Iran kiểm soát eo biển Hormuz (Ảnh: AFP).
Guardian đưa tin, hôm 20/3, thêm nhiều nước khác cùng các nước châu Âu chủ chốt, Nhật Bản và Canada ký một tuyên bố chung, cho biết họ sẵn sàng tham gia các nỗ lực phù hợp nhằm đảm bảo việc lưu thông an toàn qua eo biển Hormuz và sẽ thực hiện các bước để ổn định thị trường năng lượng.
Đến nay, các nước này gồm Vương quốc Anh, Pháp, Đức, Italy, Hà Lan, Nhật Bản, Canada, Hàn Quốc, New Zealand, Đan Mạch, Latvia, Slovenia, Estonia, Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan, Cộng hòa Séc, Romania, Bahrain và Lithuania:
“Chúng tôi lên án mạnh mẽ các cuộc tấn công gần đây của Iran nhằm vào các tàu thương mại không vũ trang tại Vùng Vịnh, các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự bao gồm các cơ sở dầu khí, cũng như việc lực lượng Iran trên thực tế đã đóng cửa eo biển Hormuz”, tuyên bố cho biết.
Tuyên bố nói thêm: “Chúng tôi bày tỏ quan ngại sâu sắc về sự leo thang của xung đột. Chúng tôi kêu gọi Iran ngay lập tức chấm dứt các mối đe dọa, việc rải thủy lôi, các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa cũng như các nỗ lực khác nhằm ngăn chặn vận tải thương mại qua eo biển, và tuân thủ Nghị quyết 2817 của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc”.
“Tự do hàng hải là một nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế, bao gồm theo Công ước Liên hợp quốc về Luật biển. Tác động từ các hành động của Iran sẽ ảnh hưởng tới người dân ở mọi khu vực trên thế giới, đặc biệt là những nhóm dễ bị tổn thương nhất”, tuyên bố nêu rõ.
Tuyên bố nhấn mạnh, việc can thiệp vào vận tải quốc tế và làm gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu là mối đe dọa đối với hòa bình và an ninh quốc tế. Do vậy, các nước này kêu gọi ngay lập tức một lệnh tạm dừng toàn diện các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự, bao gồm các cơ sở dầu khí.
“Chúng tôi bày tỏ sẵn sàng đóng góp vào các nỗ lực phù hợp nhằm đảm bảo lưu thông an toàn qua eo biển. Chúng tôi hoan nghênh cam kết của các quốc gia đang tham gia lập kế hoạch chuẩn bị”, tuyên bố cho biết.
Tuyên bố hoan nghênh quyết định của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) về việc cho phép giải phóng phối hợp các kho dự trữ dầu chiến lược.
“Chúng tôi sẽ thực hiện các bước khác để ổn định thị trường năng lượng, bao gồm hợp tác với một số quốc gia sản xuất nhằm tăng sản lượng. Chúng tôi cũng sẽ phối hợp cung cấp hỗ trợ cho các quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất, bao gồm thông qua Liên hợp quốc và các tổ chức tài chính quốc tế”, tuyên bố cho hay.
Iran phong tỏa một phần eo biển Hormuz sau khi Mỹ và Israel mở chiến dịch không kích vào cuối tháng trước, khiến hoạt động vận tải qua eo biển chiến lược này gần như tê liệt.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi trong tuần này nói rằng tình hình hiện tại ở eo biển là do Mỹ và Israel gây ra. Ông cảnh báo rằng việc bất kỳ quốc gia nào tham gia nỗ lực phá vỡ sự phong tỏa Hormuz của Iran sẽ bị coi là “đồng lõa”.
Iran hôm qua cũng dọa mở rộng các cuộc tấn công trả đũa sang cả các địa điểm giải trí và du lịch trên toàn thế giới.
Người phát ngôn quân sự cấp cao của Iran, tướng Abolfazl Shekarchi, cảnh báo “các công viên, khu vui chơi giải trí và điểm du lịch” trên toàn cầu sẽ không còn an toàn đối với những đối thủ của Iran.
Lời đe dọa này làm dấy lên lo ngại rằng Iran có thể quay lại sử dụng các hình thức tấn công bất đối xứng bên ngoài Trung Đông như một công cụ gây sức ép.
Iran đã gia tăng các cuộc tấn công vào các cơ sở năng lượng tại các quốc gia Ả rập vùng Vịnh sau khi Israel ném bom mỏ khí đốt ngoài khơi South Pars quy mô lớn của Iran hồi đầu tuần.
Hai đợt máy bay không người lái của Iran đã tấn công một nhà máy lọc dầu tại Kuwait vào sáng sớm 20/3, gây ra hỏa hoạn. Nhà máy lọc dầu Mina Al-Ahmadi, có công suất khoảng 730.000 thùng/ngày, là một trong những cơ sở lớn nhất ở Trung Đông.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/them-nhieu-nuoc-tham-gia-mo-lai-hormuz-iran-canh-bao-20260321074926996.htm
