Trước mỗi chuyến đi xa dịp Tết, nhiều tài xế thường chú ý đến động cơ, dầu máy, nhiên liệu, nhưng lại ít quan tâm đúng mức đến lốp xe – bộ phận duy nhất tiếp xúc với mặt đường.
Trong cuộc trao đổi với báo Dân trí, ông Vương Thái Hà, chuyên gia về lốp ô tô với gần 20 năm kinh nghiệm trong ngành đã chia sẻ những hiểu lầm phổ biến và các lưu ý quan trọng để đảm bảo an toàn khi sử dụng lốp xe.
Vậy trước chuyến đi dài dịp Tết, tài xế cần kiểm tra những gì và nên chuẩn bị ra sao để tránh rủi ro từ lốp xe? Những lưu ý này sẽ được chia sẻ chi tiết trong video dưới đây.
Chuyên gia chỉ ra những hiểu lầm về lốp dẫn tới mất an toàn khi lái xe (Video: Đoàn Thủy – Thương Huyền).
Thưa chuyên gia, hiểu lầm lớn nhất của người dùng Việt Nam về lốp ô tô hiện nay là gì?
– Hiểu lầm lớn nhất là nhiều người cho rằng lốp chỉ cần “còn gai, chưa mòn” thì vẫn an toàn. Thực tế, lốp là chi tiết chịu tải, chịu nhiệt và làm việc liên tục với mặt đường. Ngoài độ mòn, các yếu tố như tuổi lốp, độ chai cứng của cao su hay biến dạng kết cấu đều ảnh hưởng trực tiếp đến độ bám và an toàn, dù bề ngoài lốp vẫn còn mới.
Vậy lốp giá rẻ và lốp cao cấp khác nhau ở đâu nếu nhìn từ góc độ kỹ thuật?
– Sự khác biệt chủ yếu nằm ở chất liệu, thiết kế, cấu trúc và hiệu suất đã được kiểm nghiệm.
Lốp cao cấp sử dụng hợp chất cao su tiên tiến hơn, kết hợp cao su tự nhiên, cao su tổng hợp, silica và các phụ gia đặc biệt để tăng độ đàn hồi, giảm tích tụ nhiệt khi chạy đường dài. Trong khi đó, một số dòng lốp giá thấp có thể sử dụng tỷ lệ carbon black cao hơn để tối ưu chi phí, tuy nhiên hiệu suất thực tế còn phụ thuộc vào tiêu chuẩn thiết kế và kiểm định của từng hãng.
Về cấu trúc, lốp cao cấp có lớp dây đai và thành lốp được gia cố bằng vật liệu composite tốt hơn, tăng khả năng chịu lực và chống hư hỏng. Gai lốp cũng được thiết kế phức tạp hơn để thoát nước nhanh, giảm nguy cơ trượt nước.
Thử nghiệm phanh theo tiêu chuẩn châu Âu trong một số bài test của ADAC hoặc AutoBild cho thấy ở tốc độ 80 km/h trên đường ướt, lốp giá rẻ có thể khiến quãng đường phanh dài hơn lốp cao cấp tới 18 mét.
Nếu chỉ chọn một yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn nhưng hay bị bỏ qua, đó có phải là lốp không?
– Đúng. Lốp là điểm tiếp xúc duy nhất giữa xe và mặt đường, quyết định khả năng phanh, vào cua và kiểm soát xe. Nhiều người sẵn sàng đầu tư vào nội thất hay âm thanh, nhưng lại tiết kiệm ở lốp, điều này đi ngược với nguyên tắc an toàn.
Quan niệm “lốp càng to, xe càng bám đường” có đúng không?
– Quan niệm này không hoàn toàn đúng. Lốp to hơn có thể tăng diện tích tiếp xúc, nhưng nếu không phù hợp với thiết kế hệ thống treo, mâm xe và trọng lượng xe, nó có thể làm giảm độ bám khi trời mưa, tăng tiêu hao nhiên liệu và gây mòn không đều.
Áp suất lốp nên bơm theo khuyến cáo của hãng hay theo kinh nghiệm?
