Ăn uống thế nào tốt cho gan và dạ dày

ThS.BS Nguyễn Thị Phương, khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết ăn nhiều chất béo, thực phẩm chứa đường, uống rượu bia khiến gan và dạ dày hoạt động quá tải. Để giúp các cơ quan này hồi phục, phòng rối loạn tiêu hóa, viêm dạ dày, viêm gan, mọi người nên xây dựng chế độ ăn uống khoa học.

Giảm tinh bột, chất béo không lành mạnh

Ăn nhiều món ăn chứa đường, cơm trắng, bánh chưng, bánh kẹo, món chiên rán khiến gan phải làm việc quá mức, dễ dẫn đến tích mỡ trong gan. Sau mỗi dịp lễ, tiệc tùng, mọi người nên ưu tiên tinh bột hấp thu chậm như gạo lứt, yến mạch, ngũ cốc nguyên hạt. Những thực phẩm này cung cấp năng lượng ổn định, hạn chế tăng đường huyết đột ngột, từ đó giảm gánh nặng cho gan, ngăn tích tụ mỡ.

Tăng cường protein nạc, chất béo lành mạnh

Các loại cá béo như cá hồi, cá thu, cá trích giàu omega-3 có tác dụng chống viêm, hỗ trợ bảo vệ tế bào gan. Gà, vịt bỏ da, cá, trứng chứa lượng protein nạc cao, dễ tiêu, hỗ trợ cơ thể tái tạo mà không làm tăng áp lực lên hệ tiêu hóa.

Ưu tiên chất xơ, lợi khuẩn

Chất xơ từ rau xanh, trái cây, các loại đậu, thúc đẩy nhu động ruột ổn định, giảm đầy hơi, táo bón đồng thời cân bằng hệ vi sinh đường ruột. Khi hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả, gan giảm bớt gánh nặng chuyển hóa, từ đó cải thiện chức năng giải độc.

Các loại rau họ cải như bông cải xanh, cải bó xôi, cải xoăn (kale), cùng ớt chuông, cà rốt… không chỉ cung cấp chất xơ mà còn giàu vitamin, khoáng chất, các chất chống oxy hóa. Những thành phần này tham gia bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương do stress oxy hóa, hỗ trợ cơ thể giải độc tự nhiên.

Táo, bưởi, các loại quả mọng giàu chất chống oxy hóa polyphenol và vitamin, có tác dụng giảm viêm, chống oxy hóa, hỗ trợ gan hồi phục. Bác sĩ Phương lưu ý nên ăn trái cây nguyên quả thay vì nước ép để tận dụng tối đa chất xơ, tránh tác động đến đường huyết.

Bổ sung probiotic tự nhiên từ sữa chua, kefir, kim chi, dưa muối cung cấp lợi khuẩn, góp phần cân bằng hệ vi sinh đường ruột.

Uống đủ nước

Nước giúp dạ dày tiêu hóa thức ăn thuận lợi hơn, đồng thời thúc đẩy gan thực hiện các phản ứng enzyme liên quan đến chuyển hóa và thải độc. Nên ưu tiên nước lọc, có thể bổ sung các thức uống tự nhiên như sinh tố rau củ quả với lượng vừa phải.

Chia nhỏ bữa ăn hợp lý

Duy trì ba bữa chính kết hợp 1-2 bữa phụ nhẹ mỗi ngày để giảm tải do dạ dày và hệ tiêu hóa, ngăn ngừa đầy hơi, ợ nóng và khó tiêu.

Tránh rượu, bia

Gan đảm nhiệm chuyển hóa phần lớn lượng cồn đưa vào cơ thể. Uống nhiều rượu bia khiến gan hoạt động quá tải, làm tăng nguy cơ viêm gan cấp, stress oxy hóa. Bác sĩ khuyên nam giới trưởng thành nên uống không quá hai ly một ngày và nữ giới không quá một ly để bảo vệ sức khỏe. Bên cạnh ăn uống, mỗi người nên ngủ đủ giấc, vận động nhẹ nhàng giúp gan hoạt động hiệu quả hơn.

Ly Nguyễn