Tối 6/1, đội tuyển U23 Việt Nam dưới sự dẫn dắt của huấn luyện viên (HLV) Kim Sang-sik sẽ trở thành đội “mở hàng” cho năm mới của thể thao nước nhà với trận ra quân tại bảng A vòng chung kết U23 châu Á 2026. Sau tấm huy chương vàng (HCV) tại SEA Games 33, thầy trò họ đã gần như không được phép xả hơi khi mang trên vai nhiệm vụ tại giải châu lục. Càng áp lực hơn khi đây đó trên công luận đã có những so sánh về lứa từng tạo nên “cơn địa chấn Thường Châu” 2018.
Hồi ức về “kỳ tích Thường Châu”
Tám năm trước, đội U23 Việt Nam – dưới sự dẫn dắt của HLV Park Hang-seo – đến Thường Châu (Trung Quốc) dự vòng chung kết (VCK) U23 châu Á 2018 mà gần như không phải gánh chịu bất kỳ áp lực thành tích nào. Nòng cốt của đội tuyển khi ấy chính là lứa vừa gây thất vọng tại SEA Games 29 ở Malaysia vài tháng trước (bị loại ngay từ vòng bảng).
Những hình ảnh đẹp của U23 Việt Nam tại Thường Châu (Giang Tô, Trung Quốc) tháng 1/2018 (Ảnh: FIFA).
Tôi còn nhớ trước lúc lên đường, nhiệm vụ của “thầy Park” (khi ấy mới dẫn dắt đội được hơn 1 tháng) và các học trò chỉ là nỗ lực hết mình để đạt kết quả tốt nhất có thể, hy vọng vượt qua vòng bảng mà thôi. Vâng, phải cùng bảng với 2 “ông lớn” Hàn Quốc và Úc, lại thêm Syria ở vùng Tây Á cũng có thực lực không hề kém cạnh, cơ sở nào để “mơ” làm nên chuyện? Thử thách càng lớn thêm khi đội để thua Hàn Quốc ngay trận mở màn. Nhưng đội tuyển đã không hề suy sụp tinh thần mà vẫn chơi rất hay trong trận gặp Úc để rồi giành thắng lợi bằng bàn duy nhất của Quang Hải. Trận hòa Syria giúp U23 VN có 4 điểm, vừa đủ lách qua khe cửa hẹp, tiến vào tứ kết với vị trí nhì bảng.
Với sự phấn chấn và tự tin cao độ, các tuyển thủ Việt Nam đã chơi rất hay trong các trận tiếp theo ở vòng đấu “knock-out”, đặc biệt trong 2 trận tứ kết (Iraq) và bán kết (Qatar). Hàng loạt cầu thủ tuổi mới 21-22 như Quang Hải, Xuân Mạnh, Bùi Tiến Dũng (thủ môn), Duy Mạnh, Đình Trọng, Văn Thanh, Đức Huy, Đức Chinh, Tiến Linh, Văn Đức… bên cạnh những cái tên đã nổi lên trước đó như Công Phượng, Hồng Duy, Xuân Trường, Bùi Tiến Dũng (trung vệ của Thể Công)… tất cả đã chơi trên cả 100% khả năng của mình và cùng nhau tỏa sáng.
Hai trận tứ kết và bán kết gần như theo một kịch bản: hòa trong thời gian thi đấu chính thức, rồi thắng ở loạt sút luân lưu 11m. Cuối cùng là trận “chung kết trong mơ”, khi lứa cầu thủ tài năng ấy chỉ chịu thua sát nút trước một Uzbekistan mạnh vượt trội, đem về tấm huy chương bạc (HCB) lịch sử cho bóng đá nước nhà ở sân chơi châu lục.
Sau này, giới chuyên môn ví von những cầu thủ trẻ tạo nên “kỳ tích Thường Châu” ấy (cũng chính họ tiếp tục là nòng cốt của đội tuyển giành cúp vô địch AFF Cup 2018 và đội tuyển Việt Nam cho tới hiện tại) là “thế hệ vàng thứ 3” của bóng đá Việt Nam. Lứa đầu là những Hồng Sơn, Huỳnh Đức, Công Minh, Hoàng Bửu, Hữu Thắng, Đỗ Khải, Đức Thắng, Văn Sỹ, Minh Hiếu… hồi thập niên 1990 của thế kỷ trước từng nhiều lần giành HCB SEA Games và Đông Nam Á. Lứa thứ 2 là những tài năng như Công Vinh, Minh Phương, Tài Em, Thành Lương… từng lần đầu vượt qua Thái Lan để giành ngôi vô địch AFF Cup 2008.
Cũng có ý kiến cho rằng khi ấy “thầy Park” vừa hay mà vừa… may, vì ông tiếp nhận lứa cầu thủ rất tài năng, với những gương mặt được đào tạo rất bài bản từ “lò Hoàng Anh Gia Lai Arsenal JMG” hay những cầu thủ trẻ do HLV Hoàng Anh Tuấn dẫn dắt từng góp mặt ở FIFA World Cup U20 năm 2017 trước đó.
