Chính phủ Pháp tính chi tiền hỗ trợ bữa ăn giá rẻ cho sinh viên

Theo Hãng tin Reuters, ngày 16-1, Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu đã công bố dự thảo ngân sách 2026 sửa đổi.

Một loạt nhượng bộ

Đây là nỗ lực mới nhất của Chính phủ Pháp trong việc cố gắng thuyết phục sự đồng thuận từ một Quốc hội Pháp đang cực kỳ chia rẽ – quá trình đã kéo dài nhiều tháng và trực tiếp khiến người tiền nhiệm của ông Lecornu mất chức.

Trong bản dự thảo, chính phủ do ông Lecornu lãnh đạo đã đưa vào nhiều điều chỉnh chính sách theo ý của Đảng Xã hội nhằm vận động sự ủng hộ của đảng này.

Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc mở rộng chính sách bữa ăn giá rẻ tại các căng-tin trường đại học. Theo đó, toàn bộ sinh viên Pháp sẽ được hưởng các bữa ăn với giá chỉ 1 euro (khoảng 30.000 đồng) tại căng-tin.

Thực tế chính sách trên đã có từ trước, nhưng chỉ áp dụng với các sinh viên có học bổng hoặc thuộc diện thu nhập thấp. Các sinh viên không thuộc diện ưu tiên hiện phải trả 3,3 euro.

Đây là nhượng bộ quan trọng của ông Lecornu đối với Đảng Xã hội. Đảng này đã đề xuất chính sách trên từ năm 2024 nhưng không được chấp thuận.

Khi ấy, một khảo sát với khoảng 800 người tham gia cho thấy 1/3 sinh viên Pháp thường phải bỏ bữa vì thiếu tiền.

Không chỉ sinh viên, bộ phận hưu trí cũng hưởng lợi từ đề xuất ngân sách mới. Cụ thể, chính phủ đề xuất giữ nguyên ưu đãi thuế cho bộ phận này, thay vì cắt giảm như dự kiến ban đầu.

Khoảng 3 triệu hộ gia đình thu nhập thấp sẽ được tăng phụ cấp thêm khoảng 50 euro/tháng (58 USD), trong khi ngân sách dành cho nhà ở xã hội cũng được bổ sung thêm 400 triệu euro (464,25 USD).

Dù đưa ra nhiều nhượng bộ, Thủ tướng Pháp vẫn cam kết thâm hụt ngân sách sẽ không vượt quá 5% GDP, thậm chí có thể thấp hơn.

Hành trình còn gian nan

Nếu đề xuất ngân sách trên được Quốc hội Pháp chấp thuận, chúng sẽ có hiệu lực từ tháng 5. Ông Lecornu hiện chưa cho biết sẽ thông qua ngân sách bằng cách nào.

Theo Le Monde, các cuộc đàm phán ngân sách tại Quốc hội sẽ được nối lại từ ngày 20-1. Nếu các đề xuất mới trên vẫn chưa đủ sức thuyết phục Quốc hội, ông Lecornu có thể viện dẫn Điều 49.3 Hiến pháp để ép thông qua ngân sách không cần Quốc hội bỏ phiếu.

Tuy nhiên điều này hoàn toàn có thể kích hoạt quá trình bỏ phiếu bất tín nhiệm, dẫn đến sự sụp đổ của chính phủ do ông dẫn dắt.

Phương án còn lại là sử dụng Điều 47, tức sắc lệnh hành pháp cho phép thông qua ngân sách mà không cần bỏ phiếu. Với cách này, ngân sách vẫn có hiệu lực ngay cả khi chính phủ bị lật đổ.

Tuy nhiên đây là công cụ chưa từng được sử dụng để thông qua luật tài chính. Đảng Xã hội cũng kiên quyết phản đối phương án này vì nếu áp dụng, chính phủ sẽ phải dùng dự thảo gốc mà không có các sửa đổi theo yêu cầu của họ.

Các nhà đầu tư và tổ chức xếp hạng tín nhiệm đang theo dõi sát sao nỗ lực giảm thâm hụt ngân sách của ông Lecornu, trong bối cảnh Pháp đang có mức thâm hụt cao nhất khu vực đồng euro.