Arab Saudi nói sự kiên nhẫn với Iran ‘có giới hạn’

“Áp lực từ Iran sẽ phản tác dụng và chúng tôi chắc chắn bảo lưu quyền hành động quân sự nếu cần thiết”, Ngoại trưởng Arab Saudi Faisal bin Farhan Al Saud ngày 19/3 tuyên bố.

Phát biểu được ông Farhan đưa ra sau khi Iran tiến hành các cuộc tập kích tên lửa đạn đạo vào loạt cơ sở khí đốt trọng yếu tại Qatar và Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất, gây thiệt hại lớn về hạ tầng. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) những ngày trước đó cũng liên tục tấn công mục tiêu quân sự và hạ tầng năng lượng tại loạt nước vùng Vịnh, trong đó có Arab Saudi, cũng như phong tỏa eo biển Hormuz, làm tê liệt tuyến hàng hải huyết mạch này.

Ngoại trưởng Arab Saudi nhận định mức độ chính xác của các đòn tập kích cho thấy Iran đã lên kế hoạch tấn công các nước láng giềng một cách kỹ lưỡng, dù Tehran nhiều lần phủ nhận điều này.

“Điều quan trọng của Iran phải hiểu rằng Arab Saudi và các đối tác, những nước bị tấn công, đều có năng lực quân sự rất đáng kể để sử dụng nếu muốn”, ông Faisal nói. “Sự kiên nhẫn của chúng tôi có giới hạn. Tôi hy vọng họ hiểu thông điệp và nhanh chóng tính toán lại chiến lược, ngừng tấn công các nước láng giềng”.

Đây là thông điệp cứng rắn nhất của Arab Saudi với Iran trong gần ba tuần nổ ra xung đột giữa Tehran với Washington – Tel Aviv.

Ngoại trưởng Faisal cho biết lòng tin với Iran đã “hoàn toàn bị phá vỡ” vì nước này tấn công các quốc gia láng giềng và sẽ mất nhiều thời gian để khôi phục quan hệ ngay cả khi xung đột kết thúc. “Nếu Iran không lập tức dừng lại, gần như không gì có thể thiết lập lại lòng tin đó”, ông Faisal cho biết.

“Đây không phải phản ứng trước tình huống đang diễn ra của Iran, mà họ đã đưa việc tập kích các nước láng giềng và coi nó như công cụ gây áp lực lên cộng đồng quốc tế vào kế hoạch tác chiến”, ông Faisal nói. “Chúng tôi biết chắc chắn rằng Iran đã xây dựng chiến lược này trong hơn một thập kỷ qua”.

Ông Faisal đưa ra cảnh báo sau khi ngoại trưởng các nước Arab và Hồi giáo họp tại thủ đô Riyadh, Arab Saudi để thảo luận về xung đột tại Trung Đông.

Bộ Ngoại giao Qatar đã lên án mạnh mẽ và chỉ trích gay gắt vụ tấn công của Iran nhằm vào khu công nghiệp Ras Laffan, cách thủ đô Doha khoảng 80 km về phía đông bắc, nơi đặt nhà máy sản xuất khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất thế giới chiếm khoảng 20% nguồn cung toàn cầu.

Bộ Quốc phòng Arab Saudi ngày 18/3 thông báo đã đánh chặn 4 tên lửa đạn đạo nhằm vào Riyadh và hai tên lửa khác nhằm vào miền đông nước này. Bộ Quốc phòng UAE cho biết phòng không nước này đã đánh chặn 13 tên lửa và 27 UAV. Hoạt động tại cơ sở khí đốt Habshan của UAE phải dừng lại vì sự cố do mảnh tên lửa rơi xuống.

Loạt đòn tấn công này được Iran thực hiện sau khi South Pars, mỏ khí đốt lớn hàng đầu thế giới, nằm ngoài khơi tỉnh miền nam Bushehr của Iran, bị Israel không kích.

IRGC cảnh cáo sẽ tấn công và hủy diệt các cơ sở dầu khí tại Qatar, Arab Saudi và UAE nếu Israel tiếp tục nhắm vào mỏ khí đốt South Pars.

Xung đột tại Trung Đông bùng phát ngày 28/2, khiến hơn 2.000 người thiệt mạng và đang làm đảo lộn thị trường năng lượng toàn cầu. Giá dầu đã tăng thêm 5%, vượt 108 USD mỗi thùng, trong khi giá dầu Brent tăng gần 50%. Diễn biến này phần lớn do Iran siết kiểm soát eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu thế giới.

Các nước Arab vùng Vịnh chịu áp lực ngày càng lớn khi liên tục hứng chịu các cuộc tấn công vào căn cứ quân sự, cơ sở dân sự và hạ tầng năng lượng, nhưng chưa có hành động quân sự đáp trả trực tiếp Iran.

Nguyễn Tiến (Theo AFP, AP, Al Jazeera)