Những ý kiến trái chiều về lứa tuyển thủ trẻ hiện tại
Thật đáng tiếc khi sau lứa cầu thủ trẻ đầy tài năng ấy, dường như đã có một “khoảng trống” nhất định ở độ tuổi U23. Bằng chứng là vẫn dưới sự dẫn dắt của HLV Park Hang-seo, đội U23 Việt Nam (với đa số là những gương mặt mới) thậm chí còn đứng cuối bảng tại VCK châu Á năm 2020 (hòa 2 trận với UAE và Jordan, thua 1-2 trước CHDCND Triều Tiên), bị loại sớm. Năm 2022, đội U23 Việt Nam “đè” Thái Lan để vượt qua vòng bảng, sau đó bị loại ở vòng tứ kết khi thua Saudi Arabia 0-2. Tới VCK U23 châu Á gần nhất vào năm 2024, đội U23 VN thua Uzbekistan, xếp trên Kuwait và Malaysia, vào tứ kết rồi cũng dừng bước ở vòng đấu này với tỷ số 0-1 trước Iraq.
Như vậy, tính từ sau “kỳ tích Thường Châu”, đội tuyển U23 VN đã liên tiếp 3 lần góp mặt ở VCK châu Á, trong đó 2 lần gần nhất đều tiến vào tứ kết rồi đều để thua các “ông lớn” Tây Á như Saudi Arabia hay Iraq.
U23 Việt Nam có tinh thần tốt sau khi vừa đoạt chức vô địch SEA Games (Ảnh: Tiến Tuấn).
Lứa U23 dự VCK châu Á năm nay chính là thành phần U22 giành HCV tại SEA Games 33 trên đất Thái Lan. Người nổi bật nhất đương nhiên là Đình Bắc – mẫu tiền vệ tấn công và tiền đạo “ảo” đa năng, rất kỹ thuật, sáng tạo, dứt điểm cừ khôi mà khá lâu rồi bóng đá Việt Nam mới lại sở hữu. Một gương mặt sáng giá nữa là Thanh Nhàn – mẫu tiền đạo xông xáo, chơi bóng vừa “có đầu”, vừa giỏi dứt điểm trong khu phạt bóng; tiếc rằng cầu thủ đã ấn định tỷ số 3-2 trong trận chung kết SEA Games 33 mới bị dính chấn thương.
Tương tự là trường hợp của Bùi Vĩ Hào, cầu thủ từng được đánh giá cao khi HLV Troussier phát hiện, nhưng phong độ bị ảnh hưởng bởi chấn thương. Vị trí tiền vệ tấn công cũng có Khuất Văn Khang rất hay, nhưng thời gian qua có biểu hiện chững lại. Liệu Khang – người đã lần thứ 3 liên tiếp dự VCK U23 châu Á – có thể tìm lại phong độ cao nhất khi vào giải? Hàng tiền vệ có Thái Sơn, Xuân Bắc chơi ổn định ở trung tâm; Phi Hoàng, Minh Phúc cũng là các lựa chọn tốt ở 2 cánh. Ở hàng phòng ngự, sự vững vàng của thủ môn Trung Kiên rất đáng ghi nhận. Các hậu vệ như Lý Đức, Hiểu Minh, Nhật Minh chơi khá ổn định…
Dù vậy, như đã đề cập ở trên, đây đó đã có không ít áp lực lên các học trò của HLV Kim Sang-sik. Sau thành công ở cấp độ Đông Nam Á, đây là lần đầu tiên họ phải chứng minh khả năng của mình ở cấp độ châu lục. Thậm chí, họ đang được so sánh với “lứa Thường Châu” 8 năm trước, dù ai cũng biết mọi sự so sánh đều khập khiễng. Mới đây, đội U23 Việt Nam đã để thua 1-2 trước Syria trong trận giao hữu tại Qatar. Nhiều người lo ngại sẽ rất khó cho “thầy Kim”, bởi dường như lứa tuyển thủ hiện tại… không bằng so với lứa mà “thầy Park” từng dẫn dắt rất thành công tại VCK năm 2018.
U23 VN đang rất nỗ lực tập luyện trong những ngày qua và có thể tin vào quyết tâm của họ với mục tiêu ban đầu là giành vé vào tứ kết. Tại bảng A, U23 VN cùng bảng với chủ nhà Saudi Arabia – ứng cử viên vô địch (từng vô địch năm 2022); bên cạnh đó là Jordan (khá “ngang cơ”, rất có thể là đối thủ chính cạnh tranh vé đi tiếp) và Kyrgyzstan (lần đầu góp mặt).
Vậy nên, thay vì sự so sánh đơn thuần với “kỳ tích Thường Châu” (để rồi phải chịu áp lực không đáng có), các tuyển thủ của chúng ta nên xem quá khứ như động lực phấn đấu để thêm tự tin; đồng thời, họ cũng rất cần sự ủng hộ của người hâm mộ nước nhà để cố gắng chơi tốt nhất có thể ở từng trận đấu.
Tác giả: Nhà báo Hữu Bình là Phó Giám đốc Trung tâm Thông tin – Truyền thông Thể dục Thể thao (Cục Thể dục Thể thao, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch). Ông từng có nhiều năm phụ trách Ban Nội dung của Báo Thể thao TP.HCM và Tạp chí Thể thao; Ủy viên Thường vụ Hội Thể thao điện tử và Giải trí Việt Nam.
Chuyên mục TÂM ĐIỂM mong nhận được ý kiến của bạn đọc về nội dung bài viết. Hãy vào phần Bình luận và chia sẻ suy nghĩ của mình. Xin cảm ơn!
Nguồn: https://dantri.com.vn/tam-diem/u23-viet-nam-du-giai-chau-a-hay-bien-ap-luc-thuong-chau-thanh-dong-luc-20260105154245167.htm

