Các nước phản ứng ra sao trước biến động thuế quan mới của Mỹ?

Ngày 20-2 (giờ Mỹ), với tỉ lệ phiếu 6-3, Tòa án tối cao Mỹ đã tuyên bố việc chính quyền ông Trump sử dụng Đạo luật Quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế (IEEPA) năm 1977 để áp đặt thuế quan là vượt quá thẩm quyền.

Không lâu sau đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố ông đã ký các sắc lệnh áp thuế 10% đối với hàng nhập khẩu từ tất cả các quốc gia, hiệu lực “gần như ngay lập tức”.

Hàn Quốc

Sau tuyên bố áp thuế của ông Trump, Nhà Xanh (Hàn Quốc) cho biết chính phủ nước này sẽ rà soát kỹ lưỡng lại thỏa thuận thương mại với Mỹ và đưa ra quyết định dựa trên lợi ích quốc gia, đồng thời đặt nghi vấn về thỏa thuận thương mại ký kết hồi tháng 11-2025 với ông Trump.

Theo Hãng tin Al Jazeera, thuế quan của ông Trump đem lại tín hiệu tích cực đối với các tập đoàn lớn trong lĩnh vực hóa chất, dược phẩm và chất bán dẫn của Hàn Quốc.

Trong khi đó, các nhà xuất khẩu ô tô vẫn phải chịu mức thuế 25%. Ngoài ra, thép xuất khẩu tiếp tục bị áp thuế 50%.

Giới chức Hàn Quốc nhận định những thay đổi quá nhanh về cơ chế thuế quan có thể gây ảnh hưởng đến các thỏa thuận lớn, bao gồm hợp đồng đóng tàu trị giá hàng tỉ USD gần đây với Mỹ, cùng nhiều khoản đầu tư khác.

Trung Quốc

Chính phủ Trung Quốc chưa bình luận về sắc lệnh thuế quan mới nhất của ông Trump. Tuy nhiên, Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington đã ra một tuyên bố chung nhấn mạnh “chiến tranh thương mại không mang lại lợi ích cho bất kỳ bên nào”.

Theo Đại sứ quán Trung Quốc, phán quyết của Tòa án tối cao “có khả năng sẽ được hoan nghênh rộng rãi tại Trung Quốc” – quốc gia từ lâu được xem là mục tiêu chính trong các chính sách thuế quan của ông Trump.

Nhật Bản

Các quan chức kinh tế Nhật Bản nhấn mạnh Tokyo đang theo dõi chặt chẽ những diễn biến sắp tới sau phán quyết của Tòa án tối cao, theo Japan News.

“Chính quyền Tổng thống Trump đã sử dụng thuế quan như một thứ vũ khí (để gây sức ép lên các nước). Tôi không tin rằng họ (Mỹ) sẽ từ bỏ, và chúng tôi sẽ theo dõi sát sao phản ứng của họ trước tình hình này”, một quan chức giấu tên của Chính phủ Nhật Bản chia sẻ.

Ấn Độ

Ngày 21-2, Bộ Thương mại Ấn Độ cho biết nước này đang nghiên cứu các diễn biến để đánh giá tác động của chúng, theo NDTV.

“Chúng tôi đã ghi nhận phán quyết về thuế quan của Tòa án tối cao Mỹ hôm qua. Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đã tổ chức họp báo liên quan đến vấn đề này.

Chính quyền Mỹ đã công bố một số bước đi. Chúng tôi đang nghiên cứu tất cả các diễn biến này để đánh giá những hệ quả của chúng”, Bộ Thương mại Ấn Độ thông báo.

Châu Âu

Nói với báo Financial Times hôm 21-2, Bộ trưởng Thương mại Pháp Nicolas Forissier khẳng định Liên minh châu Âu (EU) “có các công cụ để đáp trả” thuế quan mới của Mỹ.

Theo ông Forissier, Paris đang thảo luận với các đối tác trong EU và Ủy ban châu Âu về quyết định áp thuế của Tổng thống Trump. Ông nhấn mạnh: “Nếu cần thiết, EU có sẵn những công cụ đáp trả thích hợp”.

Giới chức Pháp đánh giá EU có thể sử dụng những cơ chế đáp trả như Cơ chế chống cưỡng ép (ACI), nhằm tác động đến các công ty công nghệ của Mỹ.

Cùng ngày 21-2, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho rằng phán quyết của Tòa án tối cao Mỹ là dấu hiệu cho thấy “việc duy trì các cơ chế đối trọng quyền lực và pháp quyền trong nền dân chủ là điều tích cực”.

“Có một Tòa án tối cao và pháp quyền không phải là điều xấu. Trong các nền dân chủ, việc có quyền lực và cả những cơ chế đối trọng với quyền lực là điều tốt”, Hãng tin Reuters dẫn lời nhà lãnh đạo Pháp.

Mexico

Tại châu Mỹ, Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum tuyên bố nước này sẽ xem xét kỹ lưỡng phán quyết của Tòa án tối cao nhằm đánh giá phạm vi và mức độ ảnh hưởng của phán quyết đến Mexico.

Vài giờ sau khi ông Trump tuyên bố mức thuế mới 10%, Nhà Trắng lưu ý rằng Mỹ vẫn duy trì cơ chế miễn trừ đối với nhiều mặt hàng được vận chuyển theo Hiệp định Mỹ – Mexico – Canada (USMCA).

Theo giới quan sát, Mexico đang ở một vị thế khá đặc biệt, thậm chí mang tính cạnh tranh, đặc biệt khi so sánh với các quốc gia khác nhờ vào USMCA, cũng như với tư cách là đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ.