Trong bối cảnh các tiêu chí ESG ngày càng trở thành yêu cầu bắt buộc đối với chuỗi cung ứng toàn cầu, chứng chỉ quản lý rừng bền vững, Hội đồng Quản lý rừng (Forest Stewardship Council – FSC) đóng vai trò quan trọng giúp ngành lâm nghiệp Việt Nam đáp ứng các chuẩn mực quốc tế.
Khi rừng có “chứng chỉ xanh”
Gia đình anh Lê Anh Tuấn (42 tuổi, thôn Xuân Lai, xã Như Thanh, tỉnh Thanh Hóa) có hơn 10ha keo được hội đồng FSC cấp chứng chỉ trồng rừng theo tiêu chuẩn bền vững.
Gắn bó với cây keo gần 20 năm, anh Tuấn cho biết, trước đây việc trồng rừng của gia đình chủ yếu dựa vào kinh nghiệm, sản xuất manh mún, chưa tuân theo quy trình kỹ thuật hay tiêu chuẩn cụ thể.
Năm 2023, gia đình được cán bộ Ban Quản lý rừng phòng hộ Như Thanh và các đơn vị liên quan tuyên truyền, hướng dẫn về tiêu chí cũng như quyền lợi khi tham gia trồng, chăm sóc, bảo vệ rừng theo tiêu chuẩn FSC. “Tôi thấy rõ lợi ích lâu dài nên vợ chồng mạnh dạn đăng ký tham gia”, anh Tuấn chia sẻ.
Gia đình anh Tuấn có hơn 10ha rừng được cấp chứng chỉ FSC (Ảnh: Hạnh Linh).
Trong tổng số hơn 10ha rừng được cấp chứng chỉ FSC, gia đình anh Tuấn có cả rừng sản xuất và một phần rừng tự nhiên. Sau chu kỳ chăm sóc, gia đình được thu hoạch keo ở rừng trồng; dưới tán rừng tự nhiên có thể kết hợp chăn nuôi hoặc trồng dược liệu, tăng thêm nguồn thu.
Theo anh Tuấn, khi tham gia trồng rừng theo bộ tiêu chí “xanh” của FSC, gia đình được hướng dẫn bài bản từ khâu chọn giống, chăm sóc, khai thác đến bảo vệ môi trường rừng. Hiện diện tích keo của gia đình có tuổi đời hơn 3 năm, dự kiến khoảng 4 năm nữa sẽ đến kỳ thu hoạch.
“Trong cam kết, nếu chủ rừng đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo tiêu chuẩn FSC sẽ được doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm. Gỗ có chứng chỉ được mua với giá bằng hoặc cao hơn thị trường, chủ yếu phục vụ chế biến xuất khẩu sang châu Âu hoặc Nhật Bản”, anh Tuấn nói.
Ông Lê Thanh Phong, Trưởng phòng Hành chính bảo vệ và Phát triển rừng (Ban Quản lý rừng phòng hộ Như Thanh), cho biết đơn vị đang quản lý hơn 3.500ha rừng được cấp chứng chỉ FSC, với 931 hộ dân nhận khoán, chăm sóc rừng theo bộ tiêu chuẩn của Hội đồng Quản lý rừng.
Theo ông Phong, FSC được gọi là “chứng chỉ xanh” bởi bộ tiêu chuẩn hướng tới phát triển và quản lý rừng bền vững, đề cao trách nhiệm của con người đối với môi trường, xã hội và quản trị, trong đó trọng tâm là bảo vệ tài nguyên rừng và hệ sinh thái tự nhiên.
“Phát triển rừng theo tiêu chí xanh vừa tạo sinh kế ổn định, vừa bảo vệ môi trường sinh thái, phù hợp với định hướng phát triển lâm nghiệp gắn với ESG”, ông Phong nhận định.
Gỗ được trồng đáp ứng đúng các tiêu chí của FSC sẽ được các công ty bao tiêu sản phẩm (Ảnh: Hạnh Linh).
FSC – Công cụ hiện thực hóa ESG trong lâm nghiệp
Ông Nguyễn Đình Thái, Trưởng phòng Phát triển và Sử dụng rừng (Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thanh Hóa), cho biết Thanh Hóa hiện có khoảng 42.000ha rừng được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững FSC, trong đó rừng trồng chiếm khoảng 32.000ha, còn lại là 10.000ha rừng tự nhiên.
Việc rừng được cấp chứng chỉ FSC mang lại lợi ích “kép”, vừa nâng cao giá trị kinh tế, vừa thúc đẩy bảo vệ môi trường. Chứng chỉ FSC được ví như “lệnh thông hành” giúp sản phẩm gỗ Việt Nam thâm nhập sâu vào thị trường quốc tế, nâng cao giá trị gỗ nguyên liệu so với phương thức sản xuất truyền thống.
Không chỉ tạo đầu ra ổn định, phát triển rừng theo tiêu chuẩn còn góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập, khuyến khích người dân gắn bó lâu dài với nghề rừng, đồng thời hình thành chuỗi sản xuất khép kín từ trồng rừng – chăm sóc – khai thác – chế biến – tiêu thụ.
Những cánh rừng được cấp chứng chỉ FSC đang mở ra nguồn lợi “kép” cho người dân (Ảnh: Hạnh Linh).
Ông Thái cho biết, ở góc độ phát triển bền vững, chứng chỉ FSC có mối liên hệ chặt chẽ với ba trụ cột của ESG. Ở trụ cột môi trường (E), FSC yêu cầu quản lý rừng bền vững, bảo vệ tài nguyên rừng, đa dạng sinh học và hạn chế tác động tiêu cực đến hệ sinh thái.
Với trụ cột xã hội (S), bộ tiêu chuẩn FSC đề cao quyền lợi của người lao động, sự tham gia và hưởng lợi của cộng đồng địa phương, góp phần bảo đảm sinh kế, an sinh xã hội cho người dân làm nghề rừng.
Trong khi đó, trụ cột quản trị (G) được thể hiện qua các yêu cầu về tính minh bạch, truy xuất nguồn gốc, tuân thủ pháp luật trong toàn bộ chuỗi sản xuất – tiêu thụ gỗ.
“FSC đang từng bước thay đổi tư duy của người trồng rừng: Rừng không còn là nguồn thu ngắn hạn mà trở thành “tài sản xanh”. Việc trồng rừng theo tiêu chuẩn FSC không chỉ bảo vệ tài nguyên rừng, đa dạng sinh học mà còn bảo đảm quyền lợi của người lao động và cộng đồng địa phương, hoàn toàn phù hợp với các tiêu chí ESG”, ông Thái khẳng định.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/loi-ich-kep-tu-trong-rung-theo-chung-chi-xanh-20260111084917282.htm
