Một lô vũ khí viện trợ cho Ukraine (Ảnh: Reuters).
Viện Kinh tế Thế giới Kiel (Đức) thông báo ngày 11/2 rằng viện trợ quân sự của Mỹ dành cho Ukraine đã giảm 99% trong năm 2025, khiến các nước châu Âu phải bù đắp khoảng trống khi xung đột Nga – Ukraine sắp tròn 4 năm.
Theo báo cáo từ Ukraine Support Tracker của Viện Kiel, viện trợ quân sự của châu Âu cho Ukraine tăng 67% trong năm 2025, trong khi viện trợ nhân đạo và tài chính tăng 59%.
Sự gia tăng hỗ trợ từ châu Âu giúp mức viện trợ cho Ukraine nhìn chung vẫn ổn định bất chấp sự sụt giảm mạnh từ Mỹ. Tuy nhiên, tổng hỗ trợ quân sự cho Kiev vẫn thấp hơn 13% so với mức trung bình hằng năm giai đoạn 2022-2024, báo cáo cho biết.
Sự sụt giảm mạnh của viện trợ quân sự Mỹ diễn ra trong năm đầu tiên Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng. Kể từ khi nhậm chức tháng 1/2025, ông Trump không phê duyệt gói viện trợ quốc phòng mới nào theo cơ chế Presidential Drawdown Authority (PDA), công cụ từng được chính quyền cựu Tổng thống Joe Biden sử dụng thường xuyên.
Thay vào đó, chính quyền ông Trump chọn cách bán vũ khí cho Ukraine thông qua các đối tác NATO, dựa trên danh sách PURL.
Năm 2025, các nước tài trợ trong NATO đã mua 3,7 tỷ euro (khoảng 4,39 tỷ USD) vũ khí Mỹ cho Ukraine, bao gồm hệ thống pháo phản lực cơ động cao HIMARS và các tổ hợp phòng không Patriot.
Báo cáo cũng nêu rằng hiện nay Liên minh châu Âu (EU) cung cấp phần lớn viện trợ tài chính và nhân đạo cho Ukraine, trong khi chỉ một nhóm nhỏ quốc gia tài trợ chịu trách nhiệm phần lớn viện trợ quân sự.
Ông Christoph Trebesch, Trưởng nhóm Ukraine Support Tracker, nhận định: “Nhu cầu ngân sách ngày càng tăng của Ukraine hiện chủ yếu được tài trợ thông qua các khoản vay và tài trợ của EU”.
Ông nói thêm rằng việc phụ thuộc nhiều hơn vào viện trợ của EU giúp gánh nặng tài chính được phân bổ công bằng hơn giữa các nước thành viên theo tỷ trọng GDP, nhưng điều này chỉ đúng với viện trợ tài chính, còn viện trợ quân sự vẫn phụ thuộc nhiều vào các khoản đóng góp song phương của từng quốc gia.
Trong giai đoạn 2022-2025, Đức và Anh chiếm khoảng 2/3 tổng viện trợ quân sự của Tây Âu dành cho Ukraine. Bắc Âu là khu vực tài trợ quân sự lớn thứ 2. Ngược lại, viện trợ từ Đông Âu và Nam Âu suy giảm rõ rệt khi tỷ trọng viện trợ quân sự của Đông Âu giảm từ 17% (2022) xuống còn 2% (2025). Trong khi đó, khu vực Nam Âu ghi nhận mức giảm từ 7% xuống 3% trong cùng giai đoạn.
Trong một diễn biến có liên quan, Bộ Quốc phòng Anh cho biết nước này đã đồng ý mua vũ khí Mỹ cho Ukraine, trở thành đồng minh mới nhất tham gia chương trình PURL của NATO.
“Tôi vui mừng xác nhận rằng Anh đang cam kết 150 triệu bảng cho PURL”, Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey nói.
Danh sách PURL được thành lập mùa hè năm ngoái để cho phép Mỹ tiếp tục chuyển giao vũ khí cho Ukraine. Dưới thời Tổng thống Donald Trump, viện trợ quân sự mới từ Washington đã cạn kiệt, nhưng Nhà Trắng sẵn sàng bán vũ khí được các đồng minh khác trả tiền để chuyển cho Ukraine.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/vien-tro-quan-su-cua-my-cho-ukraine-giam-99-20260212100124318.htm
