Thủ tướng: Khoa học công nghệ là chìa khóa vạn năng

Sáng 23/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính thăm và làm việc tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Ông nhấn mạnh trong thời đại khoa học công nghệ, “hiền tài” là đội ngũ trí thức, nhà khoa học trực tiếp tạo ra tri thức, công nghệ, giá trị mới cho đất nước. Lịch sử dân tộc cho thấy ở mỗi bước ngoặt, khi Tổ quốc cần, nhân tài đều xuất hiện; ngày nay những “hào kiệt” là các nhà khoa học chinh phục đỉnh cao tri thức, làm chủ công nghệ, góp phần bảo đảm độc lập tự chủ bằng trí tuệ con người Việt Nam.

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh tinh thần bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và phát triển đất nước bằng sức mạnh, trí tuệ Việt Nam. Trong đó, nguồn lực bên trong như con người, thiên nhiên, văn hóa mang tính cơ bản, chiến lược, lâu dài, quyết định; nguồn lực bên ngoài như công nghệ, tài chính, quản trị, đào tạo nguồn nhân lực là đột phá.

“Lịch sử đã chứng minh khoa học và công nghệ luôn là chìa khóa vạn năng, yếu tố quyết định cho phát triển và sự thịnh vượng quốc gia; tri thức và công nghệ là nguồn giá trị đưa đất nước bước vào kỷ nguyên vươn mình”, Thủ tướng khẳng định.

Đánh giá Viện Hàn lâm là “pháo đài” quan trọng của tri thức, nơi kết tinh chất xám và sự sáng tạo của người Việt Nam, Thủ tướng yêu cầu Viện khẳng định vai trò trung tâm khoa học công nghệ hàng đầu Việt Nam, từng bước ngang tầm các nước tiên tiến trong khu vực và thế giới, với phương châm “trí tuệ tinh hoa – làm chủ công nghệ – chuyển đổi mạnh mẽ – bám sát tình hình – kiến tạo tương lai”.

Viện cần tiên phong nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ trên tất cả lĩnh vực, trong đó có trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, công nghệ gen; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về khoa học công nghệ phục vụ hoạch định chính sách. Việt Nam cần làm chủ công nghệ lõi, công nghệ nguồn để giải quyết các vấn đề thực tiễn. Các ngành toán học, vật lý, hóa học, sinh học phấn đấu đạt trình độ tiên tiến khu vực và thế giới vào năm 2030.

Lãnh đạo Chính phủ cũng đề cập phát triển các mô hình kinh tế mới như không gian tầm thấp, kinh tế dữ liệu, kinh tế bạc, kinh tế tuần hoàn, kinh tế tri thức, kinh tế chia sẻ, kinh tế đêm. Ông nhấn mạnh nguyên tắc khoa học không tách rời thị trường và yêu cầu Viện chủ động mở cửa phòng thí nghiệm, tăng hợp tác với các tập đoàn tư nhân, lấy doanh nghiệp làm trung tâm của hệ thống đổi mới sáng tạo; có cơ chế để nhà khoa học dấn thân vào thương mại hóa kết quả nghiên cứu, đưa sáng chế thành sản phẩm thực tế, tham gia chuỗi giá trị quốc gia, khu vực và toàn cầu. Viện “phải là bộ não tham mưu chiến lược” về khoa học công nghệ cho Đảng, Nhà nước trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, năng lượng, kinh tế biển, an ninh nguồn nước, vũ trụ.

Nhân dịp này, Thủ tướng thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước trao Huân chương Lao động hạng Nhất tặng Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Phát động phong trào mỗi người dân một môn thể thao

Chiều 23/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính thăm, làm việc với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, gặp mặt, động viên các nhà văn hóa, trí thức, văn nghệ sĩ, nhà báo, phóng viên, vận động viên, huấn luyện viên và đại diện doanh nghiệp trong lĩnh vực văn hóa, thể thao, du lịch.

Lắng nghe ý kiến các đại biểu, Thủ tướng giao ngành phát động phong trào mỗi người dân một môn thể thao, nhấn mạnh sức khỏe nhân dân là nền tảng của phát triển bền vững. Theo ông, khi người dân khỏe mạnh về thể chất và tinh thần sẽ giảm gánh nặng y tế, tăng năng suất lao động, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và củng cố sức mạnh quốc gia. Phong trào thể thao toàn dân không chỉ cải thiện tầm vóc, thể lực mà còn góp phần xây dựng lối sống lành mạnh, gắn kết cộng đồng và tạo nguồn tuyển chọn vận động viên cho thể thao thành tích cao.

Thủ tướng đồng thời yêu cầu phát triển hài hòa giữa thể thao quần chúng và thành tích cao, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, y học thể thao, chuyển đổi số trong huấn luyện, thi đấu để nâng cao hiệu quả đầu tư và thành tích quốc tế.

Về văn hóa, người đứng đầu Chính phủ đề nghị hoàn thiện thể chế, tháo gỡ điểm nghẽn huy động nguồn lực, nhất là cơ chế hợp tác công tư; phát triển hệ sinh thái văn hóa, công nghiệp văn hóa và hạ tầng văn hóa quy mô quốc gia. Ông yêu cầu hình thành những diễn đàn lý luận văn hóa sắc bén, có tầm ảnh hưởng khu vực, phát huy vai trò báo chí trong định hướng dư luận và lan tỏa giá trị tích cực.

Đối với du lịch, Thủ tướng yêu cầu tái cấu trúc, nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh, phấn đấu đón 25 triệu lượt khách quốc tế và phục vụ 150 triệu lượt khách nội địa trong năm 2026; đồng thời bắt tay vào việc ngay từ đầu năm, không để chậm tiến độ triển khai nhiệm vụ.

Vũ Tuân