Mỹ lần đầu điều B-52 bay qua Iran, tuyên bố áp đảo không phận

Phát biểu tại Lầu Năm Góc ngày 31-3, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ (Bộ trưởng Chiến tranh) Pete Hegseth cho biết ưu thế trên không ngày càng gia tăng đã cho phép Mỹ thực hiện các nhiệm vụ điều B-52 bay qua đất liền Iran – một động thái được xem là dấu hiệu rõ ràng về việc hệ thống phòng không của Tehran đã bị suy yếu đáng kể.

Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân, tướng Dan Caine, cho biết trong hơn 30 ngày qua, Mỹ đã tấn công hơn 11.000 mục tiêu và đang tập trung phá hủy các chuỗi hậu cần phục vụ chương trình tên lửa, máy bay không người lái (drone) và hải quân của Iran.

“Trong 30 ngày qua, chúng tôi đã tấn công hơn 11.000 mục tiêu. Khi ưu thế trên không ngày càng gia tăng, chúng tôi cũng đã triển khai các nhiệm vụ B-52 bay qua đất liền”, ông nói.

Việc sử dụng B-52 mang ý nghĩa đặc biệt khi đây là loại máy bay cồng kềnh, dễ bị tổn thương trước hệ thống phòng không và không có khả năng tàng hình như các oanh tạc cơ hiện đại.

Do đó, quyết định đưa B-52 bay trực tiếp trên không phận Iran được xem là minh chứng cho niềm tin của Washington rằng họ đã vô hiệu hóa phần lớn năng lực phòng không của đối phương, khiến Iran khó có thể bắn hạ các máy bay ném bom này, tờ New York Times nhận định.

Dù vậy, ông Hegseth thừa nhận Tehran vẫn còn khả năng đáp trả bằng tên lửa và drone nhằm vào các nước trong khu vực

“Họ sẽ bắn tên lửa, và chúng tôi sẽ bắn hạ”, ông nói, khẳng định Mỹ đang “gần hơn bao giờ hết tới chiến thắng”, nhưng từ chối đưa ra mốc thời gian kết thúc cuộc chiến.

Theo ông, điều này phụ thuộc vào Tổng thống Donald Trump và các nỗ lực đàm phán đang “diễn ra, thực chất và có dấu hiệu tiến triển”.

Không lâu sau đó, ông Trump tuyên bố Mỹ có thể chấm dứt chiến dịch quân sự chống lại Iran trong hai hoặc ba tuần. Phía Tehran cũng cho biết sẵn sàng đình chiến nếu các bên cam kết không tái diễn xung đột.

Tuy nhiên, phía Iran cũng phủ nhận việc tham gia đàm phán trực tiếp. Ngoại trưởng Abbas Araghchi cho biết Tehran chưa phản hồi đề xuất 15 điểm của Mỹ và cũng chưa đưa ra bất kỳ đề xuất nào của riêng mình.

Trong khi chiến sự tiếp diễn, tác động kinh tế ngày càng rõ nét. Giá xăng tại Mỹ đã vượt mốc 4 USD/gallon lần đầu kể từ năm 2022, trong khi giá dầu và khí đốt tăng mạnh do xung đột kéo dài.

Dù vậy, trên thị trường quốc tế, giá dầu gần đây đã giảm xuống quanh mức 100 USD/thùng, trong khi chứng khoán phục hồi nhờ kỳ vọng cuộc chiến có thể sớm kết thúc.

Liên quan đến eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 1/5 nguồn cung dầu toàn cầu đang bị gián đoạn – ông Trump kêu gọi các quốc gia khác “tự đứng lên giành lại”, cho thấy Washington có thể giảm vai trò trực tiếp trong việc đảm bảo an ninh khu vực.

Hòa đàm Mỹ – Iran: Vẫn còn quá lệch pha

Tình trạng lệch pha trong những điều kiện để đi tới hòa bình không chỉ thể hiện qua các đề xuất chính thức từ Washington và Tehran, mà cả trong những tuyên bố công khai về đàm phán và hành động leo thang quân sự thực tế.