Đau khớp khi uống nhiều rượu bia cảnh báo bệnh gì?

Trả lời:

Đau khớp, nhất là khớp ngón tay sau khi uống rượu bia thường là phản ứng thoáng qua, có thể tự hết sau vài giờ hoặc vài ngày. Nhưng nếu tình trạng lặp lại nhiều lần có thể gây tổn thương khớp, cảnh báo một số bệnh lý.

Giãn nở mạch máu: Khi uống nhiều rượu, ethanol trong rượu làm giãn mạch máu, thay đổi tuần hoàn tại khớp và các mô xung quanh, có thể gây nóng, nhức, căng tức ở các khớp nhỏ như bàn tay, ngón tay. Tình trạng này có thể xảy ra thoáng qua và giảm sau vài giờ.

Dị ứng rượu: Một số người có phản ứng dị ứng với ethanol, chất phụ gia hoặc chất bảo quản trong rượu bia nên sau khi uống bị ngứa, nổi mẩn, đau đầu, đau khớp, tự hết sau 1-2 ngày.

Mất nước: Cơ thể mất nước nhanh chóng khi chuyển hóa bia rượu, làm giảm thể tích dịch khớp, hàm lượng nước trong sụn khớp, ảnh hưởng đến khả năng bôi trơn, hấp thụ sốc và tăng ma sát cơ học giữa các bề mặt khớp có thể gây đau. Mất nước mạn tính có thể thúc đẩy thoái hóa khớp tăng lên.

Tăng nồng độ axit uric: Bia chứa nhiều purin, khi đi vào cơ thể được chuyển hóa thành axit uric. Đồ uống có cồn nói chung được gan chuyển hóa thành lactate, cạnh tranh với axit uric trong quá trình bài tiết ở thận, càng khiến axit uric tích tụ trong cơ thể ở nồng độ cao dẫn đến bệnh gout, gây sưng tấy, đỏ, đau tại các khớp, nhất là khớp nhỏ như ngón tay, ngón chân.

Tăng phản ứng viêm trong cơ thể: Rượu bia, chất kích thích làm tăng sản sinh các cytokine tiền viêm như IL-6, TNF-alpha, phân tử tín hiệu này hoạt hóa tế bào miễn dịch, từ đó tấn công sụn khớp và màng hoạt dịch.

Bùng phát bệnh lý khớp mạn tính: Người mắc các bệnh khớp mạn tính như viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp, viêm đa khớp, lupus ban đỏ, chấn thương khớp trước đó có thể đau khớp nhiều hơn sau khi uống rượu bia. Cồn làm giảm hoạt tính của một số loại thuốc nên các bệnh lý mạn tính có thể bùng phát gây đau nếu bệnh nhân uống bia rượu trong khi điều trị kiểm soát bệnh.

Bệnh lý thần kinh: Uống nhiều rượu trong thời gian dài trực tiếp gây tổn thương đến bao thần kinh, lớp myelin bảo vệ các dây thần kinh ngoại biên, làm gián đoạn quá trình truyền tín hiệu và gây ra cảm giác nóng rát, tê hoặc đau nhói, khởi phát sớm ở các khớp ngoại vi như bàn tay, bàn chân.

Khi đau khớp lặp đi lặp lại, bạn cần hạn chế uống rượu bia. Nếu bắt buộc uống rượu trong tiệc tất niên, nên chọn vang đỏ thay vì bia hoặc rượu mạnh. Vang đỏ được làm từ nho lên men, chứa một số polyphenol nguồn gốc thực vật như resveratrol có tác dụng chống lại cytokine gây viêm và giảm đau. Nhưng mỗi người chỉ nên uống 1-2 ly vang, tránh vượt quá mức độ tiêu thụ cồn mà Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo, làm mất đi lợi ích của vang đỏ và gây đau khớp trở lại.

Tránh thực phẩm giàu chất gây viêm hoặc purin như thịt đỏ, nội tạng động vật, da, mỡ động vật, hải sản, đồ chiên rán nhiều dầu mỡ, thực phẩm cay nóng, tăng cường ăn rau, củ, quả chứa nhiều chất chống viêm, chống oxy hóa cũng giúp giảm đau khớp sau chuỗi tiệc tất niên liên tục.

Uống đủ nước, chườm mát các khớp bị viêm đau, nghỉ ngơi hạn chế vận động mạnh giúp tạm thời giảm triệu chứng. Nên đi khám tại bệnh viện có chuyên khoa cơ xương khớp nếu đau khớp còn tái phát. Bác sĩ chỉ định một số xét nghiệm ban đầu như nồng độ axit uric trong máu, chức năng gan, thận, siêu âm khớp và chụp X-quang khi cần thiết nhằm phát hiện bệnh lý tiềm ẩn nếu có để điều trị sớm.

ThS.BS Trần Thị Trinh
Khoa Cơ Xương Khớp
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội