Chấm dứt cảnh “cào bằng” điểm quy đổi
Điểm mới đáng chú ý trong dự thảo lần này là việc yêu cầu các trường đại học phải xây dựng bảng quy đổi điểm chứng chỉ ngoại ngữ (như IELTS và các chứng chỉ tương đương khác như TOEFL, TOEIC, HSK…) sang thang điểm 10 với ít nhất 5 mức chênh lệch.
Theo dự kiến, thay vì việc các trường tự ý quy đổi mức IELTS 5.0 hay 6.0 đều thành điểm 10 như trước, bảng quy đổi mới sẽ phải phân hóa rõ rệt.
Ví dụ, mức IELTS 5.0 quy đổi tương đương 7,5 điểm; 5.5 tương đương 8,0 điểm; 6.0 tương đương 8,5 điểm; 6.5 tương đương 9 điểm; 7.0 tương đương 9,5 điểm. Từ IELTS 7.5 trở lên mới đạt mức điểm 10 tuyệt đối.
Như vậy, các trường không được phép quy đổi mọi mức chứng chỉ về cùng một mức điểm cao (9-10 điểm). Điều này nhằm phản ánh đúng năng lực của thí sinh và tạo sự công bằng giữa những người có trình độ ngoại ngữ khác nhau.
Quy định dự kiến mới của Bộ GD&ĐT làm giảm mạnh ưu thế của Chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế như IELTS (Ảnh: Huyên Nguyễn).
Những năm trước, Bộ không đưa ra quy định cụ thể về bảng quy đổi. Có trường đã chia theo 5 mức chênh lệch, nhưng cũng không ít chỉ chia quá ít mức chỉ 2-3.
Có thể kể đến như Trường Đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TPHCM) IELTS 6.0 được quy đổi thành 10, 5.5 được quy đổi thành 9, 5.0 được quy đổi thành 8.
Trường Đại học Nông lâm TPHCM quy đổi IELTS 5.0-5.5 quy đổi thành 8; 6.0-6.5 quy đổi thành 9; 7.0 trở lên quy đổi 10.
Cá biệt có trường quy đổi về một mức là 10 điểm, dù IELTS 5.0 hay 9.0 như Trường Đại học Thương Mại tính điểm 10 cho IELTS chỉ ở mức từ 5.0.
Phá thế “ngoại ngữ gánh cả tổ hợp”
Bên cạnh việc siết chặt cách quy đổi, dự thảo mới còn đưa ra một rào cản kỹ thuật quan trọng: Tổ hợp xét tuyển sử dụng kết quả các môn thi tốt nghiệp THPT có dùng chứng chỉ ngoại ngữ (được áp dụng miễn thi tốt nghiệp THPT theo quy định tại Quy chế thi tốt nghiệp THPT hiện hành), cơ sở đào tạo quy đổi kết quả chứng chỉ ngoại ngữ thành điểm môn ngoại ngữ theo thang điểm 10 để đưa vào tổ hợp môn xét tuyển thay thế môn ngoại ngữ theo nguyên tắc trọng số tính điểm xét môn ngoại ngữ không vượt quá 1/3 của tổng điểm theo thang điểm 30.
Điều này có thể hiểu, dù các trường có tự chủ trong việc xây dựng tổ hợp môn đến đâu, trọng số điểm ngoại ngữ (đã quy đổi từ IELTS) không được phép vượt quá 10 trên thang điểm 30.
Trước đây, nhiều trường đại học có xu hướng nhân hệ số 2 cho môn Ngoại ngữ khi xét tuyển các khối ngành Kinh tế, Ngôn ngữ. Điều này giúp những thí sinh có IELTS cao dễ dàng “lội ngược dòng” dù điểm các môn văn hóa khác như Toán hay Văn chỉ ở mức trung bình.
Với dự thảo mới, Bộ GD&ĐT đã chính thức “kéo” quy đổi chứng chỉ thành điểm môn Ngoại ngữ về đúng vị trí là một môn thành phần bình đẳng. Thí sinh sẽ không còn hy vọng dùng một chứng chỉ IELTS thật cao để “gánh” cho điểm yếu của các môn học khác. Muốn vào đại học top đầu, thí sinh bắt buộc phải học đều, thay vì chỉ dồn lực luyện thi chứng chỉ quốc tế.
Cắt giảm một nửa điểm khuyến khích
Không chỉ siết chặt bảng quy đổi, lợi thế về điểm cộng của thí sinh có IELTS cũng bị giảm đáng kể. Trong dự thảo mới, tổng điểm cộng tối đa chỉ còn 1,5 điểm.
So với mức 3 điểm của năm trước, thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ nay chỉ nhận được tối đa một nửa số điểm khuyến khích. Sự điều chỉnh này giúp giảm bớt khoảng cách quá lớn giữa nhóm thí sinh có điều kiện ôn luyện chứng chỉ quốc tế và nhóm thí sinh chỉ thi tốt nghiệp THPT thuần túy.
Thí sinh nghe tư vấn tuyển sinh đại học (Ảnh: UFM).
“Lệnh cấm” vừa quy đổi, vừa cộng điểm
Một thay đổi mang tính “chốt hạ” là quy định: Chứng chỉ ngoại ngữ chỉ được dùng để quy đổi điểm hoặc dùng để cộng điểm thưởng, không được áp dụng đồng thời cả hai.
Trước đây, tại các trường top đầu như Đại học Kinh tế Quốc dân hay Đại học Thương Mại, một thí sinh có IELTS “khủng” có thể vừa được quy đổi thành 10 điểm môn tiếng Anh, vừa được cộng thêm tới 3 điểm thưởng.
Tổng cộng, thí sinh này có thể nắm chắc 13/30 điểm ngay khi chưa bước vào phòng thi. Quy định mới sẽ xóa bỏ hoàn toàn “đặc quyền” này.
Việc điều chỉnh này được đánh giá là cần thiết để khắc phục tình trạng bất công trong những năm qua. Trong bối cảnh đề thi tiếng Anh có tính phân hóa cao, việc lạm dụng chứng chỉ IELTS để ưu tiên quá mức đã vô tình gây áp lực và thiệt thòi cho các thí sinh ở vùng sâu, vùng xa, nơi việc tiếp cận các kỳ thi quốc tế còn hạn chế.
Dự kiến, quy chế mới sẽ tạo ra một cuộc cạnh tranh thực chất hơn, buộc thí sinh phải đầu tư đều cho các môn học trong tổ hợp xét tuyển thay vì chỉ tập trung vào một chứng chỉ duy nhất.
Nguồn: https://dantri.com.vn/giao-duc/thi-sinh-co-ielts-bay-mat-loi-the-vi-du-thao-moi-cua-bo-gddt-20260129091742079.htm
