Vì sao Bitcoin rớt giá nhanh nhưng cũng sớm phục hồi?

Bitcoin (BTC) là tài sản đầu tiên phản ánh xung đột Trung Đông vào giá vì đây là thị trường duy nhất còn mở khi Mỹ và Israel lần đầu phát động cuộc tấn công vào Iran trong ngày cuối tuần 28/2. Tiền số lớn nhất thế giới đã giảm 8,5% trong phiên hôm đó.

Tuy nhiên, chỉ hai tuần sau, Bitcoin đã phục hồi và có tốc độ tăng giá nhanh hơn vàng, S&P 500 và thị trường chứng khoán châu Á. Chỉ có dầu mỏ và đồng USD thể hiện tốt hơn, nhưng cả hai đều là những tài sản hưởng lợi trực tiếp từ chính cuộc xung đột.

Vai trò “tài sản trú ẩn an toàn” của Bitcoin – một quan điểm từng gây tranh cãi trong giai đoạn giá đi ngang cuối năm ngoái – dường như đang quay trở lại trong suy nghĩ của nhà đầu tư. Bên cạnh đó, BTC còn đang hoạt động như “bộ hấp thụ” cú sốc nhanh nhất của thị trường toàn cầu khi các đợt leo thang ngày càng lớn hơn nhưng mức sụt giảm lại ngày càng nhỏ hơn.

Mô hình này trở nên rõ ràng hơn khi nhìn vào nơi Bitcoin tìm thấy lực mua sau mỗi đợt bán tháo. Ngày 28/2, ngày diễn ra các cuộc không kích ban đầu, giá chạm đáy gần 63.000 USD. Ngày 2/3, sau khi tên lửa trả đũa của Iran tấn công các quốc gia vùng Vịnh, đáy là 65.300 USD được ghi nhận. Đến ngày 7/3, một tuần sau xung đột kéo dài, mức thấp nhất là 67.000 USD. Sau các cuộc tấn công tàu chở dầu ngày 12/3, giá được giữ trên 69.000 USD. Diễn biến gần nhất là sau sự kiện tại đảo Kharg vào ngày 14/3, mức thấp nhất vẫn hơn 70.300 USD.

Nói một cách đơn giản, mỗi đợt bán tháo của Bitcoin đều tìm thấy người mua ở mức cao hơn so với lần trước. Đường xu hướng của các đáy cao dần đã tăng khoảng 1.000-2.000 USD sau mỗi sự kiện. Tuy nhiên, vùng 74.000 USD vẫn đóng vai trò kháng cự và đã từ chối Bitcoin trong 4 lần kiểm tra gần đây.

BTC đang neo giá trên 73.800 USD một đơn vị, cải thiện hơn 17% so với đáy ngắn hạn vào thời điểm diễn ra cuộc xung đột. Giá dầu đã tăng hơn 40% kể từ khi xung đột bắt đầu. S&P 500 giảm. Vàng biến động mạnh theo cả hai chiều. Cổ phiếu châu Á có tuần tồi tệ nhất kể từ tháng 3/2020.

Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là Bitcoin đột nhiên trở thành tài sản trú ẩn an toàn, vì nó vẫn giảm mỗi khi có tin tức lớn. Nhưng nó phục hồi nhanh hơn và mỗi lần phục hồi đều giữ được ở mức cao hơn trước.

Sự tương phản với đầu năm nay khá rõ rệt. Đầu tháng 2, một làn sóng thanh lý đột ngột đã xóa sổ 2,5 tỷ USD vị thế sử dụng đòn bẩy trong cuối tuần khi Bitcoin lao dốc xuống 77.000 USD, làm bốc hơi khoảng 800 tỷ USD giá trị thị trường so với đỉnh tháng 10/2025. Thời điểm đó, nhiều bên phân tích cho rằng đó là một cú sốc có thể phá vỡ niềm tin của thị trường trong nhiều tháng sau.

Tuy nhiên, theo Shaurya Malwa – đồng lãnh đạo nhóm dữ liệu và token ở châu Á của CoinDesk, đó không phải rủi ro mang tính hệ thống mà chỉ là “đợt thanh lọc” giúp loại bỏ những nhà đầu tư yếu nhất và để lại một thị trường gọn nhẹ hơn, có thể hấp thụ các tin tức xấu.

Bên mua tiền số lớn nhất đến từ Mỹ, khi nhu cầu từ các tổ chức đang dần quay trở lại. Các quỹ ETF Bitcoin giao ngay đã ghi nhận khoảng 1,3 tỷ USD dòng vốn ròng chảy vào từ đầu tháng 3 đến cuối tuần trước, đưa chúng tiến gần tới tháng đầu tiên có dòng vốn ròng dương kể từ tháng 10/2025.

Bối cảnh vĩ mô cũng giúp củng cố thêm vị thế của Bitcoin. Cuối tuần trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đã không tấn công hạ tầng dầu mỏ tại đảo Kharg – khu vực sản xuất dầu của Iran – với “lý do nhân đạo”, nhưng sẽ “ngay lập tức xem xét lại” nếu nước này tiếp tục chặn eo biển Hormuz. Iran đáp trả rằng bất kỳ cuộc tấn công nào vào hạ tầng năng lượng sẽ kích hoạt các cuộc tấn công trả đũa vào các cơ sở liên quan đến Mỹ.

Mối đe dọa trên, nếu xảy ra, sẽ khiến tình trạng gián đoạn nguồn cung dầu mỏ trở nên nghiêm trọng hơn rất nhiều. Trước đó, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đã nhận định rằng nguồn cung dầu thế giới đang đứt gãy lớn nhất lịch sử.

Tuy nhiên, các bên phân tích vẫn chưa cho rằng Bitcoin đã hoàn toàn thoát khỏi rủi ro. Tâm lý thị trường vẫn cực kỳ thận trọng. Chỉ số sợ hãi và tham lam của thị trường tiền số vẫn nằm trong vùng “sợ hãi tột độ”. Đồng thời, lãi suất funding (funding rate) của hợp đồng tương lai vĩnh cửu (perpetual futures) vẫn ở mức âm.

Funding rate là khoản thanh toán định kỳ được trao đổi giữa các nhà giao dịch trên thị trường hợp đồng tương lai vĩnh cửu nhằm giữ cho giá hợp đồng bám sát thị trường giao ngay. Khi funding rate âm, những người bán khống (short selling) phải trả tiền cho các vị thế mua (long position). Điều này cho thấy tâm lý bi quan đang chiếm ưu thế và các nhà giao dịch sẵn sàng trả phí để duy trì việc cược vào chiều giảm giá.

Dù còn nhiều rủi ro, cách Bitcoin “thích nghi” với cuộc xung đột lại cho nhà đầu tư hiểu thêm về bản chất của thị trường tiền số. Nó không phải là nơi trú ẩn an toàn và cũng không hoàn toàn là tài sản rủi ro. BTC đã trở thành một “bể thanh khoản” (liquidity pool) giao dịch 24/7 có khả năng hấp thụ cú sốc nhanh chóng, đơn giản vì đó là tài sản duy nhất vẫn đang giao dịch khi biến cố xảy ra.

Tiểu Gu (theo CoinDesk)