Bức họa Mona Lisa phiên bản Mỹ Latinh từ 100.000 nắp chai nhựa bỏ đi

Kênh tin tức Euronews thông tin về bức tường tái chế cao nhất thế giới ngày 22/2, tại tòa nhà số 88 khu Zacamil của San Salvador, thủ đô của El Salvador. Óscar Olivares, nghệ sĩ người Venezuela, dựng tranh từ nắp chai nhựa, phỏng theo nàng Mona Lisa của họa sĩ người Italy Leonardo da Vinci, nhưng mang phong cách Mỹ Latinh.

Do không sở hữu mỏ dầu, El Salvador nhập khẩu tới 1,2 tỷ tấn nhựa vào năm ngoái để phục vụ sản xuất. Lĩnh vực lớn nhất trong ngành này là chai nhựa, chiếm 23% thị phần.

Năm ngoái, theo kết quả nghiên cứu kéo dài hai năm của nhóm tác giả từ Đại học Barcelona (và Đại học Công giáo phía Bắc (Chile), biển khu vực Trung Mỹ, gồm El Salvador, là các bãi biển “bẩn” nhất Thái Bình Dương vì ô nhiễm nhựa. Loại rác chủ yếu là chai và nắp nước ngọt, tăng lực, nước đóng chai, do sức tiêu thụ cao và năng lực quản lý rác thải yếu kém.

Các tác phẩm nghệ thuật từ rác nhựa một mặt tăng tính thẩm mỹ, mặt khác góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về tác hại của loại rác thải này.

Để dựng lên bức tranh cao 13 mét, Olivares dùng hơn 100.000 nắp nhựa. Số nhựa này được thu gom và rửa sạch bởi cư dân khu phố cùng lực lượng nhặt rác tại Hiệp hội Quốc gia những người thu gom và tái chế của El Salvador (ASONARES). Nghệ sĩ sinh năm 1996 này tận dụng màu sắc nguyên bản của nắp chai, không sơn lại, biến tiêu chí lựa chọn và phân loại phế liệu trở thành một phần của quá trình sáng tạo.

Công cuộc thu gom và phân loại này mất nhiều tháng, trong khi khâu hoàn thiện mất ba tuần.

Theo Olivares, nhân vật trung tâm trong bức tranh tường không hoàn toàn giống nàng Mona Lisa của Leonardo da Vinci. Ông đã phác họa lại nàng thành một người phụ nữ có làn da ngăm, mái tóc xoăn, mặc trang phục mang màu sắc quốc kỳ El Salvador. Nghệ sĩ gọi bà là “Mona Lisa phiên bản Mỹ Latinh”, thêm rằng nhân vật không đại diện cho một người cụ thể nào, mà là hiện thân của một người dân trong đời sống thường nhật.

Đó cũng là lý do bức tranh tường khổng lồ này được dùng tô điểm cho một khu dân cư lao động ở vùng ven thủ đô, thay vì trên các bức tường của bảo tàng nghệ thuật hoa lệ.

Dù tác phẩm đạt kỷ lục về kích thước, Zacamil không phải là nơi đầu tiên Olivares thực hiện một tác phẩm nghệ thuật kiểu này. Nghệ sĩ này đã thực hiện các tác phẩm khổ lớn bằng rác nhựa ở nhiều quốc gia khác nhau trong nhiều năm.

Dự án tiêu biểu đầu tiên là bức tranh tường Oko-Mural, được thực hiện vào năm 2020 tại El Hatillo, Caracas (Venezuela), đặt nền móng cho các dự án tương tự được triển khai tại ít nhất sáu quốc gia, gồm Mexico, Italy, Panama, Pháp và Arab Saudi. Ông đã hoàn thiện hơn hai chục bức trang tường, tận dụng khoảng hai triệu nắp chai nhựa.

Với tác phẩm tại El Salvador, tầm nhìn của ông xa hơn việc chỉ tạo nên một bức tranh tường từ nắp chai. Ông nhận định khu vực này đang trên lộ trình chuyển thành một bảo tàng ngoài trời, và tác phẩm này là một phần trong quá trình chuyển đổi đó. Bên cạnh đó, cộng đồng địa phương chung tay trong mọi giai đoạn hình thành tác phẩm. Olivares nói rằng việc tham gia của họ không hề mang tính hình thức, mà là một phần thiết yếu trong phương pháp làm việc của ông.

Bảo Bảo (theo Euronews, Inquirer)