Để tiếp tục giữ được thị trường trong bối cảnh người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu, nhà vườn phải liên tục thay đổi mẫu mã, hình thức bán hàng như livestream, đặt hàng trước giao hàng sau, thậm chí giảm giá bán…
Kẻ cười, người… chưa vui
Sau hơn 2 tháng chăm sóc, ngày 18 tháng Chạp vừa qua, ông Trịnh Thanh Tùng, Giám đốc Công ty TNHH Nông sản Đăng Khôi (TPHCM) thu hoạch lứa dưa hấu đen truyền thống. Sau khi thu hoạch đưa về TPHCM, ông Tùng và đồng nghiệp sẽ dùng máy khắc laser để tạo hình lên vỏ trái và bán ra thị trường.
Ngay sau khi thu hoạch đợt đầu tiên, xưởng khắc dưa của Đăng Khôi tại đường Vườn Lài (phường An Phú Đông, TPHCM) phải thuê thêm lao động, thêm máy móc để hoạt động mới kịp giờ giao hàng.
Những thùng dưa hấu đen vừa đưa về xưởng khắc của Đăng Khôi từ vùng trồng ở Vĩnh Long (Ảnh: Khổng Chiêm).
“Dưa hấu khắc được tuyển chọn kỹ lưỡng, vì nếu vỏ trái không đạt sẽ dễ dàng hư hỏng trong quá trình khắc chữ, thậm chí, dưa khắc xong rồi có thể sẽ bị hư hỏng trong quá trình khách chưng Tết, là điều không mong muốn”, ông Tùng chia sẻ.
Năm nay, ông Tùng đưa ra thị trường khoảng 8.000 trái dưa hấu khắc chữ, trọng lượng mỗi trái khoảng 3-5kg. “Thị trường dưa hấu khắc chữ ngày Tết rất sôi động, nhu cầu lớn nhưng năm nay thời tiết không thuận lợi, việc trồng dưa gặp nhiều khó khăn nên số lượng bán ra hạn chế”, ông Tùng cho biết.
Hay như nhóm bạn trẻ của Foodmap.Asia, năm nay lần đầu đưa dưa hấu khắc chữ vào danh mục hàng hóa bán Tết nên chỉ đặt mục tiêu khiêm tốn với khoảng 500 trái “chào thị trường”.
Thế nhưng, ngay phiên livestream đầu tiên vào ngày 20 tháng Chạp vừa qua, chỉ trong vòng ba tiếng đồng hồ, nhóm đã bán sạch số dưa dự kiến cho cả mùa Tết. Nhờ tận dụng lợi thế mở bán sớm để khách đặt hàng, Foodmap tiếp cận được với nhóm khách có nhu cầu mua hàng sớm.
Những mẫu dưa hấu khắc chữ của Foodmap.Asia phục vụ thị trường Tết Bính Ngọ (Ảnh: K. Chiêm).
Lần đầu bán dưa hấu Tết nên chưa có kinh nghiệm về vận hành, đóng gói, vận chuyển… nên trước đó một tháng, cả nhóm thử đủ mọi cách để đảm bảo việc giao hàng đạt hiệu quả, dưa không bị rơi vỡ, không trầy xước hay ảnh hưởng chất lượng sản phẩm.
“Hiện số lượng đơn hàng dưa hấu Tết của nhóm đã tăng gấp đôi so với kế hoạch ban đầu, nhóm vận hành phải tăng ca, làm việc xuyên đêm để kịp giao hàng cho các đơn vị vận chuyển trước ngày 25 Tết”, đại diện Foodmap.Asia chia sẻ.
Khác với hai doanh nghiệp trên, nhiều nhà vườn tại các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long chia sẻ, số lượng trái cây tạo hình giảm so với năm trước. Tại Cần Thơ, một số vườn bưởi bị lão hóa, trái nhỏ nên khi tạo hình không đẹp, chất lượng không cao.
Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Cần Thơ cũng thông tin, dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, toàn thành phố có khoảng hơn 3.000 sản phẩm trái cây tạo hình, in chữ phục vụ thị trường. Các sản phẩm bao gồm bưởi hồ lô, xoài in chữ hay dưa hấu thỏi vàng…
Ông Võ Trung Thành, ngụ xã Phú Hữu (TP Cần Thơ) thông tin, năm nay cung cấp ra thị trường 1.500 trái bưởi tạo hình hồ lô tài lộc, thỏi vàng và đồng tiền. Số lượng này đã giảm nhiều so với các mùa trước do vườn bưởi đã lão hóa, trái nhỏ, khó đạt chất lượng cao khi tạo hình.
Dưa hấu khắc chữ laser đang được thị trường ưa chuộng (Ảnh: K. Chiêm).
Thị trường eo hẹp, cần “làm mới sản phẩm cũ”
Theo đánh giá của ông Thành, nhu cầu về các sản phẩm trái cây tạo hình ngày Tết vẫn có, giá bán các sản phẩm này cũng ở mức cao hơn so với nông sản thông thường. Cụ thể như bưởi hồ lô của ông Thành được bán ra ở mức 300.000 đồng/trái đến 1 triệu đồng/trái.
Thế nhưng, qua thời gian, các sản phẩm này đã không còn mới mẻ với thị trường. Nhiều khách hàng muốn tìm kiếm những mẫu mã mới lạ hơn, độc đáo hơn, tạo niềm vui khác biệt trong ngày Tết.
Hơn nữa, nhiều nhà vườn nhận định, tình hình kinh tế còn khó khăn nên nhu cầu của người dân mua trái cây tạo hình chưng Tết cũng giảm theo. Thay vì chi tiền cho những món “của ngon vật lạ”, người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu hơn, chỉ mua sắm những món cơ bản, đủ dùng. Điều này tạo áp lực lớn lên việc canh tác các sản phẩm nông sản tạo hình.
Trong khi đó, để làm ra những trái bưởi tạo hình đạt chất lượng, nhà vườn phải tuân thủ quy trình kỹ thuật rất khắt khe như liên tục theo dõi quá trình sinh trưởng, phát triển của trái, không được để mưa, nắng chiếu trực tiếp lên trái dẫn đến rụng hoặc biến dạng, không đạt yêu cầu đầu ra…
Trước tình hình này, ông Thành cho biết bên cạnh việc tiếp tục giữ sản phẩm bưởi tạo hình cho mùa Tết năm sau, ông cũng sẽ tìm kiếm thêm các mẫu mã mới, cách làm mới để khách hàng không nhàm chán.
Anh Bùi Văn Thức kiểm tra lô xoài in chữ trước khi thu hoạch để cung cấp ra thị trường dịp Tết (Ảnh: NVCC).
Hay như với ông Bùi Văn Thức (xã Châu Thành, TP Cần Thơ), để không rơi vào tình trạng “dò dẫm thị trường” mỗi dịp Tết đến, ông tìm cách ký hợp đồng cung cấp sản phẩm với các doanh nghiệp phân phối trước khi vào vụ sản xuất.
Ngoài ra, ông kết hợp bán theo combo dừa – đu đủ – xoài để đa dạng lựa chọn cho khách hàng thay vì chỉ bán đơn lẻ. Ông cũng tự mày mò bán hàng lên các trang thương mại điện tử, học cách phát livestream suốt quá trình chăm sóc, canh tác sản phẩm để khách hàng có thể theo dõi và đặt mua sản phẩm.
“Sang năm cũng phải tìm thêm mẫu mã mới để thu hút khách hàng. Nếu không, khách dễ nhàm chán, không còn hứng thú với trái cây tạo hình nữa”, ông Thức chia sẻ.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/nghich-ly-trai-cay-tet-dua-khac-chu-chay-hang-buoi-ho-lo-giam-nhiet-20260210162803955.htm

