Tổng thống Mỹ Donald Trump (Ảnh: Reuters).
“Tôi thậm chí không nghĩ về điều đó”, ông nói trong một cuộc phỏng vấn với CBS News khi được hỏi về khả năng đưa đặc nhiệm vào Iran để tịch thu uranium làm giàu của phía Tehran.
“Tôi chỉ biết rằng nó được chôn sâu đến mức sẽ rất khó để bất kỳ ai có thể thu hồi được. Họ (giới chức Iran) thậm chí còn chưa làm được điều đó. Ngay cả khi không có chiến sự, họ cũng chưa làm được. Vì vậy số uranium đó khá an toàn. Nhưng, bạn biết đấy, chúng tôi sẽ đưa ra quyết định”, ông Trump nói thêm.
Ông đề cập đến các vật liệu phân hạch tại các cơ sở hạt nhân của Iran ở Isfahan, Natanz và Fordow, những địa điểm đã bị Mỹ tấn công vào ngày 22/6/2025. Nhiều ý kiến nhận định, các vụ tập kích của Mỹ có thể đã bịt kín khu vực chứa uranium của Iran nằm dưới lòng đất, dẫn tới việc có thể tịch thu chúng trở nên rất thách thức.
Trước đó, chính phủ Mỹ chưa loại trừ khả năng tìm cách thu giữ các vật liệu này. Truyền thông Mỹ dẫn nguồn tin nói rằng, Washington dường như đã cân nhắc về kế hoạch tổ chức chiến dịch phức tạp và nguy hiểm, có thể mất nhiều ngày để hoàn thành.
Nhiệm vụ này, nhiều khả năng sẽ liên quan đến các đơn vị tác chiến đặc biệt tinh nhuệ, sẽ đưa quân nhân Mỹ vào sâu trong lãnh thổ Iran, khiến họ đối mặt với tên lửa tầm ngắn và UAV của nước này, đồng thời làm gia tăng nguy cơ kéo dài cuộc xung đột đã bước sang tháng thứ 2.
Chiến dịch này nếu được thực thi đòi hỏi binh sĩ Mỹ phải bay tới các địa điểm, thiết lập và bảo vệ vành đai an ninh. Sau đó, các chuyên gia sẽ phải thu hồi vật liệu được chôn sâu dưới lòng đất, tại các cơ sở đã bị phá hủy một phần bởi bom xuyên boong-ke, rồi vận chuyển chúng đến nơi an toàn.
Theo các cựu quan chức quốc phòng và chuyên gia, lực lượng Mỹ có thể phải hứng chịu hỏa lực từ quân đội Iran trong quá trình này, và nhiệm vụ có thể mất ít nhất vài ngày.
“Đây không phải kiểu ghé qua một nhà kho, dùng xe nâng lấy đồ rồi chất lên máy bay và rời đi. Đây là một chiến dịch cực kỳ phức tạp, và sẽ mất đáng kể thời gian”, đại tá Lục quân Mỹ đã nghỉ hưu Seth Krummrich nhận định.
Giám đốc CIA John Ratcliffe cho biết đầu tháng này rằng Iran hiện có ít nhất 440 kg uranium làm giàu ở mức 60%. Phần lớn vật liệu hiện nằm tại Isfahan, dù một phần cũng ở Natanz, theo Tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế Rafael Grossi.
Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard cho biết cộng đồng tình báo “rất tin tưởng” rằng họ biết chính xác vị trí uranium làm giàu của Iran.
Nếu chính quyền Trump quyết định tiến hành chiến dịch, các nhà hoạch định quân sự sẽ phải tính đến khoảng cách tiếp cận mục tiêu, tình trạng của vật liệu và các thiết bị chuyên dụng cần thiết để thu hồi, những yếu tố cho thấy quy mô lực lượng tham gia sẽ phải “khá lớn”, theo đô đốc Hải quân Mỹ đã nghỉ hưu Gary Roughead.
“Theo tôi, chắc chắn không phải chỉ vài chục người. Ngoài ra còn phải tính đến yểm trợ đường không và hệ thống bảo vệ khu vực, nơi các chuyên gia xử lý vật liệu này sẽ hoạt động. Vì vậy, đây sẽ là một lực lượng khá lớn”, ông Roughead nói.
Chuyên gia Steven Wills cho rằng các đơn vị tinh nhuệ của Lục quân, Không quân và Hải quân Mỹ đều có thể tham gia, trong đó lực lượng Không quân “ít nhất” sẽ cần thiết để thiết lập đường băng.
Phó đô đốc đã nghỉ hưu Robert Harward cho biết Mỹ có thể sử dụng lực lượng Bộ Tư lệnh Tác chiến Đặc biệt Hỗn hợp, bao gồm Army Rangers, hoặc Sư đoàn Dù 101, đơn vị bộ binh nhẹ tinh nhuệ nổi tiếng với khả năng đổ bộ đường không, hoặc kết hợp cả 2.
Các đơn vị Thủy quân lục chiến viễn chinh (MEU) đã được điều tới khu vực Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (Centcom), cũng có thể tham gia, dù không chuyên sâu như các lực lượng đặc nhiệm và không được huấn luyện đầy đủ cho tác chiến đường không.
Quá trình đưa người vào hệ thống đường hầm, xử lý vật liệu và đào bới đá, kết hợp với việc uranium được lưu trữ trong hàng chục thùng chứa chuyên dụng cần vận chuyển, có thể kéo dài chiến dịch từ vài ngày đến vài tuần.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/my-neu-ly-do-khong-dua-dac-nhiem-vao-iran-thu-giu-uranium-20260401111301288.htm
