Camera AI bị tố khiến tài xế nhận phạt oan khi hành khách mất kiểm soát, nghịch dây an toàn

Trong những tuần gần đây, một nhóm tài xế ở Úc phàn nàn camera AI đã “phạt oan” cho họ, đồng thời kêu gọi chính quyền xem xét lại cách vận hành của hệ thống.

Một trong những trường hợp gây chú ý là ông Paul Ferry, một người cha sống tại bang West Australia. Khi đang lái xe từ Mindarie đến Mandurah, mẹ ông – 85 tuổi – đã kéo dây an toàn ra khỏi người trong chốc lát để nói chuyện với các cháu ngồi ở ghế sau.

Hành động này bị một camera AI mới lắp đặt trên đường ghi lại đúng vào ngày đầu áp dụng chế độ tăng gấp đôi mức trừ điểm bằng lái trong dịp Giáng sinh.

Kết quả, ông Ferry bị phạt 550 AUD (10,2 triệu đồng) và bị trừ 8 điểm bằng lái. Theo ông, mẹ mình rất sốc và khóc mãi sau khi biết sự việc.

Một trường hợp khác là Elli Figomnari, nhân viên hỗ trợ người khuyết tật. Cô nhận tới 4 biên bản vi phạm sau khi khách hàng mắc chứng rối loạn thần kinh mà cô đang chăm sóc nhiều lần không thắt dây an toàn khi cô đang lái xe.

Chia sẻ với truyền thông địa phương, cô cho biết mình đang đối mặt nguy cơ mất bằng lái dù có tới 20 năm lái xe không hề có bất cứ vi phạm nào.

Theo quy định hiện hành tại bang West Australia, các lỗi vi phạm liên quan dây an toàn do camera AI phát hiện được áp dụng theo nguyên tắc “trách nhiệm nghiêm ngặt”. Điều này đồng nghĩa tài xế vẫn có thể bị xử phạt ngay cả khi không cố ý hoặc không biết hành khách trên xe vi phạm.

Trước các báo cáo, Ủy ban An toàn đường bộ bang West Australia cho biết đang xem xét khả năng chuyển trách nhiệm đối với lỗi không thắt dây an toàn từ tài xế sang chính hành khách vi phạm.

Không chỉ riêng West Australia, nhiều bang khác tại Úc cũng đang đối mặt những tranh cãi tương tự.

Tại bang New South Wales, các camera AI đã thu về hơn 100 triệu AUD (gần 11.850 tỉ đồng) tiền phạt từ tài xế trong giai đoạn 2024 – 2025. Trong đó có khoảng 130.000 trường hợp bị phạt vì sử dụng điện thoại khi lái xe và hơn 126.000 trường hợp không thắt dây an toàn.

Theo Avinash Singh – luật sư hình sự tại Hãng Astor Legal, số lượng tài xế tìm đến luật sư để khiếu nại các mức phạt do camera AI phát hiện đang tăng lên. Ông cho biết camera AI đôi khi nhầm lẫn các vật dụng khác với điện thoại di động.

“Trong các vụ việc gần đây mà chúng tôi đảm nhận, hệ thống từng nhầm ví, hộp đựng kính hay pin sạc dự phòng là điện thoại”, ông Singh cho biết.

Dù cơ quan giao thông khẳng định mọi hình ảnh do camera ghi lại đều được con người kiểm tra trước khi phát hành biên bản phạt, các chuyên gia pháp lý cho rằng tài xế vẫn có quyền khiếu nại nếu tin rằng mình bị xử phạt sai.

Trong trường hợp muốn phản đối kết quả từ hệ thống AI, người bị phạt phải đưa vụ việc ra tòa thay vì nộp tiền phạt. Khi đó luật sư có thể trình bày chứng cứ, và lập luận rằng hình ảnh do camera ghi lại không đủ để chứng minh vi phạm ngoài mọi nghi ngờ hợp lý.