Kịch bản đi tàu 30 phút giữa Tân Sơn Nhất – Long Thành

Thông tin được ông Trần Lưu Quang nêu tại hội nghị tiếp xúc cử tri với người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, nhiệm kỳ 2026-2031, tổ chức sáng 10/3 tại các phường Tân Sơn Hòa và Tân Sơn Nhất.

Tại hội nghị, nhiều cử tri phản ánh tình trạng giao thông quanh sân bay Tân Sơn Nhất thường xuyên ùn tắc, việc di chuyển giữa các nhà ga còn bất tiện. Cử tri cũng kiến nghị thành phố sớm có giải pháp kết nối hiệu quả với sân bay Long Thành khi công trình này đi vào khai thác.

Theo Bí thư Thành ủy TP HCM, có ý kiến cho rằng sau này Long Thành sẽ là sân bay quốc tế, còn Tân Sơn Nhất chỉ phục vụ các chuyến bay nội địa. Tuy nhiên, ông cho rằng việc phân định như vậy cần được xem xét thận trọng, bởi hoạt động khai thác còn phụ thuộc vào nhu cầu thị trường và quyết định của các hãng hàng không.

Ông dẫn ví dụ khu vực Tokyo (Nhật Bản) có hai sân bay Haneda và Narita. Các chuyến bay quốc tế hay nội địa không bị phân định cứng giữa hai sân bay mà phụ thuộc vào nhu cầu, hãng bay và nhiều yếu tố khác. Vì vậy, theo ông Quang, điều quan trọng là khai thác hiệu quả hệ thống sân bay, thay vì đóng khung chức năng từng nơi.

Bí thư Thành ủy TP HCM cho biết dù mô hình khai thác sau này ra sao, hai sân bay Tân Sơn Nhất và Long Thành chắc chắn phải được kết nối thuận tiện. Tổng Bí thư Tô Lâm đã giao nhiệm vụ cho TP HCM giải quyết bài toán kết nối giữa hai sân bay này.

Trong nhiệm kỳ này, thành phố đang triển khai mạnh hệ thống đường sắt đô thị. Riêng khu vực liên quan đến sân bay có hai tuyến quan trọng là metro số 2 Bến Thành – Tham Lương và metro số 6 dự kiến chạy theo trục Phạm Văn Đồng.

Theo kịch bản đang được nghiên cứu, để đạt mục tiêu di chuyển giữa hai sân bay trong khoảng 30 phút trên quãng đường khoảng 60 km, giải pháp khả thi là vận hành các chuyến tàu chạy thẳng, không dừng tại các ga trung gian nhằm rút ngắn tối đa thời gian đi lại.

Phương án kết nối được tính toán dựa trên mạng lưới đường sắt đô thị đang và sẽ triển khai. Trong đó, hành khách từ sân bay Tân Sơn Nhất có thể đi tuyến metro số 6 theo trục Phạm Văn Đồng – Phú Hữu để kết nối với tuyến đường sắt Thủ Thiêm – Long Thành.

Một phương án khác là di chuyển từ Tân Sơn Nhất qua mạng lưới metro vào trung tâm Bến Thành, tiếp tục sang Thủ Thiêm rồi đi tuyến đường sắt ra sân bay Long Thành.

Theo ông Quang, khi lượng hành khách đủ lớn, thành phố sẽ tính toán tổ chức các chuyến tàu chạy thẳng giữa hai sân bay. Trong trường hợp cần phục vụ thêm hành khách tại các khu vực trung gian, tàu có thể dừng tại một số ga chính, khi đó thời gian di chuyển sẽ dài hơn so với mốc 30 phút.

Liên quan giao thông khu vực Tân Sơn Nhất, Bí thư Thành ủy TP HCM cho rằng hạ tầng kết nối hiện nay còn khá phức tạp, đặc biệt khi di chuyển giữa các nhà ga. Ví dụ, nếu đi nhầm vào nhà ga T1 hoặc T2 mà muốn sang T3, hoặc ngược lại, phải đi vòng khá xa, khi kẹt xe có khi mất cả tiếng.

Theo ông, nguyên nhân là trước đây chưa có quy hoạch tổng thể về giao thông kết nối sân bay với các loại hình vận tải khác. Nhiều hạng mục được mở rộng, bổ sung dần theo nhu cầu trước mắt nên hệ thống chưa thật sự thuận tiện.

Về bãi xe ngầm tại sân bay Tân Sơn Nhất, ông Quang nói thành phố “nhận khuyết điểm” vì dự án chậm triển khai. Theo ông, việc đầu tư bãi xe ngầm bằng vốn công rất tốn kém, trong khi nhà đầu tư chưa mặn mà do khó tính toán phương án thu hồi vốn.

“Ví dụ một xe gửi một tiếng mà thu một triệu đồng thì không được, nhưng thu vài chục nghìn hoặc trăm nghìn thì không đủ chi phí”, ông nói, cho biết thời gian tới thành phố sẽ tính toán cơ chế hỗ trợ nhà đầu tư, có thể bằng quỹ đất hoặc nguồn ngân sách.

Sân bay Long Thành là dự án trọng điểm quốc gia, diện tích khoảng 5.000 ha, tổng mức đầu tư gần 337.000 tỷ đồng. Một số hạng mục giai đoạn 1 đã hoàn thành cuối năm 2025 và dự kiến sân bay bắt đầu khai thác thương mại từ tháng 6/2026.

Trong giai đoạn đầu, sân bay được dự báo chủ yếu phục vụ nhu cầu đi lại của hành khách từ TP HCM và vùng lân cận. Tuy nhiên, hệ thống giao thông kết nối hiện còn hạn chế, chủ yếu dựa vào cao tốc TP HCM – Long Thành – Dầu Giây cùng các tuyến quốc lộ 1 và 51.

Lê Tuyết