Hà Nội đề xuất ‘giải cứu’ xe bán tải, cho phép lưu thông như ô tô con

Sau hơn hai tháng triển khai Quyết định 01/2026 về hạn chế phương tiện theo khung giờ và khu vực, Sở Xây dựng Hà Nội – trên cơ sở phối hợp với Công an thành phố mới đây đã báo cáo, đề xuất UBND TP.Hà Nội xem xét điều chỉnh một số quy định, nhằm giảm tác động ngoài mong muốn. Trong đó đáng chú ý là việc “nới lỏng” lưu thông với xe bán tải, nhóm phương tiện lâu nay bị xếp chung với xe tải.

Theo báo cáo, chính sách kiểm soát giao thông theo giờ cao điểm, xét về tổng thể, đã phát huy hiệu quả bước đầu. Việc tách dòng xe tải nặng ra khỏi khung giờ đông đúc giúp giảm áp lực lên hạ tầng, cải thiện tốc độ lưu thông và góp phần làm rõ hơn cấu trúc vận hành giao thông đô thị. Nhiều doanh nghiệp vận tải cũng đã chủ động điều chỉnh hoạt động sang ban đêm, qua đó phân bổ lại lưu lượng theo hướng hợp lý hơn.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai Quyết định 01/2026, một số vấn đề phát sinh từ thực tiễn đã được ghi nhận thông qua ý kiến của các doanh nghiệp, hiệp hội và tổ chức liên quan. Trong đó đáng chú ý, đối với dòng xe bán tải, việc phân loại theo quy định hiện hành khiến phương tiện này thuộc nhóm xe tải thông dụng và phải tuân thủ khung giờ hạn chế. Điều này được cho là chưa hợp lý và ảnh hưởng đến tâm lý người sử dụng; đồng thời tác động nhất định đến hoạt động của các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh ô tô.

Theo số liệu từ Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), trong giai đoạn từ 2021 – 2025, tổng lượng xe bán tải tiêu thụ tại Hà Nội đạt 14.704 xe, bao gồm cả xe bán tải được phân loại là ô tô con và ô tô tải. Trên cơ sở khảo sát thực tế, cơ quan chức năng đánh giá loại xe này có kích thước, khối không khác biệt đáng kể so với các dòng SUV hay crossover, số lượng lại không lớn. Do đó, khó có thể coi là nguyên nhân chính gây ùn tắc.

Việc áp dụng cơ chế hạn chế tương tự xe tải vì thế tạo ra nhiều hệ lụy. Không chỉ ảnh hưởng đến nhu cầu đi lại của người sử dụng, chính sách này còn tác động trực tiếp đến thị trường ô tô và hoạt động kinh doanh của các hãng xe, đặc biệt trong bối cảnh phân khúc bán tải đang có vai trò đáng kể tại Việt Nam.

Từ phân tích trên, liên ngành Sở Xây dựng – Công an TP.Hà Nội đã thống nhất báo cáo UBND TP. Hà Nội xem xét điều chỉnh quy định theo hướng cho phép xe bán tải được lưu thông tương tự ô tô con, nhằm hạn chế những tác động tiêu cực đến thị trường và nhu cầu sử dụng.

Thực tế thị trường thời gian gần đây cũng ghi nhận một số biến động đáng chú ý liên quan đến dòng xe bán tải. Theo đó, sau khi Quyết định 01/2026 có hiệu lực, nhiều người dùng bày tỏ sự băn khoăn về phạm vi và thời gian sử dụng phương tiện, đặc biệt với nhu cầu di chuyển trong đô thị giờ cao điểm.

Thậm chí, bắt đầu xuất hiện làn sóng “bán tháo” xe bán tải. Ghi nhận trên các nền tảng mua bán ô tô cho thấy, lượng tin rao bán xe bán tải có xu hướng gia tăng, trong đó xuất hiện không ít xe còn khá mới. Diễn biến này phần nào phản ánh tâm lý thận trọng của người dùng trước những thay đổi về chính sách lưu thông. Do đó, việc đề xuất điều chỉnh cho thấy cơ quan chức năng đã bước đầu đánh giá lại tác động của chính sách sau thời gian triển khai. Thay vì áp dụng đồng loạt, các quy định đang được xem xét theo hướng phân loại cụ thể từng nhóm phương tiện, phù hợp với mức độ ảnh hưởng thực tế đến giao thông đô thị.

Nếu được thông qua, những đề xuất này không chỉ tháo gỡ vướng mắc đối với xe bán tải, mà còn góp phần hoàn thiện khung chính sách theo hướng linh hoạt hơn, phù hợp với thực tiễn vận hành giao thông tại Hà Nội.