Xác của một UAV Nga (Ảnh: AFP).
Ukraine đang cân nhắc yêu cầu xác minh hộ chiếu khi mua SIM điện thoại nội địa, nhằm đối phó với việc Nga gần đây sử dụng chúng trên UAV FPV. Thông tin trên được ông Serhii Beskrestnov, cố vấn của Bộ trưởng Quốc phòng, đăng trên Telegram ngày 18/2.
Nga ngày càng triển khai các UAV “tàu mẹ”, tức UAV cỡ lớn có khả năng mang theo và phóng các UAV FPV nhỏ hơn. Chiến thuật này đã mở rộng đáng kể tầm hoạt động của UAV FPV, vốn trước đây chỉ bay trong khoảng 20-30km, lên khoảng cách xa hơn nhiều.
Theo ông Beskrestnov, lực lượng Nga sử dụng mạng di động LTE và SIM của Ukraine để điều khiển UAV FPV từ xa.
“Nga nhận ra họ có thể đưa UAV FPV bằng các UAV cánh cố định tới những khu vực có sóng di động mạnh và ổn định, rồi thả UAV xuống mục tiêu”, ông Beskrestnov cho biết.
Ông nói thêm rằng các kíp điều khiển thực hiện việc điều khiển từ bên trong lãnh thổ Nga, và thời gian bay của UAV chỉ kéo dài “tính bằng phút”.
Một trong những biện pháp đối phó có thể là hạn chế việc bán SIM điện thoại của Ukraine. Tuy nhiên, ông Beskrestnov thừa nhận đây là biện pháp “khó được ủng hộ về mặt chính trị” và sẽ cần sửa đổi luật quốc gia.
Biện pháp này sẽ không thể loại bỏ hoàn toàn mối đe dọa từ UAV Nga, nhưng có thể hạn chế quy mô của cái mà ông gọi là quá trình bán SIM “không được kiểm soát”.
Một cách khác để giảm hiệu quả của UAV FPV Nga là vô hiệu hóa một số dịch vụ truyền dữ liệu. Tuy nhiên, ông Beskrestnov cảnh báo rằng biện pháp này cũng sẽ gây “tổn thất đáng kể” cho chính Ukraine.
Samuel Bendett, chuyên gia về UAV tại Trung tâm Phân tích Hải quân (Mỹ), cho rằng việc gia tăng sử dụng các loại UAV này gắn liền trực tiếp với sự phát triển của công nghệ thương mại, đặc biệt là sự mở rộng của mạng di động LTE.
“Hiện chúng ta chưa thấy số lượng lớn các UAV Nga như vậy, nhưng nhiều khả năng tần suất sẽ tăng lên”, ông Bendett nói với Kyiv Independent.
Theo ông Bendett, yêu cầu mua SIM Ukraine bằng hộ chiếu có thể ảnh hưởng tới số lượng UAV mà Nga có thể triển khai. Tuy nhiên, ông cho biết lực lượng Nga cũng đang phát triển các hệ thống kết nối mạng nhằm bảo đảm rằng UAV vẫn có thể hoạt động ngay cả khi bị áp đặt các hạn chế như vậy.
Sĩ quan Ukraine đã nghỉ hưu và chuyên gia quốc phòng Viktor Kevliuk cũng có quan điểm tương tự, cho rằng việc chặn SIM thương mại sẽ làm gián đoạn các kênh điều khiển dùng để truyền dữ liệu đo xa, hình ảnh video và mệnh lệnh.
Theo ông Kevliuk, việc yêu cầu bán SIM kèm hộ chiếu cũng sẽ giúp cơ quan chức năng nhanh chóng phát hiện các kế hoạch sử dụng đáng ngờ.
Tuy nhiên, ông lưu ý rằng UAV hiện đại không chỉ phụ thuộc vào mạng di động. Chúng có thể hoạt động thông qua liên kết vệ tinh, hệ thống cáp quang hoặc các kênh vô tuyến tự động.
“Đây có thể là một phần của cách tiếp cận tổng thể, nhưng không giải quyết vấn đề một cách căn bản. Tốt hơn nên kết hợp sáng kiến này với các biện pháp an ninh và đối phó khác”, ông nói.
Đầu năm 2026, lực lượng Ukraine đã ghi nhận lần đầu Nga sử dụng Gerbera và Molniya làm UAV “tàu mẹ”. Đến tháng 2, chiến thuật tương tự cũng được ghi nhận với UAV tầm xa dòng Shahed.
Theo ông Kevliuk, việc triển khai UAV “tàu mẹ” có hiệu quả cao hơn về chi phí, vì UAV rẻ hơn tên lửa, đồng thời cho phép tiến hành tấn công mà không gây rủi ro lớn cho phi công.
Ông cho rằng cách tiếp cận này cũng giúp lực lượng Nga triển khai chiến thuật bầy đàn hiệu quả hơn, trong khi các nhà sản xuất tiếp tục phát triển mô-đun và khái niệm tác chiến để tăng khả năng phối hợp giữa các loại UAV khác nhau.
“Điều này tạo ra một cơ chế tấn công linh hoạt hơn và ít dễ tổn thương hơn so với UAV cảm tử đơn lẻ hoặc UAV FPV có tầm hoạt động ngắn”, ông Kevliuk nói thêm.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/ukraine-bao-dong-khi-nga-bien-dan-sat-thu-tren-khong-nguy-hiem-hon-20260220142923864.htm
