Các công nhân đang sửa chữa tại nhà máy nhiệt điện Darnytska, nơi bị hư hại do các cuộc không kích của Nga ở Kiev ngày 4/2 (Ảnh: AFP).
Khắc phục hệ thống phòng không
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã triệu tập các sĩ quan quân đội cấp cao vào ngày 10/2 để thảo luận về những thiếu sót trong hệ thống phòng không và các khía cạnh khác trong việc bảo vệ dân thường khỏi các cuộc tấn công của Nga.
Trong bài phát biểu thường kỳ trước người dân hàng đêm, ông Zelensky cũng đánh giá cách chính quyền địa phương tại các thành phố của Ukraine đang đối phó với hậu quả của các cuộc tấn công quy mô lớn, đặc biệt là việc đảm bảo hệ thống điện và hệ thống sưởi ấm tại các tòa nhà chung cư cao tầng.
Ông Zelensky một lần nữa chỉ trích các quan chức ở thủ đô Kiev.
Tổng thống Zelensky cho biết ông đã có các cuộc trao đổi kéo dài với Tổng tư lệnh quân đội Ukraine, Tướng Oleksandr Syrskyi, Tham mưu trưởng quân đội, ông Andrii Hnatov, và Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov.
“Nhiều thay đổi đang diễn ra ngay lúc này trong hoạt động phòng không. Ở một số khu vực, cách thức hoạt động của các đơn vị, hệ thống đánh chặn, các đơn vị hỏa lực cơ động, toàn bộ hệ thống phòng không quy mô nhỏ đang được xây dựng lại gần như hoàn toàn”, ông Zelensky nói thêm.
“Nhưng đây chỉ là một yếu tố về quốc phòng cần thay đổi. Những thay đổi sẽ tiếp tục diễn ra”, nhà lãnh đạo Ukraine nhấn mạnh.
Tổng thống Zelensky thường xuyên nhấn mạnh việc tăng cường hệ thống phòng không là yếu tố then chốt để bảo vệ các thành phố khỏi các cuộc không kích và yêu cầu các đồng minh phương Tây của Kiev cung cấp thêm vũ khí để bắn hạ tên lửa và máy bay không người lái của Nga.
Tuần trước, khi hệ thống sưởi ấm vẫn chưa được khôi phục cho hàng trăm hộ gia đình sau các cuộc không kích nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine, ông Zelensky cho biết các tuyến phòng thủ ở một số khu vực đang tỏ ra không hiệu quả.
Sau cuộc họp của các quan chức về vấn đề năng lượng, Bộ trưởng Năng lượng Ukraine Denys Shmyhal cho biết các đội sửa chữa đang làm việc suốt ngày đêm để khôi phục hệ thống sưởi ấm ở Kiev, nơi nhiệt độ ban đêm dự kiến sẽ xuống tới -19 độ C.
Sau cuộc gặp với các quan chức cấp cao, ông Zelensky cho biết các khu vực Kharkov và Poltava ở miền trung và đông bắc Ukraine cũng đang gặp khó khăn về điện, cũng như một số khu vực thuộc vùng Odessa trên Biển Đen.
Ông tiếp tục chỉ trích các lãnh đạo ra quyết định ở Kiev, nơi ông đang bất đồng với Thị trưởng Vitali Klitschko, cũng như ở quê nhà Kryvyi Rih và Okhtyrka gần biên giới Nga.
“Mỗi nhà lãnh đạo địa phương và mỗi đơn vị chịu trách nhiệm phải thực sự chú ý đến những gì đang xảy ra với các tòa nhà, với mạng lưới điện. Chúng tôi đang giám sát ở tất cả các cấp và những người có trách nhiệm sẽ phải chịu trách nhiệm cá nhân”, ông Zelensky nêu rõ.
Lực lượng Ukraine ứng phó với cuộc tập kích của Nga (Ảnh: Cơ quan Dịch vụ Khẩn cấp Nhà nước Ukraine).
