Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 123/2020 về hóa đơn, chứng từ (đã được sửa đổi bởi Nghị định số 70/2025) được Bộ Tài chính công bố mới đây đề xuất khôi phục cơ chế lập hóa đơn tổng đối với nhiều loại hình dịch vụ có tần suất giao dịch lớn nhưng giá trị từng giao dịch nhỏ.
Cụ thể, Bộ Tài chính đề xuất cho phép các đơn vị cung cấp dịch vụ ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, chuyển tiền qua ví điện tử, dịch vụ ngừng và cấp điện trở lại của đơn vị phân phối điện, dịch vụ trông giữ xe, hoạt động chiếu phim và dịch vụ thương mại điện tử có hệ thống phần mềm kiểm soát, quản lý chi tiết từng giao dịch thì đơn vị được lập hóa đơn tổng vào cuối ngày hoặc cuối tháng đối với khách hàng là cá nhân không kinh doanh.
Với lĩnh vực vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt và taxi có sử dụng phần mềm tính tiền theo quy định của Luật Đường bộ, nếu phần mềm thể hiện đầy đủ thông tin chuyến đi như tên đơn vị kinh doanh, biển số xe, hành trình, cự ly và tổng số tiền phải trả thì doanh nghiệp cũng được phép lập hóa đơn tổng cuối ngày cho khách hàng là cá nhân không kinh doanh.
Đồng thời, Bộ Tài chính yêu cầu việc lập hóa đơn căn cứ trên dữ liệu chi tiết tại hệ thống quản lý của đơn vị, đồng thời doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm về tính chính xác và cung cấp bảng tổng hợp chi tiết khi cơ quan nhà nước yêu cầu. Trường hợp khách hàng có nhu cầu lấy hóa đơn theo từng giao dịch, đơn vị cung cấp dịch vụ vẫn phải lập và giao hóa đơn riêng lẻ, Dự thảo Nghị định nêu rõ.
Giao dịch tiền tại ngân hàng (Ảnh: Tiến Tuấn).
Đề xuất này xuất phát từ thực tế Nghị định 70/2025 đã bãi bỏ cơ chế hóa đơn tổng trước đây được quy định tại Nghị định 123/2020 khiến nhiều lĩnh vực có giao dịch nhỏ lẻ phát sinh nhiều khó khăn.
Theo phản ánh từ Cục Thuế, số lượng hóa đơn điện tử trong hệ thống đã tăng nhanh hơn nhiều so với năng lực thiết kế ban đầu, gây áp lực lớn lên hạ tầng công nghệ và quy trình xử lý dữ liệu.
Số liệu thực tế cho thấy hệ thống hóa đơn điện tử của cơ quan thuế được thiết kế với khả năng tiếp nhận, xử lý và lưu trữ khoảng 6,4 tỷ hóa đơn một năm. Số lượng tiếp nhận trên hệ thống hiện lên tới 18 tỷ, gấp 3 lần thiết kế.
Chưa kể, hiện nhiều ngân hàng, công ty chứng khoán chưa xuất hóa đơn cho từng giao dịch. Theo ước tính của Bộ Tài chính, số lượng sau này có thể lên tới 60 tỷ hóa đơn mỗi năm nếu các bên cùng thực hiện quy định này. Như vậy, khối lượng sẽ vượt rất xa công suất thiết kế.
Một vướng mắc khác là việc xuất hóa đơn từng lần khiến các ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, điện lực phải lập chứng từ cho hàng triệu giao dịch nhỏ. Điều này làm tăng chi phí, nhân lực, áp lực lưu trữ dữ liệu và không cần thiết trong trường hợp khách hàng không lấy hóa đơn.
Bộ Tài chính cho biết đã tiếp nhận kiến nghị của các doanh nghiệp và hiệp hội trong lĩnh vực thương mại điện tử, như Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam, Shopee, Grab, cũng như trong lĩnh vực kinh doanh chiếu phim như BHD Cineplex và Lotte Cinema Việt Nam.
Các đơn vị này đề xuất cho phép quay lại hình thức lập hóa đơn tổng theo ngày hoặc theo tháng đối với khách hàng cá nhân không kinh doanh, không có nhu cầu lấy hóa đơn, kèm theo yêu cầu doanh nghiệp phải lưu giữ đầy đủ dữ liệu giao dịch để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra khi cần thiết.
Song song với việc sửa quy định về lập hóa đơn, Bộ Tài chính cũng đề xuất cơ chế chuyển tiếp cho những doanh nghiệp chưa kịp nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin theo yêu cầu mới tại Nghị định 70/2025.
Theo đó, trong giai đoạn quá độ, các đơn vị này được tiếp tục áp dụng quy định tại Nghị định này từ thời điểm Nghị định số 70/2025 có hiệu lực thi hành mà không bị coi là vi phạm, nhằm tránh phát sinh thêm gánh nặng chi phí tuân thủ và bảo đảm tính ổn định trong hoạt động sản xuất kinh doanh, Bộ Tài chính nhấn mạnh.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/de-xuat-moi-nhieu-dich-vu-khong-can-xuat-hoa-don-tung-giao-dich-20260210160612285.htm
