã cấp giấy phép nới lỏng tạm thời kéo dài 30 ngày (từ 12/3 đến 11/4). Quyết định này cho phép giao dịch lượng dầu lên tới 19 triệu thùng và 300.000 tấn sản phẩm dầu mỏ của Nga đã được bốc lên tàu, vô hình trung tạo ra một “khoảng trống” pháp lý giúp các nước mua hàng mà không lo ngại rủi ro trừng phạt.
Không chỉ các nền kinh tế đang phát triển, ngay cả Nhật Bản cũng phải đặt lợi ích thực dụng lên bàn cân.
Dẫn tin từ Platts, Bộ trưởng Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản Ryosei Akazawa đã thẳng thắn đánh giá dầu thô Nga là “cực kỳ quan trọng” đối với an ninh năng lượng quốc gia. Thống kê cho thấy nền kinh tế lớn thứ 2 châu Á phụ thuộc tới 94% nguồn dầu từ Trung Đông, khiến họ đặc biệt dễ tổn thương.
Điển hình là dự án Sakhalin 2 (cung cấp 10% nhu cầu khí tự nhiên hóa lỏng nội địa của Nhật) vẫn đứng vững ngoài tầm với của các lệnh áp trần giá để đảm bảo dòng chảy năng lượng duy trì ổn định.
Nga hưởng “lợi kép” từ giá dầu toàn cầu tăng kéo giá xuất khẩu đi lên và việc Mỹ nới miễn trừ, cho phép tiếp tục giao dịch các lô dầu đã bốc trước 12/3 (Ảnh: FO).
Sự dịch chuyển dòng chảy năng lượng hiện tại là minh chứng rõ nét cho quy luật khắc nghiệt của thương trường: An ninh năng lượng luôn là lằn ranh đỏ. Giữa những biến động khó lường, dòng vốn và hàng hóa vẫn tìm đường len lỏi để giải bài toán sinh tồn.
Tính đến 20 giờ ngày 17/03 (theo giờ Việt Nam), giá dầu chuẩn quốc tế Brent giao dịch với mức 101,91 USD/thùng, trong khi đó, giá dầu WTI của Mỹ cũng neo ở mức cao 94,75 USD/thùng. Sự gián đoạn chuỗi cung ứng tại khu vực Trung Đông tiếp tục là lực đẩy lớn nhất khiến giá “vàng đen” chưa có bất kỳ dấu hiệu hạ nhiệt.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/dau-nga-vot-len-sat-moc-100-usd-chau-a-o-at-quay-xe-gom-hang-20260317204156719.htm
