Artemis II: Vì sao tàu Orion đáp xuống đại dương khi trở về?

Sáng 11-4-2026 (giờ Việt Nam), tàu vũ trụ Orion trong sứ mệnh Artemis II dự kiến sẽ đáp xuống vùng biển ngoài khơi San Diego (California, Mỹ). Tại đây, các đội tàu cứu hộ của Hải quân Mỹ và NASA đã sẵn sàng túc trực.

Việc hạ cánh xuống nước không phải là một sự lựa chọn ngẫu nhiên. Theo các chuyên gia NASA, có ba lý do chính khiến đại dương trở thành “bãi đáp” lý tưởng.

Đầu tiên là lực giảm chấn tự nhiên. Ở vận tốc cực lớn khi xuyên qua bầu khí quyển (khoảng 38.600km/h), mặt nước đóng vai trò như một chiếc đệm chất lỏng khổng lồ, giúp hấp thụ bớt xung lực va chạm, đảm bảo an toàn cho cấu trúc tàu và tính mạng của phi hành đoàn.

Thứ hai là độ an toàn và kiểm soát. Đại dương có một không gian rộng lớn, trống trải, giúp quân đội dễ dàng phong tỏa khu vực, tránh gây nguy hiểm cho khu dân cư và ngăn chặn sự hiếu kỳ của công chúng trong quá trình thu hồi thiết bị nhạy cảm.

Thứ ba là kế thừa di sản Apollo. Phương pháp này đã được chứng minh hiệu quả từ thời kỳ Apollo. Cách đây hơn 50 năm, tàu Apollo 17 cũng đã kết thúc hành trình lịch sử của mình bằng một cú đáp xuống Thái Bình Dương tương tự.

Ngay khi tàu Orion chạm nước, các thợ lặn của hải quân sẽ tiếp cận để đánh giá môi trường xung quanh nhằm đảm bảo không có khí độc hoặc mối nguy hiểm nào phát tán từ tàu.

“Các đội cứu hộ sẽ làm ổn định tàu Orion bằng cách lắp một vòng phao nổi xung quanh trước khi phi hành đoàn rời khoang tàu”, đại diện NASA cho biết.

Để đưa 4 phi hành gia ra ngoài an toàn, một bè nổi đặc biệt (được gọi là “hiên trước”) sẽ được lắp đặt ngay dưới cửa hầm của tàu Orion. Sau đó các phi hành gia sẽ được chuyển đến khu vực y tế trên tàu hải quân để kiểm tra sức khỏe toàn diện trước khi bay về Trung tâm Vũ trụ Johnson.

Dù phương pháp hạ cánh xuống biển đã có từ những năm 1960, nhưng sứ mệnh Artemis II đánh dấu một cột mốc mới: Đây là lần đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ, con người thực hiện cú đáp xuống biển sau khi trở về từ quỹ đạo Mặt trăng.

Sau khi các phi hành gia an toàn, các kỹ thuật viên NASA sẽ tiến hành rút nước khỏi tàu Orion và đưa nó trở lại căn cứ hải quân ở San Diego để phục vụ các nghiên cứu tiếp theo.

Mọi sự chú ý hiện đang đổ dồn vào lớp lá chắn nhiệt của Orion, bộ phận sẽ phải chịu đựng sức nóng khủng khiếp khi lao vào bầu khí quyển với tốc độ gần 24.000 dặm/giờ (khoảng 38.600km/h) để đưa các anh hùng trở về nhà.

Artemis II không chỉ là một chuyến bay thử nghiệm, đây là sứ mệnh đầu tiên đưa con người trở lại vùng lân cận của Mặt trăng kể từ sau chương trình Apollo năm 1972. Với sự tham gia của 4 phi hành gia, con tàu Orion đã thực hiện một hành trình đầy tham vọng: bay vòng qua mặt xa của Mặt trăng (thường được gọi là “vùng tối”), ghi lại những hình ảnh thực tế với độ phân giải cao nhất từ trước đến nay. 

Thành công của Artemis II chính là “bàn đạp” trực tiếp cho sứ mệnh Artemis III dự kiến diễn ra sau đó, nơi NASA sẽ chính thức đưa con người, bao gồm cả người phụ nữ đầu tiên và người da màu đầu tiên, đặt chân lên bề mặt “chị Hằng”. 

Đây được xem là chương mới trong nỗ lực của nhân loại nhằm thiết lập sự hiện diện bền vững trên Mặt trăng và xa hơn nữa là chinh phục sao Hỏa.