Các tên lửa đất đối không 48N6 của Nga đã hết hạn sử dụng được cải tiến để tạo thành RM-48U, được dùng để tập bắn mục tiêu (Ảnh: AFP).
Tiếng hú của còi báo động phòng không vang lên khắp Kiev báo hiệu rằng một điều gì đó rất lớn sắp xảy ra. Một tên lửa siêu vượt âm Zircon có khả năng mang đầu đạn hạt nhân, 18 tên lửa đạn đạo, 15 tên lửa hành trình và 339 UAV hướng về Ukraine.
Theo Tổng thống Volodymyr Zelensky, nỗ lực đánh chặn đợt tấn công tối 20/1 đã tiêu tốn của Ukraine khoảng 80 triệu euro tiền vũ khí.
Tuy nhiên, có một loại tên lửa đã lọt qua hệ thống phòng không và khiến Ukraine bất ngờ. Lần đầu tiên, Nga dường như đã phóng các tên lửa mục tiêu huấn luyện RM-48U, vốn đã bị loại biên nhưng nay được “hồi sinh” để sử dụng như vũ khí tấn công.
Telegraph gọi đây là tên lửa “xác sống”, vì chúng đã bị đưa ra khỏi biên chế từ lâu và nằm trong kho trong hàng chục năm, nhưng giờ đây đã được tái sử dụng.
Ukraine không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phải đánh chặn các tên lửa này bằng những công nghệ phòng thủ đắt đỏ, trong một chiến thuật mới dường như nhằm làm cạn kiệt nguồn lực của Kiev. Giờ đây, Ukraine lo ngại rằng, Nga có thể tận dụng những tên lửa này trong các đợt tập kích tiếp theo, khiến Kiev phải chi hàng chục triệu tiền vũ khí chỉ trong 1 đêm để ngăn chặn.
RM-48U, vốn được dùng làm mục tiêu huấn luyện cho các hệ thống phòng không S-300 và S-400, được cải biên từ các tên lửa 5V55 hoặc 48N6 thông thường đã hết niên hạn sử dụng.
Chúng có giá thành rẻ để cải tạo và giúp gia tăng khối lượng hỏa lực trong các đợt oanh kích của Nga. Tổng thống Ukraine khẳng định rằng dự trữ phòng không của Ukraine không suy giảm, mà là Nga đang bắn nhiều tên lửa hơn. Việc sử dụng RM-48U củng cố lập luận này.
Các quan chức Ukraine cảnh báo rằng Nga ngày càng dựa vào chiến thuật tiêu hao để bào mòn hệ thống phòng không của họ, thường xuyên bắn vũ khí trên không lên bầu trời Ukraine, buộc Kiev phải lựa chọn giữa việc nhanh chóng tiêu tốn kho dự trữ hoặc để lộ các mục tiêu.
Tên lửa 5V55 và 48N6 có thể mang đầu đạn từ 133kg đến 180kg. Hiện vẫn chưa rõ liệu quả tên lửa xuyên thủng phòng không Ukraine có mang đầu đạn thật hay chỉ được sử dụng làm mồi nhử.
Tên lửa RM-48U được sử dụng làm mục tiêu tập bắn cho các hệ thống phòng không S-300 và S-400 (Ảnh: AFP).
“Các tên lửa RM-48U được tạo ra trên cơ sở các tên lửa đất đối không dẫn đường đã bị loại biên hoặc hết vòng đời sử dụng”, một chuyên gia quân sự Nga nói với tờ Novaya Gazeta Europe.
“Họ sử dụng vũ khí cũ đang nằm trong kho”, ông nói thêm. Điều này có thể bao gồm việc chỉnh sửa hệ thống dẫn đường quán tính hoặc đầu đạn của vũ khí.
“Cách làm này cho phép, với chi phí tối thiểu, tạo ra các tên lửa dùng để huấn luyện kíp phòng không với các đặc tính tương tự mục tiêu trên không thật. Giờ đây, dựa trên nền tảng đó, các tên lửa đất đối đất đang được sản xuất bằng cách gắn thêm đầu đạn”, ông nói.
Do được thiết kế với mục đích hoàn toàn khác, những tên lửa này nhiều khả năng không có độ chính xác cao. Tuy vậy, chúng làm tăng mật độ các đợt oanh kích của Nga vào các thành phố Ukraine, buộc Ukraine phải tiêu tốn những nguồn lực ngày càng khan hiếm và đắt đỏ để tự bảo vệ.
“Trong một thời gian dài, Nga đã sử dụng các tên lửa đánh chặn, tức là các tên lửa đất đối không được thiết kế để bắn hạ máy bay hoặc tên lửa, như một loại vũ khí tấn công”, Mauro Gilli, giáo sư về chiến lược và công nghệ quân sự tại Trường Hertie ở Berlin, Đức, cho biết.
“Nếu bắn chúng theo quỹ đạo hình parabol, khi va chạm chúng vẫn sẽ gây ra một mức độ thiệt hại nhất định dù không được dùng đúng mục đích ban đầu”, ông nói.
Giáo sư Gilli cảnh báo Ukraine không nên coi việc sử dụng RM-48U là dấu hiệu cho thấy Nga đang thiếu các loại vũ khí mạnh và chính xác hơn. Theo ông, Nga dường như đang muốn tối ưu hơn chi phí, bằng cách dùng các tên lửa loại biên do đã hết vòng đời sử dụng. Vì vậy, chi phí sử dụng chúng là rất thấp.
Mục tiêu chính của việc dùng các tên lửa này là gia tăng số lượng, nghĩa là khiến hệ thống phòng không của Ukraine không thể đánh chặn mọi thứ. Khi tăng mật độ hỏa lực, xác suất để một số tên lửa lọt qua là điều không thể tránh khỏi. Mục tiêu chính của Nga khi sử dụng các tên lửa “xác sống” là gia tăng cường độ hỏa lực để áp đảo phòng không.
Ông Zelensky đã đề cập đến việc Nga gia tăng nhanh chóng việc sử dụng tên lửa trong ngày 20/1, và tiếp tục kêu gọi các đồng minh cung cấp thêm hệ thống phòng thủ.
Tổng thống Ukraine đã đề nghị được cung cấp các tên lửa đánh chặn tiên tiến PAC-3, được phóng từ các tổ hợp Patriot do Mỹ sản xuất, với giá khoảng 3,7 triệu USD mỗi quả.
Bên cạnh đó, ông cũng cảnh báo về áp lực ngày càng lớn đối với Kiev, rằng một số hệ thống phòng không của Ukraine đã hoàn toàn cạn đạn dược.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/nga-hoi-sinh-ten-lua-xac-song-ukraine-lo-tiep-tuc-ton-80-trieu-eurodem-20260122115108025.htm
