Mùa hạn mặn, làm gì để bảo vệ sức khỏe cho trẻ?

Theo nghiên cứu của các nhà khoa học Đại học Cần Thơ, hễ nước sông mặn lên trên 2 phần ngàn là tỉ lệ trẻ dưới 5 tuổi bị tiêu chảy tăng vọt. 

Đặc biệt nhà nào dùng nước sông trực tiếp mùa này thì trẻ con bị tiêu chảy cao hơn tới 50% so với nhà có nước mưa hay nước máy. Vùng ven biển như Gò Công Đông (trước đây thuộc Tiền Giang) mình, hễ hạn mặn về là bệnh đường thở trẻ em cũng tăng theo.

Lưu ý ba nhóm bệnh thường gặp.

1 Đứng đầu là bệnh đường ruột

Trong mùa hạn mặn, tiêu chảy không phải chỉ do “ăn bậy bạ”, mà là do nguồn nước thay đổi. Khi nước sông mặn lên, vi trùng nước ngọt chết đi, nhường chỗ cho “đội quân” vi trùng chịu mặn cực mạnh, nhất là mấy con gây bệnh tả, là loại bệnh rất hay gặp trong các năm qua.

Nước cạn sinh mầm bệnh. Mùa hạn, nước sông rạch xuống thấp, không có dòng chảy nên chất thải sinh hoạt, phân súc vật cứ tụ lại một chỗ. Bà con lấy nước này rửa rau, rửa chén là vô tình đưa vi trùng vào đường ruột của bé. 

Trẻ vô tình uống nước mặn sẽ bị muối làm kích ứng lớp màng bảo vệ trong ruột. Muối hút nước từ cơ thể ra ngoài làm trẻ em mau mất sức, tạo điều kiện cho vi trùng bám vô gây tiêu chảy cấp.

2 Bệnh đường thở

Đường thở bị khô ran. Trời hạn mặn thường khô hanh lắm. Trẻ hít thở khí này kèm theo “bụi muối” li ti bốc hơi từ nước mặn làm cho lớp màng nhầy bảo vệ mũi họng bị khô lại, không còn chỗ ngăn được vi khuẩn đi vào phổi nữa. 

Bình thường trong mũi họng có mấy sợi lông nhỏ rung động để quét dọn mầm bệnh ra ngoài, gọi là lông chuyển. Không khí mặn và khô làm mấy sợi lông này bị liệt, không quét dọn được. Thế là vi rút cúm chui thẳng xuống phế quản và
phổi gây bệnh.

Sức đề kháng giảm, nắng nóng làm cơ thể trẻ phải gồng mình giữ nước, tốn rất nhiều năng lượng nên sức đề kháng yếu đi, dễ đổ bệnh hơn.

3 Bệnh ngoài da

Da trẻ con mỏng lắm, tắm nước mặn lâu ngày sẽ làm da bị thay đổi độ cân bằng, gây ngứa ngáy, rôm sảy, lở loét rất tội nghiệp. Nếu không điều trị thì dễ bị nhiễm trùng, nổi nhọt, nặng nhất là nhiễm trùng huyết nguy hiểm đến tính mạng.

Ngoài ra còn những bệnh khác liên quan tới hạn mặn như bệnh sốt xuất huyết, bệnh tay chân miệng. Khi bà con trữ nước ngọt mà không có nắp đậy để ngăn muỗi đẻ thì dễ mắc bệnh sốt xuất huyết. Hạn mặn là thiên tai, mình không cản được nhưng giữ cho con cháu không bệnh là nằm trong tầm tay của bà con.

Nhớ ưu tiên nước ngọt sạch cho bé. Dù nước ngọt quý như vàng, bà con ráng dành nguồn sạch nhất (nước mưa hay nước bình) để nấu ăn, pha sữa. Tuyệt đối không dùng nước mặn nấu cháo vì thận sấp nhỏ còn yếu, lọc không nổi lượng muối cao.

Vệ sinh mũi họng. Mỗi sáng tối, bà con dùng nước muối sinh lý (loại chai 0,9% mua ở tiệm thuốc) nhỏ mắt, nhỏ mũi cho bé cho mát và sạch vi trùng. Nhớ là mua ở tiệm, đừng tự pha tại nhà không đúng nồng độ là hại thêm.

Cho bé ăn chín, uống sôi, rửa tay sạch. Con nít hay ngậm tay, bốc đồ ăn. Bà con nhắc tụi nhỏ rửa tay bằng xà bông thường xuyên. Bình sữa, chén bát rửa xong phải tráng lại bằng nước ngọt sạch và trụng qua nước sôi cho chắc ăn.

Vệ sinh cá nhân. Nếu phải tắm nước mặn, bà con cho trẻ tắm thiệt nhanh. Sau đó ráng dùng chừng một gáo nước ngọt sạch giội lại cho trôi hết muối trên da rồi lấy khăn mềm lau khô ngay mấy chỗ kẽ nách, bẹn để không bị hăm.