Mở đầu phiên thảo luận, không khí lạc quan bao trùm khi các con số “biết nói” được đưa ra. Ông Nguyễn Hải Minh, Phó chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham), đã chia sẻ những dữ liệu đầy phấn khởi từ cộng đồng doanh nghiệp châu Âu.
Nhà đầu tư nước ngoài lạc quan về tăng trưởng của Việt Nam
Theo ông Minh, Chỉ số Niềm tin Kinh doanh (BCI) của các doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam trong quý IV/2025 đã đạt mức 80 điểm, cao nhất 5 năm qua, đánh dấu sự phục hồi mạnh mẽ niềm tin của giới đầu tư lục địa già sau giai đoạn nhiều thử thách.
Đáng chú ý, khảo sát cho thấy có tới 88% doanh nghiệp thành viên EuroCham khẳng định sẽ giới thiệu Việt Nam như một điểm đến đầu tư hấp dẫn cho các đối tác khác.
“Trong mắt nhà đầu tư châu Âu, Việt Nam đang ở vị trí rất tích cực và đầy tiềm năng. Việt Nam luôn là đối tác chiến lược và quan trọng bậc nhất của Liên minh Châu Âu (EU) trong khu vực”, ông Minh khẳng định.
Các khách mời tham gia thảo luận tại Diễn đàn Đầu tư – Kinh doanh vùng Trung tâm kinh tế phía Nam do VCCI tổ chức tại TPHCM (Ảnh: Ngọc Như).
Minh chứng rõ nét nhất cho nhận định này là hiệu quả thực thi của Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam – EU (EVFTA). Sau 5 năm đi vào cuộc sống, kim ngạch thương mại hai chiều đã được nâng lên một tầm cao mới. Ông Minh đưa ra so sánh ấn tượng: “Chỉ trong 5 năm vừa qua, kim ngạch thương mại đã chiếm đến 40% tổng kim ngạch của cả 30 năm trước cộng lại”.
Đặc biệt, việc Việt Nam và EU vừa nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tuần trước được xem là “cú hích” mở ra cơ hội to lớn chưa từng có cho cộng đồng doanh nghiệp hai bên.
Đồng quan điểm lạc quan, Bà Xu Xi – Phó hội trưởng Chi hội TPHCM – Hiệp hội Doanh nghiệp Trung Quốc tại Việt Nam – tiếng nói của hơn 400 doanh nghiệp, bao gồm các tập đoàn lớn như Continental và Bestway – cho biết kết quả khảo sát nội bộ cũng rất khả quan. Cụ thể, 75% doanh nghiệp Trung Quốc bày tỏ sự hài lòng với môi trường kinh doanh tại Việt Nam.
“Các nhà đầu tư đánh giá cao sự ổn định chính trị và một thị trường năng động, đầy sức sống tại Việt Nam. Đây là nền tảng quan trọng để chúng tôi yên tâm rót vốn và mở rộng sản xuất”, đại diện Hiệp hội này chia sẻ.
Những điểm nghẽn cần tháo gỡ
Bên cạnh những gam màu sáng, diễn đàn cũng là nơi các nhà đầu tư thẳng thắn “hiến kế” và chỉ ra những rào cản đang kìm hãm sự phát triển, đặc biệt là sự thiếu đồng bộ giữa chính sách và thực thi.
Dù đánh giá cao sự thay đổi tích cực trong tư duy kinh tế tư nhân và cải cách thể chế ở cấp vĩ mô, ông Nguyễn Hải Minh, Phó Chủ tịch EuroCham, vẫn bày tỏ sự “tiếc nuối” về vấn đề thời điểm trong thu hút đầu tư.
Ông dẫn chứng câu chuyện trong lĩnh vực năng lượng tái tạo – một lĩnh vực thế mạnh về tài chính và chuyên môn của châu Âu. Nhiều tập đoàn lớn đã chuẩn bị sẵn nguồn vốn khổng lồ, sẵn sàng rót vào Việt Nam.
Tuy nhiên, do sự chậm trễ trong việc ban hành quy hoạch điện gió ngoài khơi hay cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA), họ đã buộc phải chuyển nguồn lực sang các quốc gia khác.
Năng lượng tái tạo là một trong những lĩnh vực được nhà đầu tư châu Âu quan tâm đầu tư tại Việt Nam (Ảnh: DT).
Một vấn đề khác được ông Minh nêu ra là tham vọng biến Việt Nam thành trung tâm trung chuyển (hub) logistics của khu vực, tương tự như Singapore. Dù tiềm năng rất lớn và nhà đầu tư rất hào hứng với các ý tưởng đột phá như Khu thương mại tự do hay Trung tâm tài chính tại TPHCM, nhưng khung pháp lý cũ đang là chiếc áo quá chật.
“Cơ hội không chờ đợi mãi. Nhiều nhà đầu tư muốn dùng Việt Nam làm trung tâm logistics nhưng quy định về kho ngoại quan còn nhiều giới hạn. Rất mừng là hiện nay đã có khung pháp lý cho khu thương mại tự do, nhưng chúng tôi kỳ vọng sự phối hợp giữa Trung ương và địa phương cần nhịp nhàng hơn nữa để hiện thực hóa các chính sách này”, ông Minh kiến nghị.
Từ phía các nhà đầu tư Trung Quốc, dù hài lòng về sự ổn định chính trị, họ vẫn gặp khó khăn về thủ tục hành chính. Đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Trung Quốc phản ánh tình trạng “khó khăn” khi cách hiểu quy định giữa các địa phương chưa thống nhất, đặc biệt trong lĩnh vực thuế và hải quan.
Đồng thời, hạ tầng logistics tại một số khu vực chưa đáp ứng được tốc độ phát triển cũng là một trở ngại cần sớm khắc phục.
Thu hút dòng vốn chất lượng cao
Ở một góc nhìn khác, ông Leaw Wee Ming, Tổng giám đốc Khu công nghiệp VSIP Cần Thơ, mang đến diễn đàn câu chuyện về sự chuyển dịch chất lượng đầu tư.
Theo ông, sự lạc quan không chỉ đến từ số lượng dự án mà còn từ chất lượng dòng vốn. VSIP hiện đang nhận được rất nhiều yêu cầu từ các nhà đầu tư chất lượng cao và đội ngũ nhân tài quốc tế.
“Chúng tôi tích hợp các tiêu chuẩn Xanh, Bền vững và ESG (Môi trường – Xã hội – Quản trị) vào ngay từ khâu thiết kế quy hoạch hạ tầng và nguyên tắc vận hành. Mục tiêu là giảm dấu chân carbon dài hạn, sử dụng tài nguyên có trách nhiệm và số hóa việc vận hành”, ông Leaw Wee Ming nhấn mạnh.
ông Leaw Wee Ming, Tổng giám đốc VSIP Cần Thơ, chia sẻ bí quyết thu hút các nhà đầu tư chất lượng cao đến Việt Nam (Ảnh: Ngọc Như).
Ông cho rằng, để đón được “đại bàng”, hạ tầng công nghiệp phải trở thành một nền tảng “có thể đầu tư được” (investable), đáp ứng các yêu cầu khắt khe của thị trường toàn cầu. Việc phát triển các khu đô thị vệ tinh (township) song song với khu công nghiệp cũng được xem là chiến lược then chốt để tạo động lực tăng trưởng bền vững cho địa phương.
Kết lại phiên thảo luận, ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng Ban Pháp chế, Phó Tổng Thư ký VCCI, đã gửi đi thông điệp trấn an mạnh mẽ. Ông khẳng định Chính phủ đã nhận diện rõ các vướng mắc được nêu ra và đang quyết liệt cải thiện.
“Việt Nam đang có những đột phá chưa từng có về thể chế. Ví dụ điển hình là Luật về tòa án chuyên biệt trong trung tâm tài chính sắp tới sẽ cho phép có thẩm phán nước ngoài, xét xử theo luật nước ngoài và sử dụng ngôn ngữ nước ngoài. Đây là bước tiến vượt bậc về tư duy pháp lý”, ông Tuấn nhấn mạnh.
Ông Tuấn cũng cho hay, các vướng mắc mà các nhà đầu tư nêu ra đã được Chính phủ nhận diện và đang cải thiện. “Với những tín hiệu tích cực từ cải cách thể chế và niềm tin vững chắc từ cộng đồng quốc tế, tôi tin tưởng năm 2026 sẽ chứng kiến sự chuyển biến mạnh mẽ, đưa kinh tế Việt Nam bước vào chu kỳ tăng trưởng mới đầy hứa hẹn”, ông Tuấn nói.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/doanh-nghiep-fdi-dat-niem-tin-lon-vao-trien-vong-kinh-te-viet-nam-20260204231734322.htm
