Đại dương hấp thụ lượng nhiệt kỷ lục trong năm 2025

Một nhóm các nhà khoa học quốc tế cho biết đại dương toàn cầu đã hấp thụ lượng nhiệt cao kỷ lục trong năm 2025, làm trầm trọng thêm những tác động của biến đổi khí hậu như nước biển dâng, thời tiết cực đoan và hiện tượng tẩy trắng san hô.

Hãng tin AFP dẫn nghiên cứu công bố trên tạp chí Advances in Atmospheric Sciences, lượng nhiệt tích tụ trong đại dương năm 2025 tăng khoảng 23 zettajoule, tương đương gần 40 năm tiêu thụ năng lượng sơ cấp toàn cầu.

Đây là mức cao nhất kể từ khi các phép đo hiện đại bắt đầu được ghi nhận vào đầu thập niên 1950.

Để đưa ra kết quả này, hơn 50 nhà khoa học đến từ 31 tổ chức nghiên cứu đã phân tích dữ liệu từ nhiều nguồn, trong đó có hàng nghìn thiết bị robot nổi tự động theo dõi biến đổi của đại dương ở độ sâu tới 2.000m.

Theo các tác giả, việc đánh giá nhiệt tích tụ ở tầng sâu cho thấy rõ hơn cách đại dương phản ứng trước “áp lực kéo dài” từ lượng khí nhà kính do con người thải ra, thay vì chỉ dựa vào biến động nhiệt độ bề mặt.

“Bức tranh rất rõ ràng: các kết quả năm 2025 xác nhận rằng đại dương vẫn tiếp tục ấm lên” – bà Karina von Schuckmann, đồng tác giả nghiên cứu và là chuyên gia hải dương học thuộc Viện Mercator Ocean International (Pháp), nói với AFP.

Đại dương đóng vai trò then chốt trong điều hòa khí hậu Trái đất khi hấp thụ tới 90% lượng nhiệt dư thừa trong khí quyển do phát thải khí nhà kính như carbon dioxide. Tuy nhiên, lượng nhiệt khổng lồ này cũng kéo theo nhiều hệ lụy nghiêm trọng.

Nước biển ấm lên làm tăng hơi ẩm trong khí quyển, tiếp thêm “nhiên liệu” cho các cơn bão nhiệt đới và mưa lớn cực đoan. Đồng thời nhiệt độ tăng khiến nước biển giãn nở, góp phần làm mực nước biển dâng và tạo ra các đợt nắng nóng đại dương kéo dài, đẩy các rạn san hô nhiệt đới đến bờ vực suy tàn.

“Chừng nào Trái đất còn tiếp tục tích tụ nhiệt, lượng nhiệt trong đại dương sẽ còn tăng, mực nước biển sẽ tiếp tục dâng và các kỷ lục mới sẽ còn bị phá vỡ”, bà von Schuckmann cảnh báo.

Theo nghiên cứu, hiện tượng ấm lên không diễn ra đồng đều. Các khu vực như đại dương nhiệt đới, Nam Đại Tây Dương, Địa Trung Hải, phía bắc Ấn Độ Dương và Nam Đại Dương là những nơi hấp thụ lượng nhiệt kỷ lục trong năm 2025.

Điều này xảy ra dù nhiệt độ bề mặt biển trung bình toàn cầu trong năm 2025 giảm nhẹ so với năm trước, song vẫn là mức cao thứ ba từng được ghi nhận.

Sự sụt giảm tạm thời này được lý giải bởi việc chuyển từ hiện tượng El Nino mạnh giai đoạn 2023 – 2024 sang điều kiện La Nina, vốn thường gây ra sự làm mát ngắn hạn ở bề mặt đại dương.

Về dài hạn, các nhà khoa học nhấn mạnh tốc độ ấm lên của đại dương đang tăng nhanh do nồng độ khí nhà kính trong khí quyển liên tục gia tăng, chủ yếu từ việc đốt nhiên liệu hóa thạch.

“Yếu tố bất định lớn nhất của hệ thống khí hậu hiện nay không còn nằm ở vật lý, mà là ở những lựa chọn của con người”, bà von Schuckmann nói.

“Việc cắt giảm phát thải nhanh chóng vẫn có thể hạn chế các tác động trong tương lai và bảo vệ một nền khí hậu mà xã hội và các hệ sinh thái có thể phát triển bền vững”, bà Von Schuckmann nhấn mạnh.