Đưa trạm biến áp xuống lòng đất
Ukraine đang di dời các trạm biến áp xuống lòng đất để chuẩn bị cho việc bảo vệ lâu dài trước các cuộc tấn công của Nga vào cơ sở hạ tầng “xương sống”.
Ông Vitaliy Zaichenko, Giám đốc điều hành của Ukrenergo, công ty điều hành lưới điện quốc gia Ukraine, cho biết, tính đến nay, Ukraine đã bảo vệ được một trạm biến áp trong hầm bê tông ngầm và đang tiến hành xây dựng trạm thứ hai.
Tuy nhiên, đây không phải là giải pháp nhanh chóng cho cuộc khủng hoảng năng lượng đang diễn ra ở Ukraine. Dự án này rất tốn kém, tiêu tốn hàng chục triệu USD cho mỗi trạm biến áp, và Kiev không đủ khả năng tự mình bảo vệ gần 100 trạm biến áp trọng điểm của Ukrenergo.
“Việc di dời các trạm biến áp xuống lòng đất có thể là một trong những yếu tố quan trọng về an ninh và khả năng phục hồi năng lượng trong tương lai. Nhưng điều đó sẽ mất nhiều năm và hàng triệu euro”, ông Oleksandr Kharchenko, giám đốc điều hành của Trung tâm Nghiên cứu Công nghiệp Năng lượng có trụ sở tại Kiev, cho biết.
Các trạm biến áp của Ukraine dễ bị tổn thương trước các cuộc tấn công của Nga. Khi nhắm mục tiêu vào các thiết bị trạm biến áp, Nga có thể cắt đứt dòng điện từ các nhà máy điện đến các hộ dân và doanh nghiệp, dẫn đến tình trạng mất điện trên khắp Ukraine.
Chiến dịch tập kích hiện tại của Moscow đã gây thiệt hại cho các cơ sở sản xuất điện ở miền trung, miền nam và miền đông Ukraine, khiến các khu vực này phải phụ thuộc vào năng lượng từ các nhà máy điện ở miền tây Ukraine. Nhưng nếu không có các trạm biến áp hoạt động, điện không thể được chuyển từ các nhà máy đó đến các khu vực gặp khó khăn về năng lượng.
Ông Zaichenko cho biết, các hầm ngầm sẽ giúp bảo vệ các trạm biến áp. Công ty cần nguồn tài chính bên ngoài để thực hiện dự án, nhưng trước tiên, họ cần tái cấu trúc khoản nợ khổng lồ của mình, điều mà ông Zaichenko dự kiến sẽ hoàn tất trong những tháng tới.
Theo giới chức Ukraine, tính đến ngày 4/2, Nga đã tập kích 257 lần vào cơ sở năng lượng của Ukraine trong mùa đông năm nay. Chuyên gia năng lượng Stanislav Ihnatiev dự đoán, do các đợt hỏa lực này, Kiev sẽ chỉ có điện từ 4-6 giờ mỗi ngày trong ít nhất một tháng nữa.
Trong khi đó, Ukraine đang trải qua một trong những mùa đông lạnh giá nhất trong thập niên qua khi các khối khí lạnh đã quét qua đất nước suốt 2 tháng liên tiếp.
Các chuyên gia nhận định, cuộc khủng hoảng năng lượng của Ukraine rất khó để phục hồi nhanh chóng vào thời điểm này.
Nguyên nhân chính là các cuộc tập kích của Nga vào những “nút xương sống” của lưới điện quốc gia, cụ thể là trạm biến áp Vinnytsia 550 kV và Kyivska 750 kV.
Đây là các cơ sở then chốt giúp truyền tải điện giữa các vùng và bảo đảm vận hành ổn định cho toàn bộ hệ thống điện Ukraine. Thiệt hại đối với các trạm biến áp cấp độ này không phải mất điện cục bộ, mà có tác động chiến lược vào toàn bộ hệ thống quốc gia.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/mua-hoa-luc-nga-tan-cong-ha-tang-xuong-song-ukraine-hanh-dong-khan-cap-20260211071217521.htm
