Không xử phạt hộ kinh doanh trong giai đoạn đầu bỏ thuế khoán

Trong giai đoạn đầu tiên của phương thức kê khai đối với hộ kinh doanh, trọng tâm của cơ quan thuế không phải là vấn đề kiểm tra, xử phạt, mà là tập trung vào để hỗ trợ thực chất, để bà con có thể thực hiện đúng ngay từ kỳ kê khai đầu tiên.

Đó là khẳng định của ông Mai Xuân Thành, Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính) tại hội thảo giải pháp giúp hộ kinh doanh kê khai thuế đúng, an tâm tuân thủ, phát triển bền vững, do Cổng Thông tin điện tử Chính phủ và Cục Thuế chủ trì, phối hợp với Công ty Cổ phần Công nghệ Sapo tổ chức chiều 12-3.

Ông Thành cũng nêu rõ việc chuyển đổi phương thức quản lý thuế đối với hộ kinh doanh từ thuế khoán sang phương thức kê khai là một nội dung cải cách quan trọng, được triển khai theo đúng chủ trương của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là tinh thần của Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.

Lãnh đạo Cục Thuế cho biết để hỗ trợ hộ kinh doanh trong kỳ kê khai thuế đầu tiên của năm 2026, ngành thuế cam kết tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, đồng thời cung cấp miễn phí các tiện ích, dịch vụ thuế điện tử phục vụ hộ kinh doanh.

“Mục tiêu là giúp bà con thực hiện kê khai, nộp thuế điện tử thuận tiện hơn với thao tác đơn giản, dễ làm, dễ nhớ, giảm chi phí tuân thủ, giảm áp lực khi thực hiện nghĩa vụ theo phương thức thuế mới”- ông Thành cho hay.

Từ thực tế thời gian qua, bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội tư vấn thuế Việt Nam, cho biết hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có những lo lắng khi năm 2025 về trước áp dụng thuế khoán, chưa kê khai đầy đủ mức doanh thu. Khi chuyển sang phương pháp kê khai từ 1-1-2026, có bị truy thu các khoản thuế hay xử phạt hay không?

Bên cạnh đó, theo bà Nguyễn Thị Cúc, các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cũng lo lắng việc xử lý khác nhau về truy thu thuế giữa cơ quan quản lý thuế, cơ quan quản lý thị trường, các cơ quan quản lý nhà nước khác.

Do đó, bà Nguyễn Thị Cúc kiến nghị thời gian tới, trong quá trình triển khai thực hiện các văn bản pháp quy, cần có sự trao đổi thống nhất giữa cơ quan thuế và các cơ quan quản lý chức năng trong nguyên tắc xử lý vi phạm và giải quyết vụ việc trong hoạt động kinh doanh, không được áp dụng hồi tố quy định pháp luật để xử lý bất lợi cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Vừa qua, Cục Thuế đã ban hành Công điện 05 triển khai Nghị định số 68/2026 của Chính phủ về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Theo công điện, các cơ quan thuế địa phương phải tổ chức tuyên truyền, phổ biến nội dung Nghị định đến công chức thuế, người nộp thuế và chuẩn bị các điều kiện để triển khai thực hiện ngay sau khi văn bản có hiệu lực.

Một nội dung được nhấn mạnh là nguyên tắc xử lý nghĩa vụ thuế khi chuyển đổi phương pháp nộp thuế từ năm 2026. Cụ thể, với hộ, cá nhân kinh doanh đang nộp thuế theo phương pháp khoán từ năm 2025 trở về trước, khi chuyển sang thực hiện kê khai thuế từ ngày 1-1-2026, cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế của các năm trước.

Đồng thời, không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán, trừ trường hợp cơ quan thuế hoặc cơ quan nhà nước phát hiện hộ, cá nhân kinh doanh có hành vi che giấu doanh thu làm giảm số thuế phải nộp.