– Người dùng nên ưu tiên bơm theo khuyến cáo của nhà sản xuất. Đây là mức áp suất đã được tính toán dựa trên tải trọng, hệ thống treo và đặc tính vận hành. Việc bơm theo “kinh nghiệm” chỉ nên áp dụng trong những trường hợp đặc biệt như chở nặng và vẫn phải trong giới hạn cho phép.
Khi xe rung vô lăng hoặc lệch lái, người dùng thường hiểu sai nguyên nhân ở đâu thưa ông?
– Nhiều người cho rằng nguyên nhân nằm ở thước lái hoặc hệ thống treo. Thực tế ghi nhận tại các xưởng của chúng tôi, lốp và bánh xe mới là yếu tố gây ra phần lớn hiện tượng rung vô lăng, như lốp biến dạng, cân bằng động kém, đảo lốp sai chu kỳ hoặc sai lệch góc đặt bánh xe.
Dấu hiệu nào cho thấy lốp đã không còn an toàn dù bề ngoài vẫn còn mới?
– Một số dấu hiệu quan trọng gồm: lốp đã trên 5 năm kể từ ngày sản xuất, cao su chai cứng, xuất hiện vết nứt nhỏ ở hông lốp, xe trượt nhiều hơn khi phanh gấp hoặc vào cua, tiếng ồn lốp tăng bất thường. Đây đều là cảnh báo khả năng bám đường của lốp đã suy giảm.
Thông số ngày sản xuất được dập nổi trên thành lốp (Ảnh minh hoạ: Bảo Linh).
Vậy sau bao lâu nên đảo lốp và cân chỉnh bánh xe?
– Thông thường nên đảo lốp và kiểm tra cân chỉnh góc đặt bánh xe ít nhất mỗi 6 tháng hoặc 10.000 km, tùy điều kiện nào đến trước. Nếu xuất hiện dấu hiệu lệch lái, rung vô lăng hoặc mòn lốp không đều, nên kiểm tra sớm hơn.
Khi cho xe đi kiểm tra bảo dưỡng lốp, người dùng đồng thời cũng nên kiểm tra luôn hệ thống phanh.
Ngoài kích thước, thông số nào trên lốp là quan trọng nhất?
– Quan trọng nhất là chỉ số tải và chỉ số tốc độ. Đây là hai thông số quyết định khả năng chịu tải và độ an toàn khi xe vận hành ở tốc độ cao. Dùng lốp không đúng chỉ số có thể gây nguy hiểm nghiêm trọng.
Lốp xe điện có gì khác so với lốp xe xăng?
– Xe điện thường nặng hơn xe xăng từ 20-30% do bộ pin lớn, nên lốp cần cấu trúc khung và thành lốp chắc chắn hơn, thường có ký hiệu tải trọng cao.
Ngoài ra, xe điện có mô-men xoắn lớn ngay từ lúc khởi động, khiến lốp có thể mòn nhanh hơn nếu thường xuyên tăng tốc mạnh. Do xe vận hành êm, tiếng ồn từ lốp cũng trở nên rõ hơn, nên nhiều loại lốp dành cho xe điện được tích hợp lớp vật liệu tiêu âm để giảm tiếng ồn.
Nếu chỉ gửi tới độc giả 3 lời khuyên ngắn gọn và thực tế nhất về lốp xe, ông sẽ nói gì?
– Thứ nhất, hãy luôn coi lốp là trang bị an toàn, không phải phụ kiện. Thứ hai, luôn bơm đúng áp suất và kiểm tra cân bằng động, cân chỉnh góc đặt bánh xe định kỳ sau mỗi 6 tháng hoặc 10.000 km. Thứ ba, đừng chờ lốp mòn mới thay, vì tuổi lốp và chất lượng cao su quan trọng không kém độ dày gai lốp.
Xin trân trọng cảm ơn ông về cuộc trao đổi!
Nguồn: https://dantri.com.vn/o-to-xe-may/chuyen-gia-chi-ra-nhung-hieu-lam-ve-lop-gay-mat-an-toan-khi-lai-xe-20260214002045187.